Những khuôn mặt nổi bật của phong trào CJP thúc đẩy thay đổi lớn ở Ấn Độ

Phong trào Cockroach Janta Party (CJP) ở Ấn Độ bắt đầu như một hoạt động châm biếm trên mạng xã hội nhằm phản ứng lại nhận xét của Chánh án Tòa án Tối cao Ấn Độ Surya Kant, người từng gọi giới trẻ là “loài gián”. Ý tưởng này được Abhijeet Dipke – người có bằng cử nhân báo chí tại Pune và thạc sĩ quan hệ công chúng tại Đại học Boston – phát triển thành tài khoản mạng xã hội CJP với khẩu hiệu “Một mặt trận chính trị của giới trẻ, do giới trẻ và vì giới trẻ. Thế tục - Xã hội chủ nghĩa - Dân chủ - Lười biếng”.

Ngay lập tức, tài khoản này thu hút được sự quan tâm lớn, vượt qua cả số lượng người theo dõi trên Instagram của BJP. Abhijeet Dipke, trước đó đã nổi tiếng với kinh nghiệm trong lĩnh vực truyền thông chính trị kỹ thuật số và xây dựng chiến dịch trực tuyến, đã trở thành biểu tượng của phong trào sinh viên. Sau một thời gian hoạt động trên mạng, Dipke trở về Ấn Độ và dẫn đầu các cuộc biểu tình đầu tiên tại Jantar Mantar, ấn định mục tiêu đòi công lý cho vụ lộ đề thi NEET-UG và các sai phạm trong kỳ thi.

Saurav Das và Ashutosh Ranka nổi lên như những phát ngôn viên chủ chốt của CJP khi phong trào lan rộng. Saurav Das là một nhà báo điều tra, tốt nghiệp ngành báo chí và truyền thông đại chúng, bắt đầu sự nghiệp viết chuyên nghiệp từ năm 2020 và đang nghiên cứu một cuốn sách về sự ảnh hưởng của tư pháp Ấn Độ đối với nền dân chủ. Ashutosh Ranka, cựu sinh viên IIT Kanpur và London School of Economics, từng làm tư vấn cho McKinsey & Company tại London, có kinh nghiệm lãnh đạo các phong trào dân sự liên quan đến môi trường, giáo dục và thanh niên ở Jaipur sau khi trở về Ấn Độ năm 2025.

Hai nhân vật này đã đại diện CJP trong các cuộc đàm phán trực tiếp với chính phủ trong giai đoạn căng thẳng trước khi Bộ trưởng Giáo dục từ chức.

Phong trào CJP được đẩy mạnh đáng kể nhờ sự tham gia của nhà hoạt động khí hậu và nhà giáo dục Sonam Wangchuk với cuộc tuyệt thực vô thời hạn bắt đầu cách đây một tháng. Wangchuk, được coi là phiên bản thực tế của nhân vật Phunsukh Wangdu trong phim “3 Idiots”, từng có nhiều đóng góp quan trọng vào cải cách giáo dục tại Ladakh.

Trong suốt 26 ngày tuyệt thực tại Jantar Mantar, Wangchuk thu hút sự tham gia của hàng nghìn người cũng như sự quan tâm của các lãnh đạo đối lập và nghệ sĩ nổi tiếng. Cuộc tuyệt thực kết thúc tại bệnh viện Medanta, Gurugram, với sự có mặt của Bộ trưởng Liên bang JP Nadda và Jitendra Singh, đồng thời tạo ra làn sóng động viên từ Thủ tướng Narendra Modi. Phát biểu của ông Modi kêu gọi Wangchuk tuân thủ lời khuyên của bác sĩ và hồi phục sức khỏe.

Không chỉ có Wangchuk, ba sinh viên từ Hiệp hội Sinh viên Ấn Độ Toàn quốc (AISA) – Neha Bora, Manish Kumar và Aameen Amitoj – cũng tham gia tuyệt thực tại Jantar Mantar. Neha Bora, nghiên cứu sinh tại JNU, từng lên tiếng phản đối hành động bắt cóc Wangchuk của cảnh sát và kêu gọi mọi người tiếp tục cuộc đấu tranh.

Ngay sau khi Bộ trưởng Giáo dục Dharmendra Pradhan tuyên bố từ chức, Neha Bora đã đăng tải lời chúc mừng trên mạng xã hội và khẳng định rằng cuộc đấu tranh của CJP chưa kết thúc cho đến khi các yêu cầu được giải quyết hoàn toàn.

Chính phủ Ấn Độ đã đồng ý đáp ứng ba yêu cầu quan trọng của CJP, giúp chấm dứt cuộc biểu tình kéo dài 36 ngày. Theo đó, chính phủ hứa sẽ trao bồi thường tối đa cho gia đình các học sinh tự tử liên quan đến lộ đề NEET, rút toàn bộ các cáo buộc hình sự do chính quyền trung ương và các bang do NDA lãnh đạo ban hành liên quan đến phong trào, đồng thời không có hành động trừng phạt nào đối với người tham gia biểu tình trong tương lai.

Bên cạnh đó, chính phủ chấp thuận xem xét chương trình cải cách kỳ thi 5 điểm của CJP và dự kiến sẽ gặp lại đại diện phong trào sau bốn tuần để thảo luận sâu hơn. Tại cuộc họp báo chung, Ashutosh Ranka đã kêu gọi người biểu tình giải tán trong trật tự và hòa bình.