Băng hà Alps hé lộ 2.000 năm dấu ấn cháy rừng, khai khoáng và phun trào núi lửa

Trên đỉnh băng hà Weißseespitze, cao khoảng 3.487 mét ở dãy Alps phía Đông, một nhóm nghiên cứu gồm các nhà khoa học từ nhiều quốc gia đã khai thác một lõi băng dài 33 feet, ghi lại khoảng 2.000 năm thay đổi môi trường tại châu Âu. Lõi băng này được lấy tại điểm cao 11.480 feet so với mực nước biển, nơi tuyết rơi và đóng băng liên tục tạo thành các lớp băng nhỏ lưu giữ các hạt bụi, muối, khói cháy rừng và kim loại chứa trong không khí theo năm tháng.

Nhóm nghiên cứu do Azzurra Spagnesi từ Đại học Ca’ Foscari Venice đứng đầu, phối hợp cùng Pascal Bohleber (Viện Alfred Wegener), Andrea Fischer (Viện Hàn lâm Khoa học Áo) cùng các cộng sự từ Đại học Heidelberg. Công trình được công bố trên tạp chí Frontiers in Earth Science cho thấy lõi băng này tạo thành một sách ghi chép lịch sử khí hậu từ năm 128 đến 1641, bắt đầu từ thời kỳ La Mã.

Dữ liệu phân tích lõi băng ghi nhận sự hiện diện của các hạt than nhỏ và hợp chất levoglucosan – sản phẩm hóa học hình thành khi gỗ và vật liệu thực vật cháy – cho thấy các đám cháy rừng rộng và kéo dài ở khu vực Alps trong giai đoạn 902 đến 1280. Đáng chú ý, nghiên cứu so sánh với lõi than bùn được lấy cách đó khoảng 20 km cũng cho thấy lượng than vi mô tăng cao tương ứng từ năm 822 đến 1092, chứng tỏ hiện tượng cháy rừng này không phải chỉ xảy ra cục bộ.