Cải cách cảnh sát Nigeria: Cần đặt trọng tâm vào trách nhiệm giải trình dân chủ

Trước cuộc đảo chính quân sự năm 1966, Nigeria từng có hệ thống cảnh sát phân quyền gồm cảnh sát quốc gia, cảnh sát khu vực và cảnh sát các cơ quan chính quyền bản địa. Tuy nhiên, sau cuộc đảo chính, chế độ quân sự đã tập trung hóa lực lượng cảnh sát thành Nigeria Police Force thống nhất dưới quyền trung ương. Khi Nigeria khôi phục nền dân chủ năm 1999, đồng thời xuất hiện các kêu gọi tăng quyền tự trị thực sự, việc bàn luận về cảnh sát tiểu bang được khơi lại trong bối cảnh tình hình an ninh ngày càng phức tạp và mô hình cảnh sát tập trung cho thấy nhiều hạn chế.

Với diện tích hơn 900.000 km2 và dân số trên 200 triệu người, Nigeria có quy mô lớn và đa dạng. Hệ thống cảnh sát tập trung dưới quyền một cơ quan trung ương với nguồn lực hạn chế không đáp ứng đủ nhu cầu bảo vệ an ninh toàn quốc. Hậu quả là nhiều khu vực không được kiểm soát hiệu quả, tạo điều kiện cho hoạt động tội phạm phát triển.

Điều khiến việc phản đối cảnh sát tiểu bang trở nên đáng chú ý là lo ngại các thống đốc có thể lợi dụng lực lượng cảnh sát phục vụ mục đích chính trị, tương tự như một số điều đã xảy ra ở giai đoạn trước năm 1966. Dù vậy, việc hiện tại lực lượng cảnh sát tập trung cũng không ngăn được các vụ lạm dụng quyền lực và việc sử dụng lực lượng này cho mục đích cá nhân hay chính trị đã từng xuất hiện nhiều lần. Điều then chốt là xây dựng các cơ chế kiểm soát và trách nhiệm giải trình hiệu quả để hạn chế lạm quyền và tăng cường minh bạch.