Vì sao nhiều đàn ông Nigeria từ chối dùng bao cao su với vợ? Câu chuyện về quan niệm văn hóa và trách nhiệm kế hoạch hóa gia đình

Amara Nwobi, một người mẹ trung niên có bốn con ở vùng Somolu, Lagos, từng trải qua nhiều phương pháp tránh thai khác nhau do tác dụng phụ nghiêm trọng như kinh nguyệt không đều, đau đầu và đầy hơi. Dù vậy, chồng cô từ chối sử dụng bao cao su với lý do đã trả tiền giá cưới đầy đủ. Anh ta cho rằng việc dùng bao cao su với vợ là vô nghĩa và đặt câu hỏi liệu có dùng bao cao su với người khác ngoài vợ.

Amara chia sẻ rằng anh chỉ yêu cầu cô tìm phương pháp tránh thai khác phù hợp hơn với cơ thể của cô chứ không chịu dùng bao cao su hoặc các biện pháp tránh thai dành cho nam giới. Như vậy, gánh nặng kế hoạch hóa gia đình gần như đè lên vai phụ nữ.

Nhiều người đàn ông Nigeria mà PUNCH Healthwise phỏng vấn cho biết họ không thích bao cao su vì cảm giác mất đi sự tiếp xúc tự nhiên khi quan hệ. Mahatma, kỹ sư phần mềm tại Lagos, cho biết bao cao su tạo thành rào cản tình cảm và anh không cần dùng vì không lo bệnh lây qua đường tình dục. Tuy nhiên, anh sẵn sàng chấp nhận các phương pháp tránh thai khác an toàn dành cho nam nếu vợ anh gặp vấn đề với các biện pháp dành cho nữ.

Trong khi đó, Ojonrewaju Lanre, nhà báo và cha ba con, chỉ dùng bao cao su vì lợi ích sức khỏe của vợ. Anh cho biết quan niệm văn hóa và tín ngưỡng tôn giáo khiến anh và nhiều đàn ông khác không dùng bao cao su với vợ, thậm chí anh còn dùng phương pháp rút ra ngoài nhằm tránh thai.

Lý do từ chối thắt ống dẫn tinh (vasectomy) cũng được đưa ra bởi sợ mất đi nam tính, lo ngại các vấn đề liên quan đến khả năng sinh sản và chất lượng đời sống tình dục, gây bất an cho cả hai vợ chồng.

Chuyên gia tiết niệu, Giáo sư Nuhu Dakum, Chủ tịch Hiệp hội Bác sĩ Tiết niệu Nigeria, cho biết nhiều nam giới không muốn dùng bao cao su vì cảm thấy mất đi cảm giác tự nhiên khi quan hệ và cho rằng bị nghi ngờ không chung thủy nếu phải dùng bao cao su với vợ. Đây là quan niệm sai lầm phổ biến cản trở việc áp dụng biện pháp tránh thai an toàn.

Ông nhấn mạnh vasectomy và bao cao su là hai phương pháp tránh thai chính dành cho nam giới, còn các viên thuốc hay gel tránh thai còn đang trong giai đoạn nghiên cứu và chưa phổ biến. Việc phụ nữ phải chịu tác dụng phụ của hầu hết các biện pháp tránh thai nữ là hệ quả khi nam giới không tham gia chia sẻ trách nhiệm kế hoạch hóa.

Giáo sư Dakum khuyên nam giới nên tìm hiểu kỹ các phương pháp có sẵn và tham gia tư vấn cùng vợ để chọn lựa phương án phù hợp, bởi sử dụng biện pháp tránh thai không làm mất đi phẩm giá hay quyền làm chồng mà còn giảm gánh nặng cho người vợ.

Chuyên gia tiết niệu Oseremen Aisuodionoe-Shadrach từ Đại học Abuja và bệnh viện trực thuộc cho biết việc chậm chạp trong nhận thức và sử dụng các biện pháp tránh thai nam bắt nguồn từ niềm tin văn hóa rằng trách nhiệm sinh đẻ thuộc về phụ nữ. Việc thay đổi tư duy này không dễ dàng vì nó đã ăn sâu trong nhận thức xã hội.

Ông giải thích vasectomy còn bị né tránh do là một thủ thuật phẫu thuật và mang theo gánh nặng tâm lý về việc ngừng khả năng sinh sản, trong khi bao cao su được xem chủ yếu dùng để phòng bệnh truyền nhiễm hơn là tránh thai. Định kiến cho rằng chỉ phụ nữ mới phải dùng tránh thai cũng khiến nam giới không mặn mà tham gia.

Các nhân viên y tế và phụ nữ tại Nigeria xác nhận rằng nhiều người chồng không muốn hoặc không đồng ý dùng các biện pháp tránh thai dành cho nam, buộc họ phải tự lựa chọn và chịu đựng tác dụng phụ của các phương pháp tránh thai nữ. Nhiều người hy vọng rằng trong tương lai sẽ có nhiều phương pháp tránh thai an toàn, hiệu quả cho nam giới để các ông chồng có thể đồng hành cùng vợ trong kế hoạch hóa gia đình.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.