Những điểm chính
- Giá dầu thô Mỹ và dầu Brent đều tăng khoảng 5%, lên lần lượt 75 USD và 80 USD một thùng sau tuyên bố của Tổng thống Trump.
- Tổng thống Trump thông báo Mỹ sẽ thu phí hoàn lại 20% trên tất cả hàng hóa vận chuyển qua eo biển Hormuz.
- Bộ Tài chính Mỹ cảnh báo việc trả phí cho Iran để đi qua eo biển Hormuz có thể bị coi là vi phạm lệnh trừng phạt.
- Động thái này diễn ra giữa lúc căng thẳng gia tăng sau các vụ tấn công trả đũa nhằm vào tàu thương mại ở vùng biển gần Iran.
- Giám đốc Chevron Mike Wirth phản đối việc đóng phí tại eo biển Hormuz, cho rằng sẽ tạo tiền lệ xấu cho các tuyến đường thủy quốc tế khác.
Giá dầu đột ngột tăng vọt do căng thẳng tại eo biển Hormuz
Sáng thứ Hai vừa qua, giá dầu thô đã tăng mạnh hơn 5% ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo trên mạng xã hội về việc tái áp dụng lệnh phong tỏa đối với Iran. Theo đó, giá dầu thô Mỹ (WTI) nhanh chóng vượt mức 75 USD một thùng, trong khi giá dầu Brent cũng tăng tương ứng, đạt 80 USD một thùng. Đà tăng này đã chững lại mức giảm trước đó của giá xăng tại Mỹ.
Thông tin trên đã tạo sức ép tiêu cực lên thị trường chứng khoán khi chỉ số S&P 500 giảm 0,5%, và Nasdaq lùi sâu xuống mức thấp nhất trong ngày.
Mỹ áp dụng cơ chế hoàn phí cho tàu qua eo biển Hormuz
Tổng thống Trump tuyên bố rằng Mỹ sẽ được “hoàn phí” với mức 20% trên tất cả hàng hoá vận chuyển qua eo biển Hormuz – tuyến đường biển chiến lược giúp vận chuyển dầu mỏ và hàng hoá quốc tế. Tuy nhiên, chi tiết về cách thức áp dụng mức phí này vẫn chưa được công bố rõ ràng.
Ý tưởng này hiện không được các công ty năng lượng và vận tải hoan nghênh, vì trước đó Iran đã đề xuất thu phí tương tự với các tàu qua eo biển Hormuz, nhưng bị phản đối rộng rãi. Bộ Tài chính Mỹ cũng cảnh báo rằng bất kỳ ai thanh toán phí cho Iran khi đi qua eo biển này đều có thể bị coi là vi phạm các lệnh trừng phạt của Mỹ và bị xử lý do "tống tiền hàng hải".
Tác động địa chính trị và kinh tế từ lệnh phong tỏa mới
Động thái mới của Mỹ xuất hiện trong bối cảnh căng thẳng giữa Washington và Tehran leo thang với các vụ tấn công trả đũa nhằm vào tàu thương mại gần đây. Việc Mỹ tái phong tỏa được cho là nhằm ngăn chặn tàu thuyền ra vào cảng của Iran, dù các tàu thương mại không thuộc Iran vẫn có thể qua lại eo biển bình thường.
Eo biển Hormuz luôn được xem là điểm nóng về giao thương dầu mỏ vì khoảng 20% nguồn cung năng lượng toàn cầu đi qua nơi đây. Việc phong tỏa hoặc áp phí có thể gây gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng và làm biến động giá dầu.
Đăng ký bản tin QMVN
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Lo ngại về tiền lệ quốc tế khi áp phí vận chuyển tại eo biển
Giám đốc điều hành Chevron, ông Mike Wirth, từng khẳng định rằng công ty của ông sẽ không trả phí để di chuyển tàu qua eo biển Hormuz. Ông nhấn mạnh nguyên tắc tự do hàng hải quốc tế không thể bị phá vỡ bằng các khoản phí tùy tiện.
Việc áp phí này có thể tạo tiền lệ xấu, khiến các quốc gia nằm bên cạnh các tuyến đường thủy quốc tế khác, chẳng hạn eo biển Malacca, cũng có thể bắt đầu thu phí các tàu qua lại, làm phức tạp thương mại và an ninh hàng hải toàn cầu.
Tổng kết lại, tuyên bố của Tổng thống Trump về việc tái áp lệnh phong tỏa Iran và đề xuất thu phí là bước leo thang đáng chú ý trong căng thẳng tại khu vực eo biển Hormuz, tác động trực tiếp đến thị trường dầu mỏ và hệ thống vận tải hàng hải quốc tế.
Câu hỏi thường gặp
Giá dầu tăng như thế nào sau tuyên bố của Tổng thống Trump?
Giá dầu thô Mỹ và dầu Brent đồng loạt tăng hơn 5%, lần lượt đạt hơn 75 USD và 80 USD một thùng.
Mỹ sẽ áp dụng phí gì cho việc vận chuyển qua eo biển Hormuz?
Mỹ dự định thu phí 20% trên tất cả hàng hóa vận chuyển qua eo biển Hormuz để được hoàn phí khi hỗ trợ tàu qua lại.
Ý kiến của các công ty năng lượng về việc đóng phí này ra sao?
Các công ty năng lượng, điển hình như Chevron, phản đối việc trả phí bởi họ coi đó là vi phạm nguyên tắc tự do hàng hải quốc tế.
Tại sao eo biển Hormuz lại quan trọng trong thương mại dầu mỏ toàn cầu?
Khoảng 20% nguồn cung năng lượng thế giới được vận chuyển qua eo biển Hormuz - một tuyến đường biển chiến lược.
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.
