Tổng thư ký Liên Hợp Quốc kêu gọi hỗ trợ Syria trong chuyến thăm đầu tiên sau 15 năm

Ngày 3/6, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres đã có chuyến thăm đầu tiên tới Syria kể từ năm 2009, trở thành lãnh đạo Liên Hợp Quốc đầu tiên đến quốc gia này kể từ khi cuộc nội chiến kéo dài hơn 13 năm bùng phát. Đây cũng là chuyến thăm đầu tiên của người đứng đầu Liên Hợp Quốc kể từ sau khi liên minh các nhóm phiến quân Hồi giáo lật đổ Tổng thống Bashar al Asad vào cuối năm 2024, mở ra một chương mới cho quốc gia bị chiến tranh tàn phá này.

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh nhiều thách thức tại Syria, góp phần làm nổi bật những nỗ lực của cộng đồng quốc tế nhằm hỗ trợ Syria trong quá trình chuyển đổi chính trị và tái thiết sau năm tháng xung đột liên tiếp gây ra tổn thất nặng nề về người và của.

Phát biểu tại một cuộc họp báo, ông Guterres nhấn mạnh sự cần thiết phải tôn trọng đầy đủ chủ quyền, độc lập, sự thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ của Syria. Ông bày tỏ sự phản đối mạnh mẽ đối với các hành động vi phạm tại khu vực Cao nguyên Golan, nhấn mạnh đây là lãnh thổ của Syria bị Israel chiếm đóng từ năm 1974 và các hành động quân sự của Israel tại đây là không thể chấp nhận.

Bộ trưởng Ngoại giao Syria, ông Asad al Shaibani, cũng yêu cầu Israel rút quân ngay lập tức và vô điều kiện khỏi khu vực mà các lực lượng Israel đã tiến sâu kể từ sau sự kiện lật đổ al Asad. Israel hiện duy trì lực lượng tại khu vực đệm do Liên Hợp Quốc giám sát trên Cao nguyên Golan và đã tiến hành các cuộc đột kích vào lãnh thổ Syria, tuyên bố mục đích duy trì an ninh trong vùng "vùng an toàn" phía Nam Syria và khu vực phi quân sự rộng lớn hơn.

Mặc dù tồn tại căng thẳng, hai nước Israel và Syria đã từng bước tiến hành nhiều vòng đàm phán trực tiếp và đạt được thỏa thuận thiết lập cơ chế trao đổi thông tin tình báo nhằm giảm thiểu xung đột và tăng cường hiểu biết lẫn nhau trong khu vực nhạy cảm này.

Ông Guterres khẳng định Liên Hợp Quốc sẵn sàng hỗ trợ Syria trong giai đoạn "then chốt" này, bao gồm các nỗ lực đảm bảo công lý chuyển tiếp, soạn thảo hiến pháp ổn định và tổ chức các cuộc bầu cử tự do, công bằng. Theo các thông tin từ truyền thông nhà nước Syria, ông đã có cuộc gặp với Tổng thống Ahmed al Shara sau khi thăm khu phố cổ Damascus.

Kể từ khi Tổng thống Ahmed al Shara lên nắm quyền vào tháng 12/2024, cộng đồng quốc tế đã thúc giục chính quyền mới xây dựng một hệ thống quản trị bao quát, phản ánh sự đa dạng về sắc tộc và tôn giáo của xã hội Syria, góp phần vào hòa bình và sự ổn định lâu dài.

Trong chuyến thăm, ông Guterres cũng đã đến thăm lực lượng gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc đóng quân tại Cao nguyên Golan phía Nam, khu vực một phần đã bị Israel đơn phương sáp nhập vào năm 1981. Cuộc nội chiến tại Syria đã phá hủy hạ tầng cơ sở của đất nước và khiến hàng triệu người phải rời bỏ quê hương.

Sau sự kiện lật đổ Bashar al Asad, khoảng 1,9 triệu người Syria bị mất nhà cửa di cư trong nước đã trở về, cùng với 1,7 triệu người tị nạn hồi hương. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 5,5 triệu người phải di dời trong nước và khoảng 6 triệu người khác sống lưu vong ở nước ngoài. Đáng chú ý, số người cần sự trợ giúp nhân đạo lên tới 15,6 triệu người do tình trạng nghèo đói và khó khăn chồng chất.

Tổng thư ký Liên Hợp Quốc nhấn mạnh sự cần thiết của sự hỗ trợ liên tục và phối hợp quốc tế nhằm giúp Syria hồi phục và tiến tới ổn định lâu dài.