Bế tắc trong đàm phán ngân sách EU 2028-2034 giữa Berlin, Paris và các lãnh đạo châu Âu

Tháng 7 năm nay, các nhà ngoại giao châu Âu đang làm việc căng thẳng để thúc đẩy quá trình thương lượng về ngân sách dài hạn của Liên minh châu Âu cho giai đoạn 2028-2034. Đây là một trong những vấn đề gây tranh cãi nhất giữa các nguyên thủ quốc gia và thủ tướng các nước thành viên, đồng thời quyết định định hướng tài chính của EU trong vòng bảy năm tiếp theo với tổng quy mô dự kiến lên tới 2.000 tỷ euro. Con số này vượt xa so với nguồn thu ngân sách quốc gia Pháp dự kiến trong năm 2024, với 1.500 tỷ euro.

Mỗi quốc gia thành viên EU đều cố gắng bảo vệ lợi ích quốc gia mình, điều này khiến việc đạt được một thỏa thuận chung trên diện rộng gặp rất nhiều khó khăn. Những bất đồng chủ yếu thể hiện qua các yêu cầu phân bổ tài chính khác nhau và quan điểm khác biệt về chính sách ưu tiên của EU trong dài hạn.

Kể từ ngày 1/7, Ireland đảm nhận vai trò Chủ tịch Hội đồng Liên minh châu Âu với trọng trách điều phối và thúc đẩy các cuộc đàm phán. Chính quyền Ireland đã cam kết sẽ tìm kiếm một giải pháp thỏa hiệp cho Khung tài chính dài hạn, thuật ngữ kỹ thuật để chỉ ngân sách đa niên của EU, trước hội nghị thượng đỉnh sắp tới vào tháng 10. Dù vậy, nhiều quan chức lo ngại các đàm phán có thể kéo dài hơn nữa, làm trì hoãn kế hoạch ngân sách đồng thời ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động chung của EU.

Kinh nghiệm cho thấy việc trì hoãn chính sách tài chính này có thể tạo ra những tác động nghiêm trọng tới các chương trình phát triển kinh tế, an ninh, nghiên cứu và các dự án quan trọng của EU.

Đàm phán ngân sách EU không chỉ đơn thuần về con số mà còn phản ánh sâu sắc các khác biệt chiến lược giữa Berlin, Paris và các thủ đô khác. Pháp đề xuất tăng ngân sách cho các chương trình khí hậu và chuyển đổi kỹ thuật số, trong khi Đức nhấn mạnh nhu cầu cân bằng giữa đầu tư cho phát triển và ổn định tài chính. Các quốc gia Đông Âu cũng có yêu cầu riêng về hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng và chính sách nông nghiệp.

Những bất đồng này khiến cho quá trình thương thảo trở nên phức tạp và dễ bị bế tắc, bởi các bên đều không muốn nhượng bộ quá nhiều lợi ích quốc gia mình để đạt được sự nhất trí chung.

Bối cảnh toàn cầu biến động và các thách thức như khủng hoảng khí hậu, biến động kinh tế toàn cầu và căng thẳng địa chính trị đang gây áp lực không nhỏ lên việc hoạch định ngân sách chung của EU. Việc chưa thống nhất được ngân sách sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng ứng phó với các vấn đề này một cách hiệu quả.

Hiện tại, con mắt của cả châu Âu đang đổ dồn về phía Ireland với kỳ vọng cuộc họp thượng đỉnh vào tháng 10 sẽ đưa ra một thỏa thuận hợp lý, giúp kết thúc giai đoạn đàm phán gay gắt và mở đường cho một chu kỳ ngân sách mới cho EU.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.