Giữ gìn truyền thống qua các nghệ nhân sống

Trong nhiều thế kỷ, các truyền thống văn hóa quý giá của Hàn Quốc sống sót nhờ vào quá trình truyền nghề từ thế hệ này sang thế hệ khác, chủ yếu qua hình thức thụ đồ trực tiếp trong những không gian riêng tư như xưởng thủ công hay sân đình kín đáo. Tuy nhiên, khi xã hội Hàn Quốc chuyển mình mạnh mẽ với sự hiện đại hóa nhanh chóng và sự lan tỏa của cơ chế số hóa toàn cầu, việc duy trì những di sản này càng trở nên cấp thiết.

Đáp lại thách thức này, Cơ quan Di sản Hàn Quốc (Korea Heritage Service - KHS) đã công bố vào tuần trước bộ ba tập sách tiểu sử chứa đựng chi tiết cuộc đời, triết lý và phương pháp làm nghề của những nghệ nhân được Nhà nước công nhận là "bảo vật quốc gia sống". Trong đó, có danh nghệ nhân Kim Chun-sik, người chuyên chế tác "soban" - chiếc bàn ăn bằng gỗ thủ công, đặc trưng của vùng Naju, và hai bậc thầy legend của loại hình hát truyền thống "pansori" là Kim Il-ku và Jeong Sun-im.

Quá trình bảo tồn và ghi chép nghệ thuật dân gian đặc sắc

Quảng cáo300 × 250

Hát pansori, với đặc trưng là phong cách biểu diễn đầy cảm xúc và trầm hùng, kèm theo gõ trống đơn giản, vốn chỉ được lưu truyền qua truyền miệng, không có ký hiệu âm nhạc chính thức. Kim Il-ku và Jeong Sun-im đều là người kế thừa dòng hát "Dongpyeonje", phong cách trình diễn nổi bật với cách truyền tải dứt khoát, uy lực và nhịp điệu cứng nhắc. Việc ghi chép tỉ mỉ kỹ thuật biểu diễn và cách luyến láy thơ của các nghệ nhân già đang được xem là nhiệm vụ cấp bách nhằm đảm bảo truyền thống không bị mai một.

Tuy nhiên, do sự thay đổi xã hội và áp lực công việc nặng nề, không nhiều người trẻ đủ kiên trì và đam mê tham gia các khóa học nghề khắc nghiệt, ít thu nhập để nối tiếp nghệ thuật truyền thống này.

Chiến lược số hóa và mở rộng lưu trữ văn hóa

Bên cạnh việc ghi chép bằng văn bản, các di sản phi vật thể này được chuyển hóa thành dữ liệu kỹ thuật số qua Cổng tri thức Di sản Phi vật thể của KHS, nhằm tạo điều kiện cho công chúng có thể tiếp cận dễ dàng các tài sản văn hóa quý giá, đặc biệt với thế hệ tương lai ít có cơ hội thưởng thức trực tiếp các buổi biểu diễn truyền thống.

Không chỉ dừng lại ở nghệ thuật biểu diễn, KHS còn tiến hành ghi chép chi tiết nhiều tập tục văn hóa đặc trưng khác như "haenyeo" - nhóm phụ nữ lặn tự do tuổi già nổi tiếng ở đảo Jeju, hay "keungut" - nghi lễ trừ tà kéo dài nhiều ngày cũng tại vùng đảo này. Các tư liệu này dự kiến sẽ được công bố rộng rãi vào tháng 8 năm 2027 nhằm khắc họa lại nét văn hóa đặc sắc đang dần biến mất.

Phát ngôn viên của KHS nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ tiếp tục mở rộng công tác nghiên cứu và ghi hình nhằm bảo tồn trọn vẹn giá trị của di sản phi vật thể quốc gia, đồng thời tăng cường sự minh bạch và mở cửa công chúng để mọi người có thể tự do tiếp xúc và trân trọng những di sản văn hóa này".

Những điều rút ra từ bài viết

  • Việc lưu truyền di sản văn hóa truyền thống Hàn Quốc dựa vào quan hệ thầy trò trong các không gian kín đáo từ nhiều thế kỷ.
  • Nghệ thuật pansori truyền thống được bảo tồn nhờ ghi chép kỹ lưỡng các kỹ thuật biểu diễn qua dự án của KHS.
  • Cơ quan Di sản Hàn Quốc đang số hóa các tài liệu để công chúng và tương lai dễ tiếp cận hơn với truyền thống văn hóa.
  • Thế hệ trẻ ngày càng giảm tham gia vào các nghề thủ công truyền thống do điều kiện khắc nghiệt và thu nhập thấp.
  • KHS mở rộng ghi chép từ nghệ thuật biểu diễn đến các tục lệ độc đáo như haenyeo và lễ Keungut trên đảo Jeju.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.