Người dân đặt câu hỏi về giá trị kênh BBC Scotland khi phí bản quyền tiếp tục tăng

Mỗi tháng, người dân Anh, trong đó có tác giả bài viết, trích ra từ tài khoản ngân hàng số tiền 14,95 bảng để đóng phí bản quyền truyền hình cho BBC. Dù số tiền này cao hơn mức phí trả cho các dịch vụ truyền phát trực tuyến như Netflix hay Amazon Prime, nhiều người vẫn cảm thấy hài lòng khi nhận được giá trị phù hợp với số tiền bỏ ra. Các chương trình như Wimbledon, các bản tin thời sự của BBC hay những series truyền hình như "Blue Lights" và "Secret Garden" là những nội dung được khán giả yêu thích. Ngoài ra, loạt phim hài kinh điển "The Good Life" với nhân vật Margo Leadbetter cũng được nhiều người theo dõi lại trên dịch vụ iPlayer của BBC.

Tuy nhiên, kênh BBC Scotland lại không nhận được sự quan tâm tương xứng từ công chúng. Theo báo cáo hàng năm mới nhất của BBC, chỉ khoảng 12,5% người dân Scotland từng xem kênh này mỗi tuần, khiến nó trở thành một trong những kênh truyền hình ít người xem nhất tại khu vực này. Cho đến nay, đã có hơn 204 triệu bảng từ phí bản quyền được chi để duy trì hoạt động của kênh kể từ khi ra mắt vào năm 2019, nhưng hiệu quả thu hút khán giả là rất hạn chế.

Sự thất vọng còn được thể hiện qua các chương trình phát sóng với lượng người xem sụt giảm nghiêm trọng. Ví dụ, tập đầu tiên của loạt phim "Still Game" được phát sóng trên BBC Scotland đạt 700.000 lượt xem, con số này vẫn thấp hơn 600.000 lượt so với khi bộ phim được chiếu trên BBC1 Scotland trước đó. Ngoài ra, một số chương trình còn ghi nhận không có khán giả theo dõi trong vòng 4 tháng sau khi kênh ra mắt, một tình trạng gần như không hy vọng cải thiện.

Đằng sau những số liệu kém khả quan là nguyên nhân chính trị sâu sắc. Sự ra đời của kênh BBC Scotland đặt trong bối cảnh năm 2014, khi các nhóm ủng hộ độc lập Scotland biểu tình trước trụ sở BBC tại Glasgow, phản đối sự đặt câu hỏi của phóng viên Nick Robinson với lãnh đạo Alex Salmond, người khi đó là Thủ hiến Scotland. Áp lực này buộc BBC phải tạo ra một kênh riêng dành cho Scotland, đi kèm với chương trình tin tức "The Nine" dài một giờ, nhằm giảm sự chỉ trích từ phe theo chủ nghĩa dân tộc.

Tuy nhiên, chương trình "The Nine" đã bị huỷ bỏ do lượng người xem thấp kỷ lục, với tỷ lệ khán giả chỉ đạt 0,1% tương đương khoảng 1.700 người theo dõi. Chương trình thay thế là "Reporting Scotland: News at Seven" cũng không khá hơn khi tiếp tục ghi nhận tỷ lệ xem rất thấp.

Việc duy trì kênh BBC Scotland tiếp tục trở thành điểm gây tranh luận khi nhiều người xem không đồng tình với việc sử dụng phí bản quyền để tài trợ cho một dịch vụ không nhận được sự quan tâm đáng kể. Một số người cho rằng việc duy trì kênh là do "sự ngụy biện chi phí chìm", nghĩa là BBC tiếp tục đầu tư để tránh thừa nhận thất bại về mặt tài chính và chiến lược phát sóng.

Tuy nhiên, áp lực chính trị từ Đảng Quốc gia Scotland (SNP) và những nhóm ủng hộ độc lập là nguyên nhân lớn khiến BBC không thể đơn giản chấm dứt hoạt động kênh. Việc đóng cửa sẽ dẫn đến làn sóng phản đối dữ dội và những cáo buộc cho rằng BBC không quan tâm đến Scotland, làm xói mòn hình ảnh trung lập của tổ chức truyền thông quốc gia này tại vùng đất này.

Tình hình này cùng với những lãng phí tài chính khác đã khiến số lượng hộ gia đình ở Anh chịu trả phí bản quyền truyền hình giảm mạnh, giảm 0,5 triệu trong năm vừa qua và gần 2,5 triệu kể từ năm 2019. Nhiều người xem tìm cách tránh phí bản quyền bằng các hình thức bất hợp pháp do không hài lòng với các dịch vụ của BBC. Trong khi đó, BBC vẫn dự kiến sẽ tiếp tục bỏ ra hàng triệu bảng để duy trì mô hình tài chính hiện tại, mặc dù không chắc chắn về tính khả thi trong tương lai.

Ý kiến cá nhân của tác giả thể hiện sự bức xúc với việc phải đóng góp cho một kênh không màng đến người xem trong khi vẫn thừa nhận vị trí quan trọng của BBC trong đời sống truyền thông của người dân. Tuy nhiên, áp lực chính trị và sự bảo thủ về mô hình tài chính buộc BBC tiếp tục duy trì kênh BBC Scotland, dẫn tới tình trạng lãng phí và tranh cãi không hồi kết.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.