Chỉ 6 từ trên mạng, 37 ngày biểu tình, một bộ trưởng từ chức: Câu chuyện đằng sau phong trào 'Cockroach' Ấn Độ

Ngày 16/5, Abhijeet Dipke đăng tải một dòng trạng thái ngắn gọn trên mạng xã hội 'X' chỉ gồm sáu từ: “What if all cockroaches come together?” (tạm dịch: “Nếu tất cả ‘bọ cánh cứng’ tụ lại thì sao?”). Ban đầu chỉ là một lời bày tỏ sự thất vọng, bài đăng của Dipke đã vô tình đánh dấu sự khởi đầu của một phong trào phản kháng thanh niên sâu rộng tại Ấn Độ.

Dipke, người sáng lập Đảng Cockroach Janata (CJP), biến ý tưởng này thành một chiến dịch chính trị với tiêu chí độc đáo, thậm chí ra mắt website với khẩu hiệu “Tiếng nói của những người lười biếng và thất nghiệp”. Thành viên của CJP chủ yếu là những người thất nghiệp, thường xuyên sử dụng internet và có khả năng thể hiện sự bức xúc một cách chuyên nghiệp.

Động lực thúc đẩy mạnh mẽ cho phong trào bắt nguồn từ một cáo buộc về phát biểu của Chánh án Tòa án Tối cao Ấn Độ Surya Kant, được cho là đã so sánh thanh niên thất nghiệp của nước này với “bọ cánh cứng”. Dù sau đó vị chánh án lên tiếng đính chính rằng lời nói của mình đã bị hiểu nhầm, nhưng sự bất bình trong xã hội đã thôi thúc Dipke và hàng nghìn người khác lên tiếng phản đối.

Chỉ trong vài ngày sau, CJP trở thành biểu tượng cho những tiếng nói thanh niên nổi lên phản đối nạn gian lận trong kỳ thi NEET-UG, yêu cầu giám sát xét xử nghiêm ngặt hơn và đòi Bộ trưởng Giáo dục Dharmendra Pradhan từ chức. Hàng nghìn sinh viên tụ tập biểu tình tại các trường đại học và thành phố lớn trên khắp Ấn Độ, đưa phong trào từ một chiến dịch mạng xã hội trở thành một cuộc vận động quốc gia với sức ảnh hưởng mạnh mẽ.

Ngày 6/6/2026, Abhijeet Dipke trở về Ấn Độ từ Mỹ, đáp chuyến bay qua London và hạ cánh tại Sân bay Quốc tế Indira Gandhi ở Delhi vào sáng sớm. Với trang phục giản dị gồm áo khoác hoodie đen và mũ lưỡi trai, tay cầm bản Hiến pháp Ấn Độ, Dipke nhanh chóng đến địa điểm biểu tình tại Jantar Mantar, nơi cảnh sát Delhi đã cấp phép tụ họp.

Dipke từ chối việc tập trung đón tại sân bay nhằm tránh gây phiền hà cho hành khách và an ninh. Quyết định im lặng để trực tiếp tham gia biểu tình chính là dấu hiệu khởi đầu cho chuỗi ngày vận động không ngừng nghỉ của phong trào.

Trong quá trình biểu tình, Dipke không tránh khỏi những phản ứng tiêu cực. Điển hình là sự cố bị một người trong đám đông tát vào mặt trong một cuộc diễu hành ở Jaipur. Hình ảnh này được lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội và đã tạm thời làm gián đoạn sự kiện trước khi lực lượng an ninh can thiệp bắt giữ người gây rối.

Dipke nhanh chóng kêu gọi sự bình tĩnh, nhấn mạnh nguyên tắc bất bạo động của phong trào và yêu cầu các thành viên không trả đũa, tiếp tục giữ vững mục tiêu chính trị.

Đảng Cockroach Janata đã biết tận dụng triệt để mạng xã hội để truyền tải thông điệp và thu hút sự quan tâm của công chúng. Sau khi thành lập tài khoản Instagram chính thức, họ nhanh chóng vượt qua lượng theo dõi của cả hai đảng lớn là BJP và Kongress, chứng tỏ sức hút không nhỏ của phong trào trẻ này.

Chiến thuật vận động với các nội dung hài hước, meme và video viral đã giúp CJP giành được sự chú ý trong khi tạo điều kiện cho các cuộc thảo luận về thất nghiệp, gian lận kiểm tra và trách nhiệm của chính quyền được lan tỏa rộng rãi hơn.

Chính quyền Ấn Độ đã phải đối mặt với sức ép chính trị lớn khi các cuộc biểu tình liên tục diễn ra trong hơn một tháng, có sự tham gia của sinh viên, các tổ chức xã hội dân sự và thậm chí các nhóm chính trị. Cuối cùng, Bộ trưởng Giáo dục Dharmendra Pradhan đã phải đệ đơn từ chức vào ngày 10/6 cùng các cam kết giải quyết yêu cầu của người biểu tình.

Ngay sau đó, Cockroach Janata Party đã thông báo tạm ngừng chiến dịch biểu tình kéo dài 37 ngày tại Jantar Mantar “trong thiện chí”, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong phong trào.

Mặc dù được nhiều người ủng hộ xem là biểu tượng thành công trong chính trị, Dipke khiêm tốn từ chối vai trò “anh hùng” của phong trào. Ông cho rằng không nên đặt áp lực trở thành người hùng lên cá nhân ông mà thay vào đó, tự hào thuộc về toàn bộ sinh viên và các đoàn viên đã kiên trì đấu tranh trên đường phố trong suốt nhiều tuần.

Chỉ từ sáu chữ đầy ẩn ý trên mạng xã hội, phong trào thanh niên của Ấn Độ đã mở rộng thành một chiến dịch mạnh mẽ, thay đổi cuộc tranh luận chính trị quanh vấn nạn thi cử, thất nghiệp và sự đáp ứng của chính phủ. Hành trình kéo dài hơn một tháng và kết thúc bằng sự ra đi của một bộ trưởng đã trở thành một câu chuyện chính trị nổi bật nhất năm 2026 ở Ấn Độ.