Robert Cornelius và bức ảnh selfie đầu tiên của thế giới 187 năm trước

Phong trào selfie vốn gắn liền với công nghệ điện thoại thông minh hiện đại, nhưng nguồn gốc của nó thực chất đã được ghi nhận từ năm 1839, chính xác là cách đây 187 năm. Khi ấy, công nghệ chụp ảnh rất thô sơ, không có camera trước và người chụp phải đứng im trong nhiều phút để cảnh vật được thu hình rõ nét. Đây là bức tự họa (self-portrait) đầu tiên sử dụng kỹ thuật dagerreotype - một phương pháp nhiếp ảnh đầu tiên được phát triển vào những năm đầu thế kỷ 19.

Người đứng sau bức ảnh lịch sử này là Robert Cornelius, khi đó mới 30 tuổi. Ông đã tự chụp mình trong khu vườn phía sau cửa hàng gia đình ở Philadelphia, Mỹ. Bức chân dung của ông trở thành một trong những hình ảnh chân thực nhất còn tồn tại từ thời kỳ đầu nhiếp ảnh.

Robert Cornelius sử dụng một chiếc máy ảnh tự chế, trong đó ống kính được chuyển đổi từ chiếc ống nhòm opera. Phương pháp dagerreotype khi đó yêu cầu thời gian phơi sáng kéo dài từ 10 đến 15 phút phụ thuộc vào mức ánh sáng bên ngoài, buộc người chụp phải gần như đứng bất động trước ống kính trong suốt quá trình này. Đáng chú ý, Cornelius đã ghi chú ở mặt sau bức ảnh: "The first light Picture ever taken. 1839." (Bức ảnh đầu tiên được chụp bằng ánh sáng. 1839.)

Mặc dù ngày nay selfie được gắn liền với mạng xã hội, thì hành trình của Cornelius thực sự là một bước đột phá quan trọng trong lịch sử nhiếp ảnh.

Dagerreotype là kỹ thuật ảnh đầu tiên dựa trên tấm kim loại phủ bạc làm nhạy sáng, kết hợp với hơi thủy ngân để tạo ảnh. Ban đầu, thời gian phơi sáng dài gây nhiều khó khăn cho việc chụp ảnh chân dung.

Robert Cornelius làm việc cùng nhà khoa học Paul Beck Goddard, người đã đề xuất bổ sung brom vào dung dịch iot giúp rút ngắn thời gian phơi sáng xuống còn khoảng 30 giây đến 2 phút. Cải tiến này khiến nghề chụp ảnh chân dung trở nên thực tế và dễ áp dụng hơn rất nhiều so với ban đầu.

Sử dụng phương pháp kỹ thuật mới, Cornelius đã đặt nền móng cho các studio chụp ảnh chân dung đầu tiên ở Philadelphia. Những bức ảnh của ông được đánh giá cao về chất lượng và nhanh chóng thu hút khách hàng.

Thậm chí, nhà phát minh người Pháp Louis Daguerre - người sáng lập phương pháp dagerreotype - cũng rất trân trọng tác phẩm của Cornelius và trao đổi những sản phẩm của mình cho các tác phẩm ảnh của ông.

Bức ảnh selfie đầu tiên ngày nay được bảo quản trang trọng tại Thư viện Quốc hội Mỹ (Library of Congress), nơi đã tiếp nhận tác phẩm này từ năm 1996. Gần đây, cháu cố của Cornelius là Sarah Bodine bất ngờ tìm thấy một chiếc hộp chứa nhiều giấy tờ và hiện vật quý giá trong gác mái nhà, bao gồm ảnh chân dung các con của Cornelius, bằng sáng chế, thư từ cá nhân, và có thể cả ống kính máy ảnh gốc đã từng được sử dụng để chụp bức ảnh selfie đầu tiên.

Chuyên gia đánh giá đây là nguồn tài liệu quý giá giúp hiểu rõ hơn về cuộc đời và sự nghiệp của Robert Cornelius, cũng như giai đoạn đầu của lịch sử nhiếp ảnh.

Từ bức ảnh tự họa có thời gian phơi sáng kéo dài hàng phút của Cornelius, selfie ngày nay đã trở thành hoạt động hàng ngày của hàng triệu người qua camera trước của điện thoại thông minh. Thuật ngữ "selfie" đã được Oxford Dictionary chọn là từ của năm 2013, thể hiện tầm ảnh hưởng sâu rộng của trào lưu này trong văn hóa hiện đại.

Bức ảnh đầu tiên ghi lại chính diện của Cornelius là minh chứng lịch sử cho sự tiến hóa của nhiếp ảnh và cách con người lưu giữ hình ảnh bản thân qua nhiều thế kỷ.

Ngày nay, chỉ với một vài giây chạm tay, mỗi người có thể tái hiện lại khoảnh khắc tự họa như cách mà Robert Cornelius đã làm vào năm 1839.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.