Tiền vàng của Atahualpa có thể đang ẩn mình ở dãy núi Llanganates thuộc Ecuador

Việc vua Inca Atahualpa bị người Tây Ban Nha bắt giữ và hành hình năm 1533 đánh dấu bước ngoặt lịch sử trong sự sụp đổ của đế chế Tahuantinsuyo. Trước mặt Francisco Pizarro, Atahualpa cam kết sẽ lấp đầy ba phòng bằng vàng để đổi lấy tự do. Mặc dù phần lớn kho báu này đã được chia cho người Tây Ban Nha, huyền thoại về một phần vàng vẫn còn ẩn giấu trong dãy núi Andes vẫn tồn tại cho đến ngày nay.

Các nhà sử học như John Hemming, tác giả 'The Conquest of the Incas', phân biệt rõ giữa kho vàng chuộc được giao cho người Tây Ban Nha và các câu chuyện sau đó về số kho báu bị mất, vốn không có bằng chứng tài liệu xác thực chứng minh. Điều này tạo nên một bức màn bí ẩn luôn thu hút các nhà khảo cổ và sử gia.

Mới đây, bộ phim tài liệu Llanganati do Isabel Dávalos và nhà thám hiểm Jorge Juan Anhalzer thực hiện đã gây chú ý khi mô tả hành trình theo các lối đi cổ trên bản đồ được lưu giữ từ thời thuộc địa nhằm truy tìm kho báu hoàng gia ở châu Mỹ Latinh. Bộ phim nêu bật câu chuyện dân gian cho rằng "nghìn người vẫn không thể vận chuyển hết số vàng đó" với số lượng tài sản gắn liền với nhà vua bản địa.