Giá thực phẩm tiếp tục là thách thức lớn dù lạm phát chung có giảm nhẹ ở Nigeria

Trung tâm Thúc đẩy Doanh nghiệp Tư nhân (CPPE) vừa công bố báo cáo chính sách vào thứ Năm, cảnh báo rằng dù tỷ lệ lạm phát chung của Nigeria trong tháng 6 giảm nhẹ xuống còn 15,91% so với 15,93% tháng 5, thì giá thực phẩm vẫn gia tăng đáng kể, tiếp tục là thách thức lớn nhất với nền kinh tế nước này. Cụ thể, lạm phát thực phẩm năm trên năm tăng lên 17,52%, còn lạm phát thực phẩm tháng trên tháng chạm mức 3,75%, làm dấy lên áp lực lớn đối với chi phí sinh hoạt của người dân.

CPPE nhận định con số này cho thấy giá thực phẩm đã trở lại xu hướng tăng sau thời gian ngắn giảm nhẹ, ảnh hưởng trực tiếp đến sức mua của các hộ gia đình và làm sâu thêm tình trạng nghèo đói trong cộng đồng.

Theo CPPE, lạm phát ở Nigeria đang bị chi phối nhiều bởi các tác động về cơ cấu kinh tế thay vì do nhu cầu tiêu dùng cao. Một số yếu tố được chỉ ra gồm tình trạng bất an tại các khu vực nông thôn - nơi sản xuất nông nghiệp chủ lực, chi phí vận tải và logistics tăng cao, giá năng lượng leo thang, giá phân bón đắt đỏ, sự gián đoạn chuỗi cung ứng và lạm phát nhập khẩu do những căng thẳng địa chính trị toàn cầu.

Tổ chức này nhấn mạnh rằng các biện pháp chính sách tiền tệ truyền thống khó có thể xử lý triệt để những vấn đề này, đồng thời cho biết các lĩnh vực như thực phẩm, vận tải, nhà ở, tiện ích và năng lượng chiếm khoảng 72% áp lực lạm phát hiện nay, do đó chính phủ cần ưu tiên các biện pháp can thiệp tập trung vào những mảng này để đạt hiệu quả.

Báo cáo của CPPE cũng bày tỏ sự lo ngại về mức lạm phát tại các thành phố, với tỷ lệ lạm phát khu vực đô thị trong tháng 6 đạt 16,08%, cao hơn mức trung bình toàn quốc là 15,91%. Lạm phát tháng trên tháng ở đô thị cũng tăng từ 1,99% lên 2,13%. Nguyên nhân được lý giải là do sự di cư ngày càng tăng từ các vùng nông thôn bị bất an sang các thành phố, khiến nhu cầu về nhà ở, giao thông và dịch vụ thiết yếu tăng cao, làm kéo theo giá cả leo thang.

CPPE kêu gọi các cấp chính quyền tập trung đầu tư nhằm mở rộng sản xuất nông nghiệp và giảm chi phí sản xuất thông qua việc đảm bảo an ninh cho các vùng trồng trọt, mở rộng hệ thống tưới tiêu và ứng dụng công nghệ trong sản xuất, tăng cường cơ giới hóa, nâng cao khả năng tiếp cận tín dụng và vật tư nông nghiệp giá rẻ, giảm thiểu thất thoát sau thu hoạch và hạ thấp chi phí vận chuyển trên toàn chuỗi giá trị nông nghiệp.

Tổ chức cũng thúc đẩy sự phát triển của nông nghiệp công nghệ cao và kêu gọi thu hút thanh niên nông thôn tham gia vào ngành này để gia tăng hiệu quả và bền vững. Bên cạnh đó, CPPE nhấn mạnh cần duy trì ổn định tỷ giá hối đoái và phát triển tinh luyện dầu trong nước nhằm giảm sự phụ thuộc vào nhập khẩu nhiên liệu, qua đó kiểm soát lạm phát nhập khẩu.

Đối với chính sách tiền tệ, CPPE cho rằng dữ liệu lạm phát hiện nay không đủ cơ sở để Ngân hàng Trung ương Nigeria tăng lãi suất trong thời gian tới. Thay vào đó, họ khuyến nghị sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa các cơ quan tiền tệ và tài chính nhằm đẩy nhanh các cải cách cơ cấu, tăng nguồn cung thực phẩm và hạ thấp chi phí năng lượng, vận tải cũng như nâng cao năng suất trong các chuỗi giá trị nội địa.

CPPE đặc biệt đánh giá cao nỗ lực của Bộ trưởng Tài chính và Bộ trưởng Điều phối Kinh tế Taiwo Oyedele trong việc thành lập ủy ban cố vấn bộ trưởng nhằm đề xuất các giải pháp thực tiễn cho những thách thức kinh tế cơ cấu và chi phí sinh hoạt tăng cao của Nigeria.

Theo CPPE, chỉ khi giải quyết được tận gốc các nguyên nhân cơ cấu thì Nigeria mới có thể đạt được tăng trưởng kinh tế bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.