Hơn 20 năm trì hoãn khiến quân đội Ấn Độ thiếu hụt súng pháo hiện đại

Ủy ban Tài khoản Công Ấn Độ (PAC) đã lên tiếng phê phán Bộ Quốc phòng về sự chậm trễ kéo dài trong việc mua sắm súng pháo Dhanush, một hệ thống pháo được nâng cấp từ pháo Bofors cổ điển. Báo cáo của ủy ban trình lên Quốc hội chỉ ra một khoảng trống kéo dài gần 20 năm giữa nhu cầu cấp thiết của Quân đội đối với pháo hiện đại và thời điểm súng pháo mới được đưa vào phục vụ. Trong khi đó, các đơn vị quân đội phải tiếp tục dựa vào những khẩu pháo Bofors cũ kỹ đã phục vụ từ những năm 1980 và nay đang tỏ ra lỗi thời.

Pháo 155mm Bofors ban đầu được Quân đội Ấn Độ nhập về vào năm 1986 theo một thỏa thuận chuyển giao công nghệ với hãng AB Bofors của Thụy Điển. Tuy nhiên, hãng này đã bị cấm hoạt động vào năm 1989 do vụ bê bối nổi tiếng liên quan đến nó. PAC cho biết tình trạng lúng túng này đã tạo ra một khoảng trống về năng lực, khiến quân đội phải sử dụng các hệ thống đã lỗi thời cho đến tận thế kỷ 21.

Năm 2013, Hội đồng Nhà máy Quân khí (Ordnance Factory Board) được giao nhiệm vụ sản xuất nguyên mẫu pháo Bofors được nâng cấp với các tính năng điện tử hiện đại. Tuy nhiên, đơn hàng chỉ được ký ba năm sau khi Bộ Quốc phòng phê duyệt mua số lượng lớn. Pháo Dhanush cuối cùng mới chính thức được đưa vào biên chế năm 2022.

Pháo Dhanush do Advanced Weapons and Equipment India (AWEIL) sản xuất, đơn vị này vốn là một phần của Hội đồng Nhà máy Quân khí trước khi được tái cơ cấu và chuyển đổi sang mô hình công ty. Dhanush có tầm bắn 38 km, vượt trội hơn nhiều so với tầm bắn 27 km của phiên bản Bofors gốc. Ngoài ra, pháo được tích hợp các thiết bị điện tử hiện đại giúp tăng độ chính xác, rút ngắn thời gian phản ứng và tương thích với hệ thống chỉ huy điều khiển pháo binh hỗ trợ tính toán quỹ đạo chính xác.

Báo cáo của PAC cũng nêu rõ Bộ Quốc phòng mất gần 20 năm để hoàn tất việc mua sắm và đưa vào sử dụng nền tảng pháo binh mới, gây ra sự thiếu hụt nghiêm trọng về mặt trang thiết bị. Ủy ban chỉ ra những khiếm khuyết trong cơ cấu quản lý mua sắm quốc phòng của Ấn Độ, đặc biệt là thiếu nhân lực chuyên môn về đạn đạo, điện tử dành cho pháo binh và hệ thống ngắm bắn tiên tiến. Các vấn đề này lẽ ra nên được phát hiện trong quá trình hoạch định kế hoạch thay vì sau khi thực thi.

Để khắc phục, PAC đề xuất Bộ Quốc phòng phối hợp với các trường kỹ thuật hàng đầu như IIT để xây dựng các chương trình đào tạo chuyên sâu về sản xuất quốc phòng nhằm nâng cao trình độ chuyên môn cho lực lượng lao động kỹ thuật.

Ủy ban Tài khoản Công kêu gọi Bộ Quốc phòng thiết lập cơ chế đánh giá định kỳ nhằm phát hiện và bù đắp kịp thời các lỗ hổng về năng lực, từ đó đảm bảo sự sẵn sàng trong hoạt động tác chiến. Cần có các đánh giá toàn diện về năng lực sản xuất trong nước trước khi khởi động các dự án quốc phòng lớn, nhằm tránh tình trạng trễ tiến độ và đội chi phí.

Quản lý chuỗi cung ứng và đặt ra các quy chuẩn rõ ràng cho nhà cung cấp cũng là những điểm được ủy ban nhấn mạnh để bảo đảm các thiết bị phù hợp tiêu chuẩn tác chiến. PAC cảnh báo rằng trong bối cảnh địa chính trị hiện nay, quân đội Ấn Độ không thể tiếp tục vận hành với các hệ thống pháo cũ kỹ trong thời gian dài.

Với biên giới căng thẳng tại Đường Kiểm soát Thực tế (LAC) với Trung Quốc và Đường Kiểm soát (LoC) với Pakistan, Ấn Độ cần có khả năng răn đe đáng tin cậy. Pháo binh luôn là lực lượng quan trọng trong chiến tranh trên bộ, do đó những thiếu hụt của ngành vũ khí này ảnh hưởng trực tiếp tới khả năng cung cấp hỏa lực liên tục trong các cuộc xung đột cường độ cao.

Bên cạnh Dhanush, trong giai đoạn này, Quân đội Ấn Độ cũng trang bị thêm pháo M-777 và pháo tự hành K-9. Tuy nhiên, bài học chung của sự việc cho thấy rằng củng cố quốc phòng không thể bị trì hoãn do sự ì trệ trong bộ máy hành chính. PAC đề nghị Bộ Quốc phòng cải tổ cơ cấu ra quyết định nhằm tăng tính hiệu quả và phản ứng nhanh chóng hơn với các yêu cầu chiến lược.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.