Biểu tình tại Jantar Mantar: Chính trị là bản chất và không thể tránh khỏi

Chính trị, nguồn gốc từ từ tiếng Hy Lạp "polis" có nghĩa là thành bang, vốn được hiểu là một hình thức tổ chức công dân đề ra nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống chung. Tuy nhiên, quan niệm về chính trị ngày nay thường liên kết với các góc cạnh tiêu cực như sự xấu xa, mưu mô và sự thỏa hiệp không minh bạch. Hiện tượng này không chỉ giới hạn trong một quốc gia nào mà còn xuất hiện rộng rãi, ví dụ như trong chương trình giải trí Bigg Boss cũng đan xen các trò chơi chính trị nội bộ.

Điều này dẫn đến việc một cuộc biểu tình đòi từ chức một lãnh đạo chính trị do các nhà hoạt động và chuyên gia truyền thông tổ chức lại bị mô tả theo cách mỉa mai là sự kiện "phi chính trị". Thậm chí cả những người tham gia biểu tình cũng lo ngại rằng phong trào không bị "chính trị hóa", dù bản thân mục tiêu là thay đổi các cơ chế chính trị và thúc đẩy trách nhiệm giải trình.

Tại Ấn Độ, các liên minh chính trị thường không ổn định cùng với tình trạng chia rẽ trong các đảng đã khiến chính trị mất dần niềm tin trong công chúng. Không ít người e ngại bị nhìn nhận là đang chơi trò chính trị thậm chí trong môi trường công sở hay tổ chức cư dân, vì điều đó dễ gợi ý cho tham vọng cá nhân và tính toán lợi ích nhóm. Do đó, nhiều hoạt động xã hội, trong đó có biểu tình, cố gắng tạo một không gian "an toàn", tránh khỏi sự nhiễu loạn của chính trị và các tranh cãi liên quan.

Điều này được xem như một biện pháp phòng thân nhằm tránh những mệnh danh, chỉ trích hay các biện pháp trừng phạt khi công khai chỉ trích quyền lực. Sự thiếu thiện cảm với chính trị tồn tại ngay cả khi nền chính trị Ấn Độ đã chứng kiến các chiến thắng áp đảo bầu cử và sự nổi lên của các lãnh đạo cá nhân có ảnh hưởng lớn.

Thực tế, chính trị dù đôi khi xuất hiện dưới diện mạo tiêu cực nhưng là công cụ quản lý con người, hoàn cảnh và cảm xúc nhằm đạt mục tiêu chung. Từ khi hình thành xã hội loài người, hoạt động tập thể và ảnh hưởng này luôn tồn tại. Không có chính trị, hầu như mọi chuyển động trong lịch sử sẽ bị trì trệ.

Ví dụ, các cuộc cải cách hệ thống giáo dục hoặc yêu cầu nâng cao trách nhiệm của nhà lãnh đạo đều phải thông qua các quy trình chính trị như nghị viện, tranh luận chính sách và thực thi pháp luật. Việc người dân tham gia biểu tình đòi hỏi trách nhiệm minh bạch cũng chính là hành động mang tính chính trị rõ nét.

Điều trớ trêu và đáng chú ý là các chính trị gia đôi khi cũng sử dụng khái niệm "chính trị" để bác bỏ các lập luận hay sự kiện liên quan. Ví dụ, khi lãnh đạo phe đối lập tham gia các phong trào biểu tình nhằm yêu cầu trách nhiệm, họ thường bị chỉ trích vì mục đích tạo "tiêu đề chính trị". Tuy nhiên, quyết định của một bộ trưởng tiếp tục giữ vị trí bất chấp sự chỉ trích cũng không thể coi là phi chính trị.

Chính trị là một phần không thể tách rời trong đời sống xã hội và chính trị không nên bị gán mác chỉ dành cho các nhóm dân sự bên ngoài hoặc phe đối lập mà các nhóm này bị xem là nghi ngờ. Thừa nhận vai trò chính trị giúp xã hội không bị tách rời khỏi quá trình ra quyết định và tạo điều kiện cho phát triển theo hướng có tính cạnh tranh và sáng tạo.

Chính trị không phải điều gì đó bẩn thỉu, không thể tránh khỏi mà là bản chất của quản trị và vận hành xã hội.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.