Kế hoạch xây dựng trung tâm dữ liệu lớn tại ngoại ô Melbourne gây lo ngại về quy mô và tác động môi trường

Syncline Energy đang lên kế hoạch xây dựng một trung tâm dữ liệu khổng lồ tại Plumpton, cách trung tâm Melbourne khoảng 30km về phía tây bắc. Khu đất rộng 350 ha, tương đương gần sáu lần diện tích trung tâm thương mại Chadstone, sẽ được sử dụng để xây dựng bốn tòa nhà trung tâm dữ liệu với tổng công suất tối đa 2,4GW. Trong khi đó, 60% diện tích còn lại sẽ giữ nguyên là đất trống.

Vị trí dự kiến nằm gần trung tâm năng lượng tái tạo của Melbourne, sát đường cao tốc Calder và khu vực đang phát triển nhanh của ngoại ô. Đáng chú ý khu vực cũng gần sân bay Tullamarine và đường đua Calder Speedway, tạo nên một bối cảnh đặc biệt với nhiều hoạt động và dân cư sinh sống.

Dự án chưa bắt đầu thi công nhưng đã gây nên làn sóng lo ngại trong cộng đồng xung quanh. Một báo cáo từ Data Centres Australia cho biết hiện có 30 trung tâm dữ liệu đang hoạt động tại Victoria, với thêm 30 trung tâm khác trong kế hoạch phát triển. Những mối lo về tác động môi trường, mức tiêu thụ điện và nước, cũng như ảnh hưởng của sự phát triển trí tuệ nhân tạo, đang khiến người dân băn khoăn.

Đã có một bản kiến nghị với hơn 3.600 chữ ký nhằm yêu cầu chính phủ bang Victoria đánh giá đầy đủ các tác động môi trường, văn hóa, xã hội và hạ tầng của dự án đồng thời tính đến ảnh hưởng tích lũy từ các trung tâm dữ liệu khác. Người khởi xướng kiến nghị, Molly Walker, làm việc trong lĩnh vực bảo tồn và sinh sống cách đó hơn 250km, đã bày tỏ sự lo ngại về mức độ ảnh hưởng đối với môi trường và tiếng ồn phát ra từ các trung tâm dữ liệu, so sánh với tình hình tại Mỹ.

Các cư dân địa phương cũng cảm thấy rằng các vùng ngoại ô phía tây Melbourne đang trở thành nơi đề xuất những dự án công nghiệp nặng, dẫn đến lo lắng về giá bất động sản và sự phá vỡ vùng xanh mà chính phủ kêu gọi bảo vệ. Tiến sĩ Karen Austria, kỹ sư điện từng lớn lên ở khu vực này, nhấn mạnh nhu cầu thông tin rõ ràng và tham vấn cộng đồng nhiều hơn từ phía chủ đầu tư.

Giám đốc điều hành Syncline Energy, Phil Galloway, cho biết công ty đã bắt đầu quá trình tham vấn với cư dân địa phương và sẽ dành ít nhất một năm cho các cuộc trao đổi. Song song với đó, các khảo sát sinh thái và nghiên cứu về di sản văn hóa cũng được tiến hành. Galloway cam kết dự án sẽ không gây ra tiếng ồn, hiệu ứng đảo nhiệt, vấn đề giao thông hay ô nhiễm nhờ kỹ thuật xây dựng và quy hoạch bài bản.

Ông cũng nhấn mạnh quy mô lớn của dự án nhằm phát triển năng lực trí tuệ nhân tạo chủ quyền, tận dụng đất đai, năng lượng và nước một cách hiệu quả. Khu đất cũng nằm gần đường bay của sân bay Melbourne, nơi hạn chế phát triển nhà ở, giúp giảm thiểu xung đột sử dụng đất.

Công ty dự định sử dụng năng lượng mặt trời, gió và lưu trữ bằng pin, cùng phát triển mạng lưới truyền tải và tăng cường ổn định lưới điện. Ngoài ra, dự án sẽ tạo ra việc làm địa phương, quỹ hỗ trợ cộng đồng và các tuyến đường dành cho đi bộ và xe đạp.

Thành phố Melton, nơi dự án đặt tại gần, đã lên tiếng làm rõ vai trò hạn chế nếu dự án được chuyển lên chính quyền bang xét duyệt. Đồng thời, các nghị sĩ liên bang Alice Jordan-Baird và Sam Rae của đảng Lao động đã gửi công văn yêu cầu chính phủ bang và Syncline giải thích sự phù hợp của dự án với các yêu cầu về hạ tầng trung tâm dữ liệu và AI của chính phủ liên bang. Họ nhấn mạnh rằng khu vực phía tây Melbourne không nên trở thành nơi chịu gánh nặng hạ tầng mới mà không nhận được lợi ích tương xứng.

Sự bùng nổ các trung tâm dữ liệu tại Australia đang đặt ra những thách thức lớn về tiêu thụ năng lượng và nước. Ủy ban Net Zero của bang New South Wales mới đây cảnh báo về ảnh hưởng đến quá trình chuyển đổi năng lượng. Các cuộc điều tra cấp liên bang và tiểu bang đang được tiến hành, trong khi các tiếng nói kêu gọi tạm dừng phê duyệt dự án mới cho đến khi chính phủ liên bang hoàn thiện quy định quản lý.

Chính phủ Australia đang đề xuất một khung pháp lý mới yêu cầu các trung tâm dữ liệu lớn phải đảm bảo nguồn cung điện mới, thanh toán đầy đủ chi phí kết nối lưới điện, và đóng góp năng lượng tương đương mức tiêu thụ. Mục tiêu là cân bằng giữa những mối quan tâm xã hội, nhu cầu phát triển năng lực AI chủ quyền và thu hút đầu tư lớn.

Trong khi đó, Thủ hiến bang Victoria Jacinta Allan xác nhận Melbourne là điểm đến quan trọng cho đầu tư trung tâm dữ liệu, và Bộ trưởng tăng trưởng kinh tế Steve Dimopoulos khẳng định không phải đặt câu hỏi bao nhiêu trung tâm dữ liệu sẽ xây mà là hình ảnh Victoria mà bang hướng tới xây dựng quanh các trung tâm này.