Khó khăn của nữ giới trong công việc được hé lộ qua nền tảng Moxy của Khatija Aslam

Vào năm 2020, Khatija Aslam được tiếp cận cho một vị trí công việc qua hình thức headhunt và cảm thấy phỏng vấn diễn ra thuận lợi. Khi đó cô vừa kết thúc kỳ nghỉ sinh với hai con nhỏ dưới hai tuổi và đã thẳng thắn chia sẻ về điều này. Tuy nhiên, cô không được tuyển dụng với lý do người phỏng vấn cho rằng hoàn cảnh cá nhân của cô không phù hợp do công việc đòi hỏi nhiều giờ làm việc kéo dài, đi lại nhiều và làm muộn. Đáng chú ý, Khatija không được hỏi trực tiếp về khả năng đi lại mà những giả định lại được đưa ra một chiều.

Trải nghiệm này khiến cô suy ngẫm về tình trạng chung của phụ nữ trong môi trường làm việc và từ đó tìm hiểu về khái niệm "leaky pipeline" – hiện tượng số lượng nữ giới giảm dần theo các cấp độ nghề nghiệp cao hơn. Theo khảo sát, hơn 50% phụ nữ rời bỏ sự nghiệp ở giai đoạn từ trung cấp đến cấp cao, thường trùng với thời điểm họ phải chịu trách nhiệm chăm sóc gia đình nhiều nhất.

Năm 2023, Khatija nhà sáng lập Moxy, một nền tảng tập trung thu thập và phân tích trải nghiệm của phụ nữ trong môi trường công sở tại châu Á. Moxy hoạt động trên hai trụ cột dữ liệu chính. Trụ cột đầu tiên, Moxy Movement, là nơi các chị em có thể chia sẻ trải nghiệm thực tế về bình đẳng và linh hoạt trong công việc một cách ẩn danh, không giới hạn độ tuổi, ngành nghề hay địa điểm làm việc. Đến nay, Moxy đã thu thập gần 1.000 phản hồi của phụ nữ đến từ 168 công ty, trong đó 74% đến từ Singapore.

Trụ cột thứ hai là Moxy TableInsights – công cụ chẩn đoán nội bộ được sử dụng khi các công ty hợp tác với Moxy để đánh giá thực trạng môi trường làm việc của chính họ. Qua hình thức này, các nhóm nhỏ nữ nhân viên sẽ chia sẻ câu chuyện cá nhân, phản hồi các tình huống công việc và xác định những điểm cần cải thiện. Ví dụ, một bà mẹ đơn thân phải từ chối các sự kiện tối hay cuối tuần vì chăm sóc con, dẫn tới cảm giác bị tách biệt khỏi mạng lưới đồng nghiệp nam giới hay những câu hỏi thiên về đánh giá vai trò làm mẹ thay vì là một nhân viên khi đề xuất các cơ hội thuyên chuyển công tác.

Dữ liệu thu được được ẩn danh và tổng hợp để không thể truy tìm cá nhân. Moxy phân tích nhằm phát hiện xu hướng chung, các yếu tố hỗ trợ và cản trở, đồng thời bổ sung khảo sát định lượng với các câu hỏi về cơ hội thăng tiến, sự hỗ trợ từ lãnh đạo, quyền phát biểu trong các cuộc họp và chính sách linh hoạt. Công ty sẽ nhận được báo cáo tổng hợp cùng khuyến nghị các biện pháp ngắn hạn và dài hạn.

Qua đó, một công ty toàn cầu trong ngành hàng tiêu dùng đã nhận ra dù phụ nữ có khát vọng phát triển cao nhưng chuỗi hỗ trợ như mentorship và sponsorship diễn ra không đồng nhất và chưa chính thức. Dựa trên đề xuất của Moxy, công ty sẽ tổ chức các buổi luyện tập kỹ năng yêu cầu tài trợ, trang bị ngôn từ, tự tin và khuôn mẫu để phụ nữ biết cách tự quảng bá bản thân. Đồng thời, họ triển khai đào tạo lãnh đạo toàn diện nhằm giúp các quản lý trở thành người bảo trợ và bênh vực hiệu quả cho nữ nhân viên.

Bên cạnh đó, Moxy còn tổ chức TableTalk – một trò chơi nhóm từ tám đến mười người do Khatija cùng chuyên gia tâm lý và nhà thiết kế trò chơi phát triển. Người chơi theo nhóm xây dựng câu chuyện cho một nhân vật nữ với các sự kiện tích cực và thử thách thực tế, hỗ trợ thảo luận và hiểu sâu hơn các vấn đề phụ nữ gặp phải.

Hiện Khatija là mẹ của ba bé gái 18 tháng, 6 và 8 tuổi, đồng thời làm việc hai ngày rưỡi mỗi tuần cho công ty thực phẩm tươi và tập trung cho Moxy phần còn lại. Cô ủng hộ mô hình chia sẻ việc làm (job share) – nhiều nhân viên bán thời gian cùng chia sẻ trách nhiệm một vị trí toàn thời gian, một hình thức còn rất hiếm hoi tại Singapore khi chưa tới 3% doanh nghiệp áp dụng trong khi bốn trên mười phụ nữ mong muốn làm việc bán thời gian nếu có thể.

Cô cũng nhấn mạnh cần minh bạch quá trình thăng tiến và xây dựng đồng minh từ cấp quản lý trung gian, vì chính những người này ảnh hưởng trực tiếp tới việc xử lý đề nghị làm việc linh hoạt. Nếu quản lý có định kiến, yêu cầu của nhân viên có thể không được đưa lên cấp lãnh đạo cao hơn.

Khatija sinh ra tại Malaysia trong gia đình người Pakistan, học ngành thiết kế sản phẩm ở Đại học Quốc gia Singapore và trở thành công dân Singapore. Cô nhận thấy việc cho phụ nữ góp tiếng nói một cách không sợ bị đánh giá là nguồn động lực lớn và cam kết tiếp tục thúc đẩy những thay đổi thực tế dựa trên dữ liệu thu thập được.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.