Sự trỗi dậy của cánh hữu mở đường cho đảng CentreBC phá vỡ thế trận chính trị ở British Columbia

Tình hình chính trị liên bang tỉnh British Columbia đang trải qua những biến động đáng kể khi BC United, đảng từng có ảnh hưởng lớn, sụp đổ và mở đường cho sự nổi lên của Đảng Bảo thủ British Columbia (Conservative Party of B.C.). Dưới sự lãnh đạo của Kerry-Lynne Findlay, đảng này đã tập trung vào các giá trị "đức tin, gia đình và tự do", và chỉ trong cuộc bầu cử năm 2024, họ gần như bước vào vị trí cầm quyền khi chỉ còn thiếu ba ghế. Tuy nhiên, những mâu thuẫn nội bộ và sự thay đổi lãnh đạo đã khiến đảng này gặp nhiều khó khăn sau bầu cử.

Cựu thủ tướng tỉnh Christy Clark cho rằng cử tri đang phải chọn lựa giữa một chính phủ được xem là tồi tệ nhất lịch sử tỉnh và một phe đối lập với lãnh đạo bị đánh giá là không thể chiến thắng. Cô nhấn mạnh sự hẹp hòi trong lãnh đạo của Findlay đã khiến Đảng Bảo thủ trở nên hạn chế trong việc tập hợp đa dạng quan điểm xã hội.

Trong bối cảnh này, CentreBC được thành lập từ hơn một năm trước bởi cựu đại biểu BC United Karin Kirkpatrick và gần đây bổ nhiệm Mike Bernier làm lãnh đạo mới. Bernier, người từng là thị trưởng của Dawson Creek và từng giữ chức bộ trưởng dưới thời Christy Clark, cam kết xây dựng một đảng trọng trung, là lựa chọn "tiến bộ xã hội, trách nhiệm tài chính" mà không áp đặt các "tiêu chuẩn tinh khiết" về chính trị.

Đảng này kêu gọi hợp nhất những cử tri cảm thấy mất phương hướng, từ các thành viên của Đảng Tự do liên bang, Đảng Xanh đến những người từng thuộc Đảng Bảo thủ. Bernier nhấn mạnh sự cần thiết về một lựa chọn chính trị đa dạng và cân bằng hơn so với thế trận hiện tại vốn chỉ xoay quanh hai đảng lớn có quan điểm biệt lập.

Dù được kỳ vọng là tiếng nói trung dung, CentreBC đang đối mặt với nhiều khó khăn bao gồm hạn chế về ngân sách, thành viên còn quá ít và việc xây dựng nền tảng tổ chức chính trị vững chắc. Các bản ghi nhận từ Ủy ban Bầu cử British Columbia cho thấy CentreBC chỉ nhận được hơn 44.000 đôla Canada tiền quyên góp trong năm 2025 và có khoản thặng dư khoảng hơn 20.400 đôla.

Một số chính trị gia từng tham gia BC United và ủng hộ Bernier nhìn nhận ông là người có thể đoàn kết các quan điểm khác biệt, tuy nhiên việc thu hút người ủng hộ đủ để vừa duy trì tổ chức vừa tạo sức cạnh tranh với những đảng lớn vẫn là thách thức lớn. Hiện tại, phía Đảng Bảo thủ cho rằng việc lập một đảng mới từ đầu như CentreBC là vô cùng khó khăn để có thể nhanh chóng đạt được vị thế chính trị vững vàng.

Thêm vào đó, nguy cơ chia sẻ phiếu bầu trong khối trung hữu có thể làm lợi cho Đảng Dân chủ mới (NDP) của Thủ hiến David Eby. Điều này khiến các nhân vật như thị trưởng Lumby Kevin Acton, người từng tranh cử độc lập nhưng thất bại, e ngại về khả năng cạnh tranh thực sự của CentreBC trước kỳ bầu cử tới.

Christy Clark đánh giá CentreBC là lựa chọn hợp lý và là “tiếng nói lương tâm” trong vấn đề quyền lợi xã hội và cá nhân trên chính trường tỉnh. Tuy nhiên, bà vẫn hoài nghi về việc liệu CentreBC có thể trở thành đối thủ chính với NDP hay không, với nhận định một đảng trung hữu theo hướng kinh tế có thể sẽ xuất hiện trước kỳ bầu cử sắp tới, dù chưa chắc là CentreBC hay liên minh của nhiều đảng nhỏ.

Trái lại, đại diện Đảng Bảo thủ lại không xem CentreBC là mối đe dọa lớn và nhấn mạnh sự thống nhất trong phe chống NDP vẫn là điểm mạnh của họ, đặc biệt trong bối cảnh hệ thống bầu cử đơn nhất theo khu vực vẫn ưu tiên sự lựa chọn nhị phân.

Đối với Bernier, sứ mệnh của CentreBC là tạo ra một lựa chọn mở rộng các khả năng cho cử tri và đồng thời chấp nhận cạnh tranh trong hệ thống bầu cử hiện có. Ông nhấn mạnh việc tập trung vào việc xây dựng lực lượng ứng cử viên tốt trên khắp tỉnh.

Như vậy, chính trường British Columbia đang chứng kiến một sự tái cấu trúc rõ nét với các lực lượng chính trị đang tìm kiếm sự cân bằng mới nhằm đáp ứng mong muốn đa dạng của cử tri, trong đó CentreBC đại diện cho nỗ lực phá vỡ thế trận hai đảng truyền thống nhưng còn nhiều thách thức phía trước.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.