Narisa Watananun trở về khu phố tuổi thơ tại Chiang Mai để phục hồi ngôi nhà xưa

Wat Ket là khu dân cư nằm bên bờ sông ở phía bắc thành phố Chiang Mai, Thái Lan, cách trung tâm Old City khoảng 15 phút đi bộ. Nơi đây nổi bật với cảnh quan yên tĩnh và phong cách sống chậm rãi, khác biệt so với những khu vực đông khách du lịch hơn. Narisa Watananun, nhà thiết kế vải và trang trí nội thất, gọi nơi này là một khu vực “đậm đặc lớp lang văn hóa và lịch sử”, đồng thời vẫn giữ được nét đặc trưng của một khu dân cư truyền thống.

Watananun gắn bó với Wat Ket từ thuở nhỏ khi cô lớn lên tại đây trước khi lên 11 tuổi đi học nội trú ở Anh. Sau này, cô học ngành dệt tại Central Saint Martins ở London và hiện sinh sống tại Singapore cùng chồng là kiến trúc sư. Kinh nghiệm làm việc với các chuyên gia danh tiếng như Antonio Eraso và cố nhà thiết kế nội thất Christopher Guy đã giúp cô sáng lập Studio Baro, đơn vị thực hiện nhiều dự án nhà hàng nổi bật như Appetite, Zen, Marguerite và 21 Carpenter.

Wat Ket không chỉ là nơi cô lớn lên mà còn mang ý nghĩa sâu sắc về mặt gia đình. Tổ tiên của Watananun, cụ William Bain, là một thương nhân gỗ teak người Scotland, từng làm quản lý cuối cùng của công ty Borneo tại Chiang Mai. Công ty này nổi tiếng qua các thế hệ trưởng đại diện như Louis Thomas Leonowens, con trai của Anna Leonowens – người từng dạy trẻ em hoàng tộc Xiêm, được biết đến qua tác phẩm The King and I.

Bain đã kết hôn với một người phụ nữ thuộc dân tộc Mon tại Chiang Mai và mua lại khu compound của Borneo Company năm 1935, nơi gia đình ông sống trong căn nhà gỗ teak vốn nay trở thành trung tâm lịch sử của khách sạn 137 Pillars House Chiang Mai. Sau đó, ông chuyển sang cư trú trong một căn nhà khác nằm trong khu đất, chính căn nhà này là nơi Watananun lớn lên nhiều thập niên sau.

Dù phần lớn cuộc đời sinh sống ở nước ngoài, Watananun vẫn giữ thói quen trở về Wat Ket hàng năm. Gần đây, cô nhận quyền sở hữu ba ngôi nhà nhỏ thuộc khu đất gia đình, được ông nội cô, Jack Bain, mua trước đây, tháo dỡ từ vùng quê Chiang Mai chuyển về Wat Ket và cho thuê. Trong đó, Little House Chiang Mai là ngôi nhà đầu tiên được phục hồi.

Cô chia sẻ: “Ngôi nhà mang nét đặc trưng từ cuộc sống trước khi được chuyển về đây, nhưng cũng đã gắn bó lâu dài với mảnh đất và khu vực này của Wat Ket.” Khi tiến hành kiểm tra, ngôi nhà vẫn khá vững chắc về mặt cấu trúc nhưng cần chăm sóc kỹ càng để phục hồi vẻ đẹp vốn có. Thiết kế không nhằm làm mới hoàn toàn mà tập trung làm nổi bật, hài hòa và dễ sống.

Những thay đổi chủ yếu gồm cải tạo nhà bếp, phòng tắm, phá bỏ một số bức tường để tăng tính liên kết, đồng thời chọn lựa đồ nội thất và hệ thống chiếu sáng phù hợp với không gian, tạo cảm giác thân thiện, ấm cúng mà không mất đi cá tính riêng. Watananun mô tả: "Ngôi nhà có sự mềm mại dưới ánh sáng, với phần lớn vật liệu tự nhiên được giữ lại như sàn gỗ và vách gỗ truyền thống." Đặc biệt, cô loại bỏ các song sắt rườm rà để lắp đặt thanh sắt an toàn đơn giản cùng rèm lanh màu trắng kem nhằm tăng ánh sáng tự nhiên cho tầng dưới vốn trước khá tối.

Watananun chú trọng vào việc sử dụng vật liệu và sản phẩm thủ công của Thái Lan nhằm tôn vinh sự phong phú của làng nghề bản địa. Ví dụ, bộ sofa được thiết kế tỉ mỉ qua nhiều lần thử nghiệm độ sâu ghế và độ êm cushion để tạo cảm giác thật sự thoải mái, không chỉ đẹp về mặt thị giác. Một bàn cà phê terrazzo được cô phát triển cùng một nghệ nhân tại Lampang cũng là minh chứng cho sự hợp tác thiết thực này.

Bên cạnh đó, các sản phẩm vải đặc biệt như tấm thảm bằng cây đước nhuộm chàm do các nghệ nhân Kalasin thực hiện khéo léo được đặt tại cầu thang giúp tôn lên hơn nữa nét văn hóa truyền thống vùng miền. Cô còn kết nối với cộng đồng Akha để làm chiếc ghế ngồi bằng da và đan dây, phản ánh sự gắn bó gần gũi với từng chất liệu và cách chế tác.

Một điểm nhấn nghệ thuật nữa nằm ở chiếc đèn Lanna cỡ lớn treo trên cầu thang, do chính Watananun thiết kế và làm thủ công bởi một thợ lành nghề trong vùng, qua đó tạo nên biểu tượng cho Little House Chiang Mai.

Ngôi nhà nguyên bản chỉ có một tầng nâng cao, sau này tầng dưới được cải tạo kín để tạo thêm không gian sinh hoạt, chia thành hai khu vực riêng biệt: tầng thấp ấm cúng hướng ra vườn và tầng trên rộng rãi hơn. Watananun không dùng kính hoặc máy lạnh cho khu vực giếng trời mà thay bằng cửa lưới chống muỗi để duy trì sự kết nối với thiên nhiên, cảm nhận hơi thở của trời đất qua gió, mưa và tiếng lá cây xào xạc.

Cô giữ nhiều khoảng trống để cư dân tự trang trí bằng tranh ảnh hay các món đồ thu thập ở Chiang Mai, tránh tạo cảm giác không gian bị dàn dựng quá mức, mong muốn ngôi nhà phát triển một cách tự nhiên, gắn bó về mặt cảm xúc lẫn thẩm mỹ.

Hiện Little House Chiang Mai được cho thuê với các hợp đồng dài hạn hoặc trung hạn, có những cư dân như một gia đình người nước ngoài từng ở lại lâu dài và cả nhà thiết kế người Singapore Marcus Mohan, người chuyển đến cùng vợ là giáo viên mầm non. Mohan chia sẻ cảm nhận: “Khi mới đến, tôi cảm thấy ngôi nhà như một tổ ấm thực sự, ấm áp và dễ chịu. Từ bếp có thể nhìn ra khu vườn sau, đó là một trải nghiệm tuyệt vời.”

Khu phố Wat Ket không chỉ là cố hương của Watananun mà còn được cô yêu thích vì các quán cà phê nhỏ, điểm ăn uống mang tính địa phương và các cửa hàng thủ công như Karma Local, Nusara, phản ánh cuộc sống sáng tạo đậm chất bản địa. Cô khuyến khích bạn bè đến thăm Baan Orapin, một nhà nghỉ mang phong cách Lanna truyền thống, hay Zinme Teahouse với ẩm thực Myanmar giữa không gian xưa cũ.

Đi bộ qua cầu dành cho người đi bộ đến chợ Warorot cũng là một trải nghiệm giúp cảm nhận trọn vẹn khung cảnh và nhịp sống độc đáo của Wat Ket – nơi hòa quyện giữa nét cổ kính và sự sống động của văn hóa đương đại.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.