London đối mặt với những mùa hè 40 độ C vào năm 2036 như thế nào?

Chỉ còn 13 năm nữa, London có thể đón những ngày liên tiếp với nhiệt độ trên 40 độ C. Viễn cảnh năm 2036 được các chuyên gia về khí hậu, kiến trúc sư và kỹ sư mô tả là một thành phố đã thích nghi với nóng bức. Mọi người sẽ có thói quen che chắn cửa sổ bằng rèm bên ngoài, di chuyển theo các tuyến đường có bóng râm và sử dụng không gian công cộng với nhiều cây xanh cũng như mặt nước để làm mát.

Thực tế hiện tại ở London đã cho thấy dấu hiệu của tương lai này, khi những đợt nắng nóng kỷ lục tháng 6 liên tục xảy ra, gây gián đoạn sinh hoạt, làm nóng quá mức phòng học, các đám cháy cỏ và ảnh hưởng sức khỏe nghiêm trọng. Thậm chí một hội thảo quốc tế về nhiệt độ cao tại London School of Economics đã phải hủy do chính thời tiết nóng bất thường. Tổ chức Centre for London khẳng định đây là báo hiệu rõ ràng cho khí hậu tương lai của thủ đô Anh quốc.

Thói quen sử dụng kính và mặt đứng phẳng trong kiến trúc hiện đại của London có thể sẽ không còn phù hợp. Thay vì giữ ấm cho mùa đông, nhà cửa phải ngăn nhiệt độ nóng từ bên ngoài vào trong mùa hè. Những tòa nhà chọc trời với cửa sổ lớn hướng nam, khả năng thông gió yếu và mặt ngoài kín mít dễ gây giữ nhiệt. Việc cải tạo tầng áp mái với cửa trời lớn cũng làm tăng nguy cơ nóng hơn.

Các chuyên gia đề xuất giảm kích thước cửa trời, tăng cường cách nhiệt, lắp đặt rèm che nắng bên ngoài và thiết kế mặt đứng đa dạng hơn với ban công, cửa sổ lõm vào hay mái đua giúp tạo bóng mát tự nhiên xuyên suốt ngày. Mục tiêu là giảm hấp thụ nhiệt ngay từ khi tia mặt trời chiếu vào, thay vì để nhà phải tỏa nhiệt sau đó.

Xu hướng áp dụng mái nhà trắng phản quang đang phát triển tại nhiều thành phố như Chicago và New York được giới chuyên gia London đánh giá cao. Mái trắng giúp phản xạ ánh sáng, làm giảm nhiệt độ mái nhà từ vài độ C, góp phần hạ nhiệt tòa nhà và không khí xung quanh.

Không chỉ mái trắng, mái xanh phủ cây cối cũng được áp dụng rộng rãi tại London với vườn cây, tổ ong trên mái Bảo tàng London, vườn thượng uyển Barbican và các tòa nhà khác. Mái xanh mang lại lợi ích đa dạng như bảo tồn đa dạng sinh học, điều tiết nước mưa và cải thiện cách nhiệt mùa đông. Nghiên cứu chỉ ra mái trắng có hiệu quả làm mát tốt hơn nhưng mái xanh bổ sung nhiều tính năng khác, do đó lựa chọn tùy vào điều kiện từng công trình.

Hơn 1 triệu căn hộ hiện tại ở London nằm trong nhóm dễ bị nóng quá mức, và việc cải tạo là ưu tiên hàng đầu cho chiến lược chống nóng của Thị trưởng Sadiq Khan. Dù điều hòa không khí sẽ ngày càng phổ biến, nhất là tại bệnh viện và cơ sở chăm sóc người già, song nó không phải giải pháp duy nhất do có thể khiến nhiệt độ ngoài trời gia tăng.

Phương án ưu tiên là các biện pháp ngăn ngừa nhiệt độ đi vào nhà như lắp rèm cửa, mái che, cải thiện thông gió, cách nhiệt mái nhà và áp dụng máy bơm nhiệt ngược giúp đẩy nhiệt ra ngoài. Thiết kế ngoại thất được học hỏi từ các nước Địa Trung Hải sẽ sớm trở thành xu hướng tại London, như sử dụng rèm che nắng bên ngoài thay vì chỉ đóng rèm bên trong.

Tổ chức Trees for Cities đề ra quy tắc 3-30-300: mỗi người dân nên nhìn thấy ít nhất 3 cây từ nhà mình, sống trong khu vực có 30% diện tích phủ bóng cây và cách không gian xanh chất lượng không quá 300 mét. Đây là cách biến cây xanh từ tiện ích thành hạ tầng chống nóng thiết yếu.

Việc phủ xanh không chỉ là ở các công viên lớn mà phải lan tỏa đều khắp các khu dân cư, trường học, vỉa hè và trên các tuyến đường phố. Cây xanh không chỉ làm giảm nhiệt độ không khí đến 8-13 độ C mà còn giúp làm mát các tòa nhà lân cận, cải thiện đa dạng sinh học và tạo cảnh quan dễ chịu.

Đi lại trong những ngày nắng nóng sẽ thay đổi khi các tuyến đường mát hơn được ưu tiên. Mô hình CoolWalks phát triển bởi Đại học Công nghệ Copenhagen cho phép người đi bộ chọn lộ trình có bóng râm thay vì lộ trình nhanh nhất, một ví dụ cho tương lai giao thông ứng phó với nhiệt độ cao.

Đường phố có thể xuất hiện thêm nhiều cây xanh, chỗ dừng xe buýt có mái che, vòi nước uống và công viên nhỏ để tạo điểm nghỉ mát. Với người đi xe đạp, London mơ về một hệ thống giao thông cho phép di chuyển không phải chịu đựng không khí nóng tỏa ra ở mỗi đèn đỏ.

Đường sắt ngầm cũng đang được nâng cấp. Các tuyến tàu mới như Elizabeth line và London Overground đã trang bị điều hòa không khí. Tàu Piccadilly line sắp được thay mới với hệ thống điều hòa tiên tiến, mở đầu trào lưu làm mát các tàu sâu tầng chưa từng có trước đây.

Không chỉ cây xanh, hệ thống nước mặt cũng đóng vai trò quan trọng trong việc làm dịu nhiệt nhiệt của London. Kế hoạch của thị trưởng đặt mục tiêu biến thủ đô thành thành phố "có thể bơi được" trước năm 2034, tạo ra nhiều hồ bơi tự nhiên, đài phun nước và công viên nước cho người dân sử dụng trong mùa hè nóng bức.

Những biện pháp này không chỉ hỗ trợ sức khỏe và nâng cao khả năng chống chịu biến đổi khí hậu mà còn tạo ra không gian giải trí mới, kích thích cuộc sống đô thị đa dạng hơn.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.