UNESCO bổ sung Sebastia và các lâu đài Lebanon vào danh sách Di sản Thế giới

Tại cuộc họp diễn ra ở Busan, Hàn Quốc, ủy ban của UNESCO đã nhất trí đưa Sebastia, một thị trấn cổ nằm ở vùng West Bank do Israel kiểm soát, cùng với năm lâu đài tọa lạc tại khu vực núi Amel phía nam Lebanon, vào danh sách Di sản Thế giới và đồng thời liệt kê cả hai vào danh sách Di sản Thế giới bị đe dọa. Quyết định này được đưa ra bất chấp sự phản đối mạnh mẽ từ phía Israel.

Sebastia, cách thành phố Nablus khoảng 10 km về phía tây bắc, được các học giả xác định là thành phố cổ Samaria – kinh đô của Vương quốc Israel trong Kinh Thánh. Khu vực này có các di tích khảo cổ trải dài qua các thời kỳ Sắt, La Mã, Byzantine và Hồi giáo. Các truyền thống Thiên chúa và Hồi giáo cho rằng đây là nơi chôn cất của John the Baptist. Lần đầu tiên, đề cử Sebastia được Palestine đưa lên UNESCO từ năm 2012 nhằm mục tiêu bảo tồn địa điểm này vốn còn nhiều khó khăn do sự phát triển hạn chế dưới sự kiểm soát của Israel.

Phản đối của Israel và bối cảnh chính trị

Bộ Ngoại giao Israel từng kêu gọi ủy ban UNESCO bác bỏ đề cử này và các lâu đài ở Lebanon, cho rằng đây là hành động “vũ khí hóa di sản văn hóa” nhằm mục đích chính trị. Israel cũng cáo buộc đại diện Palestine tiến hành chiến dịch “đơn phương và thù địch” tại UNESCO khi mô tả Sebastia như một khu vực khẩn cấp, đồng thời cho rằng hành động này xóa bỏ lịch sử sâu sắc đã được chứng minh của người Do Thái và Thiên chúa giáo tại địa điểm.

Thêm vào đó, Israel phản đối việc xếp hạng lâu đài Beaufort, một phần trong nhóm năm lâu đài ở khu vực Mount Amel, do cho rằng nhóm Hezbollah đã biến đây thành cứ điểm quân sự với các hầm ngầm và sử dụng để phóng rocket, khiến UNESCO bị cáo buộc bỏ qua tình hình thực tế.

Ý kiến từ các bên liên quan

Đại diện Palestine tại UNESCO nhấn mạnh việc Sebastia được công nhận là Di sản Thế giới là phần thưởng dành cho sự bền bỉ của cư dân địa phương, những người đã bảo vệ di sản qua nhiều thế hệ bất chấp sự chiếm đóng và các hạn chế. Trong khi đó, đại diện Israel tham dự cuộc họp với tư cách quan sát viên cho rằng UNESCO đã bị chính trị hóa và làm suy yếu giá trị lịch sử.

Đại diện Lebanon khẳng định các lâu đài ở Mount Amel hiện chỉ được sử dụng cho mục đích văn hóa và du lịch kể từ khi Israel rút khỏi miền nam Lebanon vào năm 2000, đồng thời bác bỏ các hình ảnh do truyền thông Israel lan truyền liên quan đến những cơ sở du lịch được cho là hầm ngầm quân sự.

Nguy cơ đối với di sản ở Trung Đông

Bên cạnh quyết định với Sebastia và các lâu đài Lebanon, Ủy ban UNESCO cũng đã liệt kê thành phố cổ Tyre của Lebanon vào danh sách Di sản Thế giới bị đe dọa, cho thấy sự quan ngại chung về tình trạng bảo tồn các di sản văn hóa trong khu vực Trung Đông đầy biến động.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Ủy ban UNESCO chính thức công nhận Sebastia ở West Bank và năm lâu đài ở Mount Amel (Lebanon) là Di sản Thế giới và Di sản Thế giới bị đe dọa.
  • Israel phản đối việc công nhận này, cáo buộc đây là hành động chính trị nhằm làm lu mờ lịch sử Do Thái và Thiên chúa giáo.
  • Sebastia là khu vực khảo cổ quan trọng với dấu tích của nhiều thời kỳ lịch sử từ Sắt đến Hồi giáo và liên quan đến John the Baptist.
  • Các lâu đài Lebanon được đánh giá có giá trị kiến trúc đa lớp tích hợp phong cách Crusader, Ayyubid và Mamluk qua gần 9 thế kỷ phát triển.
  • UNESCO và các quốc gia liên quan vẫn có quan điểm trái chiều về tình trạng sử dụng lâu đài Beaufort cũng như nguy cơ chính trị ảnh hưởng đến bảo tồn di sản.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.