Những điểm chính
- Thỏa thuận MoU ngày 17/6 giữa Mỹ và Iran đang tan rã khi cả hai bên cáo buộc vi phạm và quay trở lại xung đột vũ trang.
- Eo biển Hormuz là tuyến vận tải chiến lược với 20 triệu thùng dầu và hơn 112 tỷ m3 khí LNG đi qua mỗi ngày trong năm 2025.
- Iran thiết lập tuyến vận tải mới dọc bờ biển và đe dọa đóng cửa tạm thời eo biển, trong khi Mỹ chọn tuyến qua Oman để duy trì lưu thông.
- Tranh chấp kiểm soát eo biển làm giảm tầm quan trọng của đàm phán hạt nhân – mục tiêu chính của Mỹ và Iran trong xung đột hiện tại.
- Mỹ muốn giải quyết vấn đề eo biển Hormuz trước khi tiến hành đàm phán hạt nhân, trong khi Iran quyết giữ quyền kiểm soát vì lợi thế chiến lược.
Thỏa thuận ngừng bắn tan vỡ và tranh chấp căng thẳng tại eo biển Hormuz
Thỏa thuận ghi nhớ (MoU) ký kết giữa Mỹ và Iran vào ngày 17/6, với mục tiêu kéo dài ngừng bắn và mở cửa đàm phán về chương trình hạt nhân của Iran cùng các khoản trừng phạt phương Tây, đang dần sụp đổ. Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố "ngừng bắn đã kết thúc", trong khi Tehran cáo buộc Mỹ làm vô hiệu một số điều khoản trong thỏa thuận. Cả hai bên đều tố cáo lẫn nhau vi phạm cam kết.
Mỹ đã tiến hành các đợt không kích nhắm vào hàng trăm mục tiêu trên lãnh thổ Iran, đồng thời Iran đáp trả bằng các cuộc tấn công vào căn cứ Mỹ ở nhiều quốc gia Vùng Vịnh cũng như Jordan. Cuộc xung đột tập trung vào điều 5 trong MoU, yêu cầu Iran phải "bảo đảm an toàn cho việc lưu thông tàu thương mại" qua eo biển Hormuz.
