Huti chặn xuất khẩu dầu Saudi Arabia qua Biển Đỏ gây tác động lớn đến kinh tế toàn cầu

Trong bối cảnh eo biển Hormuz bị Iran phong tỏa, Saudi Arabia từng sử dụng Biển Đỏ nhằm vận chuyển dầu từ phía Tây qua eo biển Bab el-Mandab để xuất khẩu, với khoảng 4 triệu thùng dầu mỗi ngày. Tuy nhiên, tuyến đường này hiện bị lực lượng Huti - nhóm phiến quân được Iran hậu thuẫn - chặn lại, làm nghẽn dòng xuất khẩu dầu mỏ của Saudi Arabia. Điều này khiến các tàu chở dầu phải tránh eo biển Bab el-Mandab, chuyển hướng sang tuyến đường dài hơn qua kênh đào Suez rồi vòng quanh châu Phi để tới các thị trường châu Á. Quy trình này không những làm tăng thời gian vận chuyển ít nhất 4 tuần mà còn kéo theo chi phí vận chuyển tăng do phải bơm chuyển dầu khỏi các tàu lớn để vượt qua kênh đào có độ sâu hạn chế, rồi lại tiếp nhận lại dầu sau khi qua kênh.

Theo Rzeczpospolita dẫn số liệu từ Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), giá dầu tăng cao đã ảnh hưởng mạnh đến nhu cầu sử dụng nhiên liệu toàn cầu, đặc biệt tại các khu vực châu Á và châu Âu. Trong quý II năm 2026, nhu cầu dầu đã giảm gần 5% so với cùng kỳ năm trước. Giảm nhu cầu này phản ánh sự giảm sút hoạt động kinh tế do chi phí nhiên liệu tăng vọt. Bên cạnh đó, chuyên gia kinh tế Indermit Gill của Ngân hàng Thế giới cho rằng cuộc xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran có thể làm giảm tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu trong năm 2026 từ 2,9% xuống còn 1,3% do ảnh hưởng dây chuyền từ thị trường năng lượng.

Dù có các giải pháp tạm thời như tăng dự trữ chiến lược và dự trữ thương mại nhằm giảm thiểu sự thiếu hụt cung cấp dầu từ khu vực Trung Đông khi xung đột với Iran bùng phát, các kho dự trữ này đang dần cạn kiệt theo thời gian. Hiện tại, thế giới có lượng dự trữ an ninh năng lượng thấp hơn nhiều so với thời điểm tháng 2 vừa qua. Khi cả hai eo biển Hormuz và Bab el-Mandab đồng thời bị phong tỏa, tuyến đường vận chuyển dầu thay thế duy nhất sẽ bị mất khả năng hoạt động, dẫn tới nguy cơ gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung dầu toàn cầu. Reuters nhấn mạnh sự kiện này vượt xa mức độ chỉ là một vụ gián đoạn giao thương thông thường mà có thể làm căng thẳng thêm thị trường dầu mỏ vốn đã biến động bởi các xung đột địa chính trị liên tục những tháng qua.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.