Atiku Abubakar chất vấn Ngoại trưởng Tinubu về khoản chi 12,8 nghìn tỷ naira không minh bạch trong ngân sách liên bang Nigeria

Cựu Phó Tổng thống Nigeria, Atiku Abubakar, đã đưa ra những cáo buộc nghiêm trọng về việc Tổng thống Bola Tinubu sử dụng ngân sách liên bang năm 2026 để che giấu khoản chi không rõ ràng với số tiền lên tới 12,8 nghìn tỷ naira, tương đương mức tăng 1.918% so với mức chi tiêu của năm 2025. Điều đáng chú ý là phần chi này nằm trong mục chi tiêu Service-Wide Vote (SWV) - một phần ngân sách được phân bổ một cách tùy ý và thiếu minh bạch.

Theo phát biểu của phát ngôn viên Phrank Shaibu của Atiku được công bố ngày thứ Hai, khoản SWV này chỉ liên quan đến 10 bộ, cơ quan và tổ chức chính phủ (MDAs), hay nói cách khác là 84% tổng ngân sách của liên bang Nigeria.

Atiku Abubakar đặc biệt quan tâm đến Bộ Kế hoạch Ngân sách và Kinh tế, nơi có khoản chi SWV lên tới 2,19 nghìn tỷ naira chỉ dành cho chi phí nhân sự, vượt xa con số 54,8 tỷ naira dành cho tiền lương của Bộ Tài chính Liên bang. Ông đặt câu hỏi về danh tính và vai trò của những người nhận mức lương khổng lồ này, cũng như văn phòng hoặc cơ quan mà họ làm việc, đồng thời gọi đây là một sự phi lý về mặt kế hoạch ngân sách.

Ông nhấn mạnh rằng khoản tiền đã bị “giấu” trong SWV hiện vượt tổng ngân sách dành cho các lĩnh vực giáo dục, quốc phòng và nông nghiệp cộng lại, khiến dư luận đặt câu hỏi về lý do thực sự phía sau sự mờ ám này.

Atiku Abubakar nghi ngờ rằng khoản tiền khổng lồ này có thể đang được sử dụng để tài trợ cho bộ máy vận động tranh cử của đảng cầm quyền cũng như chiến dịch tái tranh cử của Tổng thống Tinubu vào năm 2027. Ông cảnh báo người dân Nigeria sẽ có lí do để nghi ngờ và mất niềm tin nếu chính phủ không giải trình rõ ràng các khoản chi này.

Cựu Phó Tổng thống cũng chỉ trích toàn bộ ngân sách hiện tại là biểu tượng của vấn đề tín nhiệm rộng lớn trong chính phủ, bởi không thể yêu cầu người dân chịu khó khăn trong khi lại giữ những khoản chi khổng lồ mà không công khai.

Ông đồng thời kêu gọi Quốc hội Nigeria tiến hành kiểm toán từng dòng một của khoản chi Service-Wide Vote, đặc biệt với khoản 2,19 nghìn tỷ naira dành cho nhân sự. Atiku mong muốn Quốc hội buộc chính phủ phải công khai những ai được hưởng lợi từ khoản chi này cũng như căn cứ pháp lý để thực hiện.

"Đã đến lúc mở sách, vạch trần sự thật và khôi phục tính liêm chính trong quy trình ngân sách của Nigeria," Atiku nhấn mạnh.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.