Vụ tấn công và bắt cóc tại trường học Government Secondary School, Olowa

Chiều 18/7, tại trường Government Secondary School, Olowa, thuộc khu vực hành chính Dekina của bang Kogi, Nigeria, một nhóm vũ trang có vũ khí hạng nặng đã đột nhập, bắt cóc tổng cộng 6 người gồm hiệu trưởng Trường, ông Nyada Daniel; một cán bộ giám sát kỳ thi do Hội đồng Các kỳ thi Quốc gia Nigeria (NECO) điều phối, ông Solomon Audu; cùng 4 học sinh. Sự việc xảy ra khoảng 17h25 khi các học sinh đang làm bài thi NECO môn Văn học tiếng Anh.

Tình trạng an ninh bất ổn đã bao trùm khu vực khi một số người dân địa phương cho biết nhóm bắt cóc đã nổ súng liên tục để khủng bố và tẩu thoát. Một trưởng làng cho biết ban đầu nhóm xạ thủ tỏ ra bối rối khi nhiều người đang tụ tập ngoài trời, rồi họ quay lại, bắn loạn xạ khiến mọi người bỏ chạy tán loạn.

Người dân phát hiện các phòng thi có giấy tờ thi rải rác khắp nơi nhưng không còn bất cứ ai bên trong. Số lượng học sinh bị bắt cóc được đánh giá có thể cao hơn nếu không phải lúc đó chỉ có một số ít học sinh dự thi môn Văn học tiếng Anh, khác với các môn chính như Ngữ văn và Toán học vốn thu hút đông đảo thí sinh hơn nhiều.

Phản ứng của lực lượng chức năng và chính quyền Kogi

Ngay sau vụ việc, lực lượng quân đội, cảnh sát, dân quân địa phương và thợ săn đã được huy động tích cực truy tìm thủ phạm cũng như cứu người bị bắt cóc. Phát ngôn viên cảnh sát bang Kogi, ASP Saliu Oyiza Afusat, xác nhận cuộc tấn công tại một trung tâm thi vốn đã bị chính quyền đóng cửa vì lý do an ninh và vị trí xa xôi.

Cảnh sát cho biết địa điểm tổ chức thi này được sử dụng trái phép cho kỳ thi NECO, và có nghi vấn về việc gian lận thi cử tại phòng thi trên. Các điều tra đang được mở rộng với những người có liên quan sẽ bị xử lý nghiêm nếu phát hiện vi phạm.

Chính quyền bang Kogi cũng ra thông cáo cho biết chiến dịch phối hợp giữa nhiều cơ quan an ninh bao gồm Quân đội Nigeria, Cảnh sát, Cơ quan An ninh Bang, Cơ quan An ninh Quốc gia DSS, và lực lượng dân quân đang được tiến hành nhằm giải cứu 6 người bị bắt cóc. Một học sinh đã được giải cứu an toàn trong khi 4 người khác vẫn đang được truy tìm.

Chính quyền kêu gọi cộng đồng trong khu vực cung cấp các thông tin hữu ích để tăng hiệu quả cứu hộ. Về phía các nạn nhân, có hai nữ học sinh không phải học viên chính thức của trường Olowa, và việc tổ chức thi ở đây không tuân thủ quy định an ninh thi cử của chính phủ bang.

Đề xuất gia tăng an ninh giáo dục từ các tổ chức và người dân

Trong bối cảnh này, các tổ chức như Hiệp hội Phụ huynh - Giáo viên Quốc gia Nigeria (NAPTAN) và Liên đoàn Giáo viên Nigeria (NUT) lên tiếng kêu gọi tăng cường thực thi sáng kiến Trường học An toàn. Đây là chương trình được khởi xướng sau vụ bắt cóc các nữ sinh Chibok năm 2014 nhằm bảo vệ học sinh và giáo viên.

Chủ tịch NAPTAN, ông Deolu Ogunbanjo, nhấn mạnh rằng mọi trường học cần được rào chắn chắc chắn và có lực lượng an ninh vũ trang bản địa thường xuyên tuần tra chứ không chỉ đơn thuần là nhân viên gác cổng. Ông cũng đề nghị cảnh sát và lực lượng Dân phòng dân sự phải được tăng cường triển khai tại các cơ sở giáo dục nhằm xóa bỏ nạn bạo lực và bắt cóc.

Tổng thư ký NUT, ông Titus Amba, gọi đây là vấn đề cấp bách cần triển khai đầy đủ hệ thống giám sát hiện đại, tăng cường nhân sự bảo vệ, cải thiện thu thập tin tức tình báo và thiết lập các mạng lưới an ninh cộng đồng vững chắc. Đồng thời, ông đề xuất cung cấp các dịch vụ hỗ trợ tâm lý và phục hồi cho giáo viên và học sinh chịu ảnh hưởng tổn thương tâm thần từ các vụ bắt cóc và tấn công.

Thực trạng và thách thức của sáng kiến Trường học An toàn

Khởi đầu từ sự kiện bắt cóc nữ sinh Chibok năm 2014 do Boko Haram gây ra, sáng kiến Trường học An toàn được chính phủ Nigeria, doanh nghiệp và các đối tác quốc tế tài trợ nhằm tập trung vào bảo vệ trường học với ngân sách ban đầu 20 tỉ Naira và mới đây công bố kế hoạch tài chính mới trị giá 144,8 tỉ Naira cho giai đoạn 2023-2026.

Mặc dù vậy, thực tế an ninh trường học vẫn ngày càng nghèo nàn khi các vụ bắt cóc đã lan rộng từ vùng Đông Bắc, Tây Bắc đến khu vực Tây Nam, gây lo sợ cho học sinh, giáo viên và phụ huynh trên toàn quốc. Các vụ việc gần đây tại Edo được ngăn chặn kịp thời cho thấy mối đe dọa mang tính quốc gia và hệ thống bảo vệ chính thức vẫn còn nhiều hạn chế.

Quảng cáo300 × 250

Báo cáo của Thượng viện Nigeria gần đây cũng chỉ ra hàng tỷ Naira dành cho an ninh trường học chưa được sử dụng hiệu quả. Ủy ban đặc biệt của Thượng viện do Thượng nghị sĩ Orji Uzor Kalu đứng đầu đã triệu tập các quan chức cấp cao để làm rõ việc quản lý ngân sách và trách nhiệm thực hiện sáng kiến.

Phát biểu của các nhà lãnh đạo chính trị về vụ bắt cóc

Cựu Phó Tổng thống Atiku Abubakar bày tỏ sự lên án mạnh mẽ vụ bắt cóc. Ông nhấn mạnh phòng thi phải là nơi mang hy vọng chứ không phải là hiện trường tội ác. Theo ông, việc hiệu trưởng và cán bộ thi rơi vào tay bọn bắt cóc cho thấy chính phủ Nigeria đã thất bại trong trách nhiệm bảo vệ cuộc sống và tương lai của học sinh.

Ông cũng cảnh báo đây không phải trường hợp cá biệt mà là phần của một chuỗi các vụ tấn công có hệ thống nhằm vào giáo dục, khi thủ phạm mạnh dạn vì sự bất lực của cơ quan chức năng.

Vụ việc là hồi chuông cảnh báo cấp thiết cho an ninh trường học tại Nigeria, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ, minh bạch và hiệu quả giữa các bộ ngành, chính quyền địa phương và cộng đồng trong việc giữ gìn phẩm giá và sự an toàn của môi trường giáo dục.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Vụ bắt cóc tại trường Olowa khiến ít nhất 6 người gồm hiệu trưởng, cán bộ thi và học sinh bị bắt giữ.
  • Lực lượng an ninh nhiều thành phần đang phối hợp tìm kiếm và giải cứu các nạn nhân cùng các đối tượng bắt cóc.
  • Chính quyền Kogi và các tổ chức giáo dục thúc giục thực thi hiệu quả sáng kiến Trường học An toàn sau hàng loạt vụ tấn công học đường.
  • Ngân sách lớn cho dự án bảo vệ trường học chưa được sử dụng triệt để, dẫn đến tình trạng mất an ninh lan rộng khắp các vùng tại Nigeria.
  • Các lãnh đạo chính trị lên tiếng chỉ trích chính phủ về sự yếu kém trong bảo vệ an ninh giáo dục và yêu cầu nâng cao trách nhiệm bảo vệ học sinh và giáo viên.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.