Giới thiệu về loài thảo dược Kutki và thách thức bảo tồn

Picrorhiza kurroa, hay còn gọi là Kutki, là một loại thảo dược quý hiếm mọc ở vùng cao nguyên và tiểu vùng Alpine (2.700-4.500 mét) của dãy Himalaya. Đây là một trong những dược liệu quan trọng được sử dụng trong nhiều bài thuốc y học cổ truyền. Tuy nhiên, việc khai thác tự nhiên quá mức trong nhiều thập kỷ đã đẩy Kutki vào danh sách đỏ của Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế (IUCN) với tình trạng cực kỳ hiếm và nguy cấp.

Nhận thức được thách thức này, các nhà nghiên cứu thuộc Nhóm Nghiên cứu Himalaya (HRG), một đơn vị thuộc Chương trình Khoa học vì Bình đẳng và Phát triển (SEED) dưới sự hỗ trợ của Bộ Khoa học và Công nghệ Ấn Độ, đã dành hơn một thập kỷ để phát triển một phương pháp thu hoạch bền vững, nhằm bảo vệ loài cây đang bị đe dọa này.

Mô hình trồng bền vững và phát triển kinh tế địa phương

Khác với phương pháp khai thác truyền thống là nhổ cả cây, mô hình mới chỉ thu hoạch phần thân phụ "stolons" của cây Kutki, giữ lại cây mẹ để tiếp tục phát triển trong nhiều năm. Đây là một bước đột phá giúp thực hiện các biện pháp canh tác bền vững, vừa bảo vệ nguồn tài nguyên tự nhiên, vừa giúp duy trì sản xuất lâu dài.

Ý tưởng này bắt đầu từ dự án nghiên cứu của Bộ Công nghệ Sinh học nằm trong Sứ mệnh Tài nguyên sinh học Himalaya năm 2022 và nay đã mở rộng thành vùng trồng tập trung lớn nhất trên đất tư nhân với khoảng 180 nông dân tại huyện Mandi, Himachal Pradesh. Sản lượng ngày càng tăng và kỹ thuật phát triển cho thấy tiềm năng lớn về kinh tế cho cộng đồng địa phương.