Juan Battaglia: “Hiện tượng bệnh Hà Lan tại Argentina là vô lý tuyệt đối”

Juan Battaglia, kinh tế gia trưởng của Cucchiara và Cía., nhận định chương trình kinh tế của chính phủ Javier Milei đang là bước tiến ổn định nhất kể từ khi ông lên nắm quyền. Theo ông, chính sách tiền tệ đã có cải thiện đáng kể so với năm trước, với mức lãi suất bình thường hóa và tỷ lệ dự trữ bắt buộc được duy trì hợp lý, đồng thời Ngân hàng Trung ương Argentina cũng đã tái tích lũy được dự trữ ngoại tệ.

Về mặt tài khóa, mặc dù có những thách thức liên quan đến tính bền vững, nhưng chính phủ đã duy trì thặng dư sơ cấp từ những ngày đầu triển khai chính sách. Tuy nhiên, ông Battaglia cũng nhìn nhận sự mâu thuẫn khi nền kinh tế chưa thể hiện rõ sự cải thiện trong lĩnh vực việc làm và hoạt động kinh tế diễn ra chậm chạp, phần lớn do ảnh hưởng của di sản kinh tế từ chính quyền tiền nhiệm và một số sai lầm trong chính sách tiền tệ năm trước đó.

Nhà kinh tế này đánh giá cơ chế tỷ giá đang áp dụng là lành mạnh hơn nhiều so với những "biểu đồ điều chỉnh tỷ giá" áp dụng trong năm rưỡi đầu của chính phủ, vốn thường tiềm ẩn nguy cơ gây tổn hại cho nền kinh tế các nước Mỹ Latinh. Battaglia cho biết Argentina đã thoát khỏi cơ chế đó kịp thời, dù ông cá nhân cho rằng lẽ ra nên thực hiện sớm hơn.

Chính sách tiền tệ cũng cho thấy nhiều tín hiệu tích cực khi lãi suất giảm xuống gần mức trung lập sau thời gian dài âm và biến động mạnh. Mặc dù nợ xấu của các hộ gia đình còn khá cao và cho vay bằng đồng peso chưa tăng trưởng mạnh, tất cả những điều này đều không phải hậu quả của chính sách hiện tại mà thuộc về chính sách của năm trước.

Battaglia thẳng thắn bác bỏ giả thuyết về hiện tượng "bệnh Hà Lan" liên quan đến sự tăng trưởng xuất khẩu tài nguyên như dầu mỏ Vaca Muerta và khai khoáng sắp tới. Ông cho rằng việc Argentina đứng trước cơ hội lớn về xuất khẩu nhưng vẫn thiếu cầu trong nước cùng cơ chế kinh tế đóng góp vào sự phát triển kém là nguyên nhân chính khiến kinh tế chưa cất cánh.

Kinh tế gia cũng so sánh Argentina với các nước như Canada, Australia hay Na Uy và vùng Vịnh, chỉ ra rằng xuất khẩu tài nguyên bình quân đầu người của Argentina còn thấp hơn nhiều, cho thấy nền kinh tế còn nhiều dư địa tăng trưởng mà không dẫn đến tác động tiêu cực như "bệnh Hà Lan".

Mặc dù kinh tế vĩ mô đang ổn định hơn, ông Battaglia nhấn mạnh rằng sự phục hồi của thị trường lao động và tăng trưởng kinh tế vẫn còn chậm do nhiều nguyên nhân, trong đó có chu kỳ chính trị và hội nhập thị trường quốc tế chưa đầy đủ. Theo ông, để thúc đẩy các lĩnh vực tạo nhiều việc làm như xây dựng, cần một tỷ giá thực tế cao hơn trong giai đoạn chuyển tiếp cùng với chính sách tín dụng hỗ trợ như cho vay mua nhà dưới hình thức tín dụng thế chấp.

Battaglia đánh giá kế hoạch của chính phủ trong năm tới dự kiến huy động khoảng 12 tỷ USD thông qua mua bán ngoại tệ và phát hành nợ trên thị trường trong nước là tham vọng. Ông cảnh báo Argentina nên mở rộng thị trường vốn quốc tế để trả nợ cũ và kéo dài kỳ hạn. Việc phát hành trái phiếu dài hạn tại thị trường quốc tế có thể giúp giảm áp lực trả nợ ngắn hạn và ổn định rủi ro tài chính quốc gia.

Ông cho rằng dù chi phí phát hành trái phiếu dài hạn hơi cao hơn so với mục tiêu trong dài hạn, chi phí này là chấp nhận được so với lợi ích trong việc giảm rủi ro tài chính tổng thể của quốc gia.

Nhà kinh tế này kêu gọi sự phối hợp và lắng nghe giữa các lực lượng chính trị, nhất là với các nhóm trung dung, để tận dụng tốt cơ hội phát triển mà chính phủ hiện tại đang góp phần tạo ra. Ông cũng đề xuất việc duy trì linh hoạt hơn với tỷ giá hối đoái, tránh can thiệp quá mức vào thị trường ngoại hối gây hạn chế các động lực tăng trưởng.

Về dài hạn, ông cho rằng việc dỡ bỏ hoàn toàn các kiểm soát vốn và hối đoái có thể nằm trong kế hoạch của các chính quyền tương lai, nhưng hiện là thời điểm để thiết lập nền tảng kinh tế vĩ mô vững chắc và tận dụng tốt lợi thế từ khu vực tài nguyên.

“Nếu Argentina có thể duy trì ổn định kinh tế vĩ mô trong thời gian dài, đất nước sẽ có triển vọng rất sáng sủa,” Battaglia nhận định.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.