Chính quyền Ấn Độ ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý dự án nông thôn VB-G RAM G

Ấn Độ vừa ban hành thay thế chương trình bảo đảm việc làm nông thôn quốc gia MGNREGS bằng một luật mới có tên Viksit Bharat – Guarantee for Rozgar and Ajeevika Mission (Gramin) gọi tắt là VB-G RAM G, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7. Điểm khác biệt nổi bật nhất giữa hai chương trình là việc tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) vào quản lý để nâng cao hiệu quả từ việc lập kế hoạch, giám sát thực hiện đến phát hiện gian lận.

Những tài liệu nội bộ do Hindustan Times tiếp cận cho thấy AI sẽ được vận dụng ở ba giai đoạn chính: lập kế hoạch xây dựng công trình nông thôn, kiểm toán các dự án và phát hiện những rủi ro gian lận trong hệ thống. Đây không chỉ là nâng cấp về hình thức mà còn là bước chuyển quan trọng về mặt công nghệ số giúp quy trình hoạt động trở nên minh bạch, khoa học và hiệu quả hơn.

Thay vì lập danh sách công việc hàng năm như trước, VB-G RAM G xây dựng kế hoạch phát triển lâu dài ở cấp Gram Panchayat (làng xã) dựa trên các công cụ AI và hệ thống thông tin địa lý (GIS). Kế hoạch này không chỉ xác định nhu cầu cơ sở vật chất như đường sá, công trình bảo tồn nước, nhà trẻ Anganwadi hay hội trường cộng đồng mà còn tích hợp với các chương trình chính phủ khác thuộc lĩnh vực y tế, nông nghiệp hay chăn nuôi.

Hệ thống sử dụng dữ liệu vệ tinh, bản đồ vùng nước và chuẩn mẫu khí tượng để tư vấn vị trí xây dựng những công trình cụ thể như đập chắn nước, đồng thời tránh trùng lặp với các công trình đã có từ các chương trình khác. Mặc dù AI hỗ trợ đề xuất, việc phê duyệt cuối cùng vẫn do Gram Sabha – hội đồng làng xã – đảm nhận.

Về kiểm toán, kỹ sư sẽ sử dụng công nghệ số để ghi nhận hiện trạng công trình qua ba giai đoạn: trước xây dựng, trong quá trình thi công và hoàn thành. AI sẽ so sánh hình ảnh và dữ liệu địa điểm, giúp phát hiện dấu hiệu như chuyển đổi vị trí dự án hoặc xây dựng tài sản khác với kế hoạch.

Hệ thống cũng phân tích kết quả các cuộc kiểm toán xã hội và đơn khiếu nại nhằm phát hiện các khuynh hướng tiêu cực, ví dụ như các trường hợp trả lương chậm, điểm danh không chính xác hay chất lượng công trình kém ở một số khu vực, nhằm cảnh báo cơ quan chức năng xử lý kịp thời.

Hệ thống chấm công cho công nhân nông thôn sẽ được số hóa hoàn toàn, thay thế các sổ điểm danh giấy bằng nhận diện khuôn mặt qua ứng dụng trên điện thoại của giám sát viên công trình. Hình ảnh sẽ được ánh xạ với dữ liệu đã tải sẵn trong đăng ký công nhân điện tử, tự động ghi nhận điểm danh nếu khớp.

Hệ thống còn trang bị cơ chế xử lý ngoại lệ đối với những trường hợp không nhận diện được do mạng yếu hoặc lỗi thiết bị, giúp giám sát viên gửi yêu cầu ngoại lệ qua ứng dụng và đảm bảo công nhân không mất quyền lợi việc làm vì lý do kỹ thuật.

Tất cả dữ liệu điểm danh, phân công việc và tiền lương được lưu trữ trong sổ điểm danh điện tử, còn kỹ sư sẽ ghi chép các chỉ số công trình hoàn thành trong sách đo đạc điện tử. Ngoài ra, các tài sản đã hoàn thiện còn được định vị trên bản đồ số để xác thực hiện trường, cùng hệ thống giám sát thông tin quản lý (MIS) theo thời gian thực và xử lý đơn khiếu nại trực tuyến.

Dù nỗ lực hiện đại hóa quản lý dự án nông thôn được đánh giá cao, một số chuyên gia về quyền kỹ thuật số đã bày tỏ lo ngại về việc gia tăng sử dụng AI có thể tạo thêm rào cản cho người lao động. Luật sư Apar Gupta chỉ ra rằng, các công nghệ thanh toán, điểm danh dựa trên Aadhaar trước đây đã khiến người lao động gặp khó khăn khi truy cập quyền lợi do kết nối mạng yếu, thiếu thiết bị phù hợp hoặc sai sót trong hồ sơ kỹ thuật số.

Nghiên cứu năm 2026 của Realising Rights cho thấy các khoản thanh toán dựa trên Aadhaar không nâng cao tốc độ chi trả hay giảm tỉ lệ từ chối, đồng thời hệ thống điểm danh điện thoại thông minh National Mobile Monitoring System từng ghi nhận nhiều trường hợp công nhân mất lương vì các lỗi kỹ thuật. Gupta cảnh báo các tác hại này có thể nghiêm trọng hơn với khả năng ra quyết định dựa trên thuật toán sẽ tác động tới việc phân phối công việc, duyệt dự án hay xử lý đơn khiếu nại.

Trước những băn khoăn trên, một quan chức cấp cao của Bộ Phát triển Nông thôn cho biết AI chỉ đóng vai trò là công cụ hỗ trợ nhận diện mẫu, đề xuất vị trí công trình và cảnh báo bất thường, chứ không đưa ra các quyết định hành chính về việc làm, phê duyệt dự án hay giải quyết khiếu nại. Các quyền quyết định này vẫn thuộc về Gram Sabha hoặc các cán bộ theo quy định pháp luật.

Ông Rohit Kansal, Thư ký Bộ Phát triển Nông thôn, nhấn mạnh khung quản lý dựa trên công nghệ này được thiết kế nhằm tăng cường tính minh bạch, trách nhiệm giải trình và cải thiện hiệu quả dịch vụ, đồng thời có các cơ chế xử lý ngoại lệ đảm bảo không người lao động hợp pháp nào bị mất quyền do lỗi kỹ thuật hay yếu kém kết nối mạng.

Việc áp dụng trí tuệ nhân tạo trong VB-G RAM G được kỳ vọng không chỉ nâng cao chất lượng quản lý dự án nông thôn mà còn góp phần thúc đẩy phát triển bền vững và công bằng tại các vùng nông thôn Ấn Độ.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.