Văn phòng Newsom phản bác tin về hợp đồng tã không đấu thầu, hồ sơ bang California cho thấy sự thật

Vào ngày 17 tháng 7, sáu giờ sau khi CBS News California công bố cuộc điều tra chi tiết về hợp đồng cung cấp tã Baby2Baby không qua đấu thầu tại California, bang đã công bố các hồ sơ mà cơ quan này đã trì hoãn trong 66 ngày. Vào lúc 6 giờ chiều cùng ngày, văn phòng Thống đốc Newsom gửi email phản hồi, khẳng định một số thông tin trong báo cáo là "sai sự thật rõ ràng" và yêu cầu sửa đổi. Tuy nhiên, qua đối chiếu với tài liệu ngân sách của Thống đốc, các văn bản luật và hồ sơ chính thức, nhiều điểm trong phản hồi không đứng vững trước chứng cứ.

Tiêu đề bài báo khẳng định hợp đồng tã của Newsom không thực hiện theo quy trình đấu thầu cạnh tranh chính thức, phản ánh đúng thực tế pháp lý tại California. Văn phòng Thống đốc nói quy trình vẫn mang tính cạnh tranh với 15 đơn đăng ký và các tiêu chí đánh giá dựa trên giá tã, chi phí thực hiện, cơ sở hạ tầng hiện có và các yếu tố quan trọng khác. Tuy nhiên, hồ sơ bang tiết lộ hợp đồng được phân loại "không đấu thầu cạnh tranh", quy trình không yêu cầu lấy giá thầu, cũng không có bảng điểm hay tiêu chí đánh giá chi tiết. Luật bang quy định rõ về đấu thầu cạnh tranh, bao gồm việc công khai tiêu chí, cho phép phản đối và có quy trình rõ ràng, nhưng ngoại lệ pháp lý cho phép không đấu thầu đã được áp dụng cho hợp đồng này.

Về con số 15 ứng viên, hồ sơ bang mâu thuẫn với các số liệu 11, 14 và 15 được nêu ra và không có bằng chứng cụ thể về việc thẩm định hay chấm điểm các đề xuất. CBS News đã yêu cầu bang làm rõ và cung cấp bảng điểm nếu có.

Văn phòng Newsom phủ nhận việc trì hoãn hồ sơ nhằm che giấu thông tin, cho rằng việc xử lý yêu cầu giải trình hồ sơ (PRA) cần thời gian để nhóm pháp lý làm việc kỹ lưỡng. Tuy nhiên, theo luật bang California, các tổ chức phải thông báo nhanh chóng về khả năng công khai hồ sơ trong vòng 10 ngày, cùng một gia hạn 14 ngày trong trường hợp đặc biệt. Trong thực tế, bang đã mất 24 ngày chỉ để xác định tính công khai hồ sơ, kèm theo ba lần gia hạn hạn chót, kéo dài tổng cộng 66 ngày kể từ ngày gửi yêu cầu vào 12 tháng 5, vượt xa giới hạn pháp luật cho phép.

Hồ sơ chỉ được cung cấp sau khi CBS News công bố bài điều tra, làm dấy lên nghi ngờ về tính minh bạch và khối lượng công việc được viện dẫn.

Tranh luận cũng tập trung vào việc phân bổ ngân sách từ ngân sách năm 2025 của Thống đốc Newsom. Văn phòng thống đốc cho biết tã cho chương trình Baby2Baby và tài trợ cho các kho tã truyền thống đều được giữ nguyên hoặc tăng, trong khi báo cáo chỉ ra rằng khoản 7,4 triệu USD từ ngân sách đã được dùng cho chương trình phát tã miễn phí của Newsom thay vì dùng cho các kho tã truyền thống.

Chi tiết cho thấy ngân sách ban đầu của Thống đốc tháng 1 và tháng 5 năm 2025 cắt giảm hoàn toàn tài trợ cho các kho tã. Tháng 2, Văn phòng Phân tích lập pháp (LAO) đề xuất hỗ trợ lại các kho tã. Đến tháng 6, Quốc hội loại bỏ chương trình phát tã của Thống đốc, chuyển khoản 7,4 triệu USD hoàn lại cho các kho tã, rồi sau đó qua các vòng đàm phán, khoản tài chính trên được tái đưa vào ngân sách với những ngoại lệ về quy trình đấu thầu. Năm 2026, ngân sách đã tăng lên 16,5 triệu USD cho các kho tã, vượt qua mức 12,5 triệu USD cho chương trình Baby2Baby.

Về việc ban hành quy trình đề xuất chính thức (RFP), văn phòng Thống đốc cho rằng các phát biểu về việc chương trình kho tã được phép tham gia đấu thầu là không phản ánh đúng thực tế ngân sách cuối năm 2025. Tuy nhiên, tài liệu vẫn chứng minh rằng sau khi cửa đăng ký dự thầu đóng, không có RFP chính thức nào được ban hành, khiến các cơ sở kho tã truyền thống không thể cạnh tranh thông qua quy trình chính thức.

Văn phòng Thống đốc cũng cho biết hợp đồng Baby2Baby sẽ được công bố công khai trên website của Bộ Y tế Bang California để tăng cường minh bạch, nhưng việc phát hiện muộn hồ sơ này đã làm dấy lên thắc mắc về sự chậm trễ và chuẩn bị của cơ quan hành pháp.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.