Những điểm chính
- Iran đã tấn công căn cứ không quân Mỹ tại Jordan, Bahrain và hai tàu chở dầu ngoài khơi Oman.
- Một thủy thủ Ấn Độ thiệt mạng, 10 người bị thương trong vụ tấn công vào tàu mang cờ UAE.
- UAE lên án các cuộc tấn công và có thể can thiệp do là đồng minh Mỹ.
- Mỹ tái áp đặt phong tỏa eo biển Hormuz và đề xuất thu phí 20% hàng hóa đi qua.
- Trước đây, 20% dầu khí toàn cầu qua Hormuz, phí 20% có thể mang lại 240 triệu USD/ngày cho Mỹ.
Iran tiến hành các cuộc tấn công phối hợp vào các căn cứ và tàu chở dầu
Sáng sớm, lực lượng Iran đã tấn công nhiều mục tiêu trong khu vực Trung Đông, bao gồm căn cứ không quân Mỹ tại Jordan, Bahrain và hai tàu chở dầu đang neo đậu ngoài khơi bờ biển Oman. Theo thông báo từ Bộ Quốc phòng Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), một thủy thủ người Ấn Độ thiệt mạng trong các vụ tấn công nhằm vào tàu có cờ UAE, cùng với đó là 10 người khác bị thương, trong đó có hai trường hợp nghiêm trọng.
UAE đã lên án mạnh mẽ các hành động trên và tuyên bố sẽ bảo lưu quyền phản ứng đối với sự leo thang căng thẳng hiện nay. Việc này mở ra khả năng UAE, vốn là đồng minh của Mỹ, có thể trực tiếp tham gia vào các hoạt động quân sự tiếp theo trong khu vực.
Nội dung căng thẳng Mỹ - Iran và tác động đến thỏa thuận ngừng bắn
Tình hình căng thẳng gia tăng này đang làm suy yếu thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran, mà hai bên đã thống nhất trong vòng 60 ngày để thương lượng một thỏa thuận cuối cùng. Thỏa thuận dự kiến sẽ giải quyết các vấn đề nhạy cảm như chương trình hạt nhân Iran và an toàn giao thông trong eo biển Hormuz - vùng biển chiến lược nơi lưu thông gần 20% dầu mỏ và khí đốt toàn cầu.
Trong khi đó, Mỹ đã thông báo sẽ tái áp đặt lệnh phong tỏa đối với eo biển Hormuz, bắt đầu từ 22 giờ theo giờ Đức (tương đương muộn buổi tối tại khu vực Trung Đông). Cụ thể, mọi tàu thuyền đi vào hoặc rời khỏi các cảng Iran sẽ bị chặn lại. Tổng thống Donald Trump còn đưa ra đề xuất thu phí 20% đối với tất cả hàng hóa qua eo biển này với lý do đảm bảo sự minh bạch và công bằng trong vận tải biển.
Phản ứng và diễn biến mới từ phía Iran và quốc tế
Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi đã đáp trả trên mạng xã hội X (trước đây là Twitter), khẳng định Iran là người bảo vệ eo biển Hormuz "vĩnh viễn" và sẽ tiếp tục giữ vai trò này. Về đề xuất thu phí của Mỹ, ông cho rằng mức 20% là quá cao và khẳng định sẽ hành xử "công bằng".
Tuy nhiên, Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thuộc Liên Hợp Quốc đã bác bỏ kế hoạch này của Mỹ, khẳng định không có cơ sở pháp lý cho việc đánh thuế bắt buộc các tàu qua lại ở đây.
Đăng ký bản tin QMVN
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Trước khi bắt đầu mối căng thẳng vào tháng Hai năm nay, khoảng 20% lượng dầu khí thế giới di chuyển qua eo biển Hormuz hàng ngày, tương đương hơn 15 triệu thùng dầu, trị giá tối thiểu 1,2 tỷ USD. Việc áp dụng mức phí 20% lên các chuyến hàng này có thể đem lại cho Mỹ nguồn thu lên tới khoảng 240 triệu USD mỗi ngày.
Tổng kết
Sự gia tăng các vụ tấn công của Iran nhắm vào các căn cứ Mỹ và tàu chở dầu của UAE không chỉ làm gia tăng căng thẳng trong khu vực Trung Đông mà còn làm lung lay thỏa thuận giảm leo thang vừa được thiết lập. Với việc Mỹ tái áp đặt lệnh phong tỏa eo biển Hormuz và đề xuất thu phí cao, nguy cơ một cuộc xung đột mở rộng giữa các bên ngày càng trở nên rõ ràng. Sự việc này cảnh báo về khả năng lan rộng của cuộc khủng hoảng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh hàng hải và thị trường năng lượng toàn cầu.
Câu hỏi thường gặp
Iran đã tấn công những mục tiêu nào trong đợt này?
Iran tấn công căn cứ Mỹ tại Jordan, Bahrain và hai tàu chở dầu ngoài khơi Oman.
Có thương vong nào trong các cuộc tấn công không?
Có một thủy thủ Ấn Độ chết và 10 người khác bị thương, trong đó hai người bị thương nặng.
Mỹ đưa ra biện pháp gì để đáp trả tình hình trong eo biển Hormuz?
Mỹ tái áp đặt phong tỏa các tàu đi lại trong eo biển Hormuz và đề xuất thu phí 20% hàng hóa qua lại.
Phản ứng của Iran về việc Mỹ thu phí qua eo biển Hormuz như thế nào?
Iran cho rằng sẽ luôn là người bảo vệ eo biển và mức phí 20% là quá cao, họ sẽ hành xử công bằng.
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.
