Bom phá hầm và cách thức hoạt động

Bom thông thường nổ trên hoặc gần bề mặt mục tiêu tạo ra vụ nổ và các mảnh vỡ gây hư hại. Tuy nhiên, với mục tiêu nằm sâu dưới một núi đá như núi Pickaxe ở Iran, đất và khối đá bao quanh có thể hấp thụ phần lớn năng lượng vụ nổ, giảm thiểu mức độ thiệt hại cho mục tiêu. Để khắc phục điều này, các nhà khoa học đã phát triển bom phá hầm – loại bom được thiết kế để xuyên thủng đất, đá và bê tông cốt thép trước khi nổ.

Mỹ hiện có bom phá hầm mạnh nhất là GBU-57A/B Massive Ordnance Penetrator (MOP), quả bom phi hạt nhân lớn nhất thế giới, nặng khoảng 13,6 tấn. MOP chỉ được Không quân Mỹ dùng, trên máy bay ném bom tàng hình B2 Spirit. Lần đầu MOP được sử dụng trong các cuộc không kích Iran năm 2025, trong cuộc chiến kéo dài 12 ngày.

Năng lượng và khả năng xuyên thủng của bom MOP

MOP không khoan thủng đá bằng mũi khoan mà tận dụng năng lượng động năng rất lớn khi rơi từ độ cao 15.000 m của B2 Spirit. Dù áp lực khí quyển và lực cản làm giảm vận tốc xuống khoảng 1.000-1.300 km/h khi xuống mặt đất, năng lượng động năng lúc đó vẫn đạt khoảng 0,6-0,8 gigajoule, tương đương với lượng năng lượng khi chiếc máy bay Mỹ Airlines Flight 11 lao vào Tòa tháp Bắc ngày 11/9. Với đầu bom vỏ thép cứng chỉ rộng vài chục cm và ngòi nổ kích hoạt sau khi bom đã chui xuống đất, MOP có thể tạo ra áp lực gấp 210.000 lần áp suất khí quyển để xuyên thấu sang đến mục tiêu tại độ sâu tương ứng.