40% trường trung học Tây Ban Nha cho phép học sinh dùng điện thoại phục vụ giáo dục

Trong khoảng hai năm rưỡi qua, nhiều cộng đồng tự trị của Tây Ban Nha áp dụng lệnh cấm sử dụng điện thoại di động trong trường học, dù phần lớn vùng vẫn giữ quyền cho phép sử dụng thiết bị này trong phạm vi mục đích giáo dục và có sự giám sát của giáo viên. Theo báo cáo mới nhất của Bộ Giáo dục, hiện có 40% các trường trung học phổ thông (ESO) tại Tây Ban Nha cho phép học sinh từ 12 đến 16 tuổi dùng điện thoại vào mục đích học tập. Tuy nhiên, tỷ lệ này có sự biến động lớn theo từng địa phương, với La Rioja có tỷ lệ thấp nhất chỉ 17%, trong khi Extremadura cao nhất với 76% trường cho phép sử dụng điện thoại trong giảng dạy.

Các vùng như Balearic Islands (29%), Catalonia (31%), Galicia (35%), Madrid (36%) và Andalusia (39%) nằm ở mức thấp đến vừa. Trong khi đó, một số khu vực có tỷ lệ dùng điện thoại phục vụ giáo dục ở mức trung bình như Comunidad Valenciana (41%), Cantabria (45%), Canary Islands (46%), Aragón (48%) và Castilla-La Mancha (51%). Các khu vực có tỷ lệ cao gồm Navarra (55%), Castilla y León (59%), Murcia (62%) và Asturias (63%).

Việc sử dụng điện thoại cho mục đích giáo dục không chỉ phổ biến trong cấp ESO, mà còn được áp dụng nhiều hơn trong bậc Trung học phổ thông (Bachillerato) với tỷ lệ 50%, và đặc biệt phổ biến trong các chương trình đào tạo nghề với khoảng 55-59% tùy theo cấp độ. Điều này cho thấy thiết bị số được xem là công cụ hỗ trợ tích cực hơn ở các cấp học cao hơn.

Thông tin từ Bộ Giáo dục cũng cho hay, các trường công lập có xu hướng mở rộng việc sử dụng điện thoại phục vụ mục đích học tập nhiều hơn so với trường tư nhân. Cụ thể, 47,5% trường công cho phép sử dụng điện thoại, trong khi trường tư chỉ khoảng 29,9%. Ngoài ra, về thiết bị số khác như máy tính bảng, máy tính xách tay hay máy tính để bàn, trường công có mật độ sử dụng thiết bị nhiều hơn với 1,9 học sinh/thiết bị, so với 2,7 học sinh/thiết bị ở trường tư. Tuy nhiên, trong giai đoạn dịch COVID-19, khoảng cách này được rút ngắn lại với 2,3 học sinh/thiết bị tại trường công và 2,8 học sinh/thiết bị tại trường tư.

Việc sử dụng điện thoại di động bởi trẻ vị thành niên vẫn là vấn đề gây tranh cãi trong xã hội Tây Ban Nha. Nhiều vùng tự trị đã đưa ra các quy định nhằm hạn chế hoặc cho phép có điều kiện việc sử dụng này. Ví dụ, tại Madrid, điện thoại bị cấm hoàn toàn ở bậc mầm non và tiểu học, còn ở trung học cơ sở thì từng trường tự quyết định mức độ cho phép. Nhiều khu vực như Castilla y León, Andalusia, Aragón áp dụng biện pháp hạn chế sử dụng trong giờ học, chỉ cho phép khi có hoạt động giáo dục được lập kế hoạch rõ ràng và có sự giám sát của giáo viên như tại Galicia, Comunidad Valenciana, Canary Islands và La Rioja.

Các vùng như Castilla-La Mancha, Cantabria và Balearic Islands không cho phép sử dụng điện thoại phổ biến ở bậc tiểu học, nhưng có thể cho phép có giới hạn tại bậc trung học cơ sở. Extremadura thậm chí yêu cầu phụ huynh phải đồng ý bằng văn bản mới được dùng, và chuẩn bị ban hành quy định mới nhằm nghiêm ngặt hơn phù hợp với thực tế xã hội hiện nay. Trong khi đó, tại Catalonia, điện thoại bị cấm hoàn toàn trong toàn bộ giai đoạn giáo dục bắt buộc, không chỉ trong lớp học mà cả ngoài giờ học, kể cả các hoạt động giáo dục.

Các nghiên cứu sớm đánh giá về hiệu quả của lệnh cấm chưa cho thấy nhiều kết quả tích cực. Phần lớn các cơ quan giáo dục cho biết việc cấm đã cải thiện môi trường học tập và giảm thiểu các xung đột trong trường, nhưng một nghiên cứu công bố trên tạp chí The Lancet từ Đại học Birmingham, khảo sát hơn 1.200 học sinh từ 12 đến 15 tuổi tại 30 trường học Anh có chính sách khác nhau về điện thoại, chỉ ra rằng việc cấm điện thoại chỉ làm giảm thiểu việc sử dụng trong giờ học, không ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần hay giảm thời gian dùng ngoài giờ học.

Nhóm nghiên cứu cho rằng chính sách hạn chế ở trường học hiện nay không đủ để tác động đến thói quen sử dụng điện thoại nói chung của học sinh mà cần phương pháp toàn diện hơn, bao gồm cả trong và ngoài môi trường học đường để góp phần nâng cao sức khoẻ tinh thần và nhận thức của thanh thiếu niên.

Chính phủ Tây Ban Nha đã có những thay đổi trong quan điểm về việc kiểm soát sử dụng điện thoại trong trường học. Ban đầu, vào tháng 11 năm 2023, chính phủ bác bỏ ý tưởng hạn chế với lập luận rằng điều này không khả thi, nhưng ngay sau đó một tháng, Bộ Giáo dục dưới thời bà Pilar Alegría đã đề xuất một thoả thuận quốc gia nhằm xây dựng quy định chung trên toàn bộ các cộng đồng tự trị để đáp ứng lo lắng của phụ huynh. Dù thoả thuận này chưa được hoàn thiện, đa số vùng đã tự ban hành các chính sách hạn chế sử dụng điện thoại riêng.

Tính đến nay, theo khảo sát của EL MUNDO với các sở giáo dục địa phương, chỉ còn ba vùng tự trị chưa có quy định cấp vùng về việc dùng điện thoại trong trường học: Basque Country chỉ đưa ra hướng dẫn chung và để cho các trường tự quyết định; Asturias chuyển đổi các chỉ thị bắt buộc thành các hướng dẫn sau khi một phán quyết pháp lý đặt câu hỏi về tính hợp pháp của lệnh cấm; Navarra đang trong quá trình xem xét ban hành nghị định về việc quản lý sử dụng thiết bị di động trong trường học.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.