Trung Quốc dùng lưới khổng lồ thu hồi tên lửa tái sử dụng gây chú ý trong ngành hàng không vũ trụ

Chi tiết về phương pháp thu hồi tên lửa tái sử dụng của Trung Quốc

Vào ngày thứ Sáu vừa qua, Trung Quốc đã đánh dấu bước tiến mới trong lĩnh vực công nghệ tên lửa khi tên lửa Long March-10B quay trở lại Trái Đất và được thu hồi nguyên vẹn tại biển Đông. Đây là lần đầu tiên một tên lửa có thể tái sử dụng thuộc loại quỹ đạo được thu hồi thành công bên ngoài Hoa Kỳ. Điểm đặc biệt trong cách làm của Trung Quốc là tên lửa khóa 1 (first-stage booster) được gắn bốn móc khi hạ cánh và được bắt lại bằng một chiếc lưới khổng lồ đặt trên một con tàu chuyên dụng đang chờ sẵn trên biển.

Khác với hai ông lớn SpaceX và Blue Origin của Mỹ, không dùng lưới mà sử dụng chân hạ cánh tự động (landing legs), Trung Quốc đã loại bỏ bộ phận hạ cánh cồng kềnh vốn nặng nề, nhờ vậy tên lửa nhẹ hơn, khả năng mang tải vào quỹ đạo tăng lên. Đây là lý do mà Trung tâm Công nghệ Phóng Tên lửa Trung Quốc (CALT) đưa ra để bảo vệ giải pháp công nghệ của mình.

Chi phí và thách thức kỹ thuật của phương án mới

Tuy nhiên, CALT và các cơ quan truyền thông nhà nước không tiết lộ chi phí xây dựng và vận hành chiếc tàu thu hồi tên lửa. Con tàu Linghangzhe dài 144 mét, trọng tải 25.000 tấn, được trang bị hệ thống điều khiển vị trí động chính xác cao giữ thuyền cố định trên biển cùng các cảm biến laser theo dõi vị trí và hướng tên lửa khi nó rơi xuống.

Một kỹ sư tên lửa ở Bắc Kinh, từng làm việc trên các dự án tên lửa tái sử dụng, cho biết con tàu này chắc chắn rất tốn kém. Đặc biệt khác với tàu drone của SpaceX, vốn chỉ là một nền tảng nổi để hạ cánh, Linghangzhe trang bị thiết bị tinh vi đòi hỏi bảo trì và kiểm tra thường xuyên. Do đó, việc duy trì chi phí thấp là nghi vấn lớn bởi nguyên tắc tái sử dụng là giảm chi phí phóng lên vũ trụ.

Đánh giá từ chuyên gia quốc tế và tiềm năng ứng dụng

Jonathan McDowell, chuyên gia nghiên cứu lịch sử không gian và từng là nhà thiên văn tại Harvard, nhận xét con tàu này có chi phí đầu tư lớn nhưng về lâu dài có thể tiết kiệm hơn. Ông đánh giá cách thu hồi bằng lưới rất phù hợp với thế mạnh đóng tàu của Trung Quốc và giúp chuyển khối lượng thiết bị từ tên lửa lên hệ thống trên tàu mặt đất, giảm trọng lượng tên lửa lên không gian.

Tuy nhiên, McDowell cũng lưu ý phương pháp này có thể không hiệu quả với những chuyến bay từ Mặt Trăng hay sao Hỏa trong tương lai. Hiện tại, nếu Trung Quốc có thể thực hiện phương thức này đều đặn, đáng tin cậy thì đây là bước tiến triển khả quan.

Thông số kỹ thuật và ứng dụng thực tế của Long March-10B

Linghangzhe được xác nhận là tàu thu hồi tên lửa đầu tiên được chính thức chứng nhận ở Trung Quốc, theo thông tin từ Đài Truyền hình Trung ương CCTV. Xu Xuelei, đại diện Tập đoàn Khoa học và Công nghệ Hàng không Vũ trụ Trung Quốc (CASC), cho biết cột tháp bắt giữ trên tàu cao 67 mét, nặng 5.600 tấn là thách thức kỹ thuật lớn trong thiết kế.

Tên lửa Long March-10B trong cấu hình tái sử dụng có thể đưa lên quỹ đạo Trái Đất thấp 200 km trọng tải tới 16 tấn hoặc quỹ đạo 900 km nghiêng 50 độ trọng tải 11 tấn. Đây là những độ cao được Trung Quốc nhắm đến cho các hệ thống vệ tinh internet băng thông rộng vốn đang phát triển mạnh mẽ.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.