Chính phủ Andy Burnham: Thêm nhiều lãnh đạo Bắc Anh và bậc thầy trường chuyên, Oxford-Cambridge hơn chính phủ Starmer

Thủ tướng Anh Andy Burnham mới đây đã công bố nội các gồm nhiều thành viên đại diện cho các khu vực phía Bắc nước Anh, với số lượng bộ trưởng gấp ba lần so với các đại diện ở phía Nam. Động thái này làm rõ mục tiêu của ông là chuyển giao quyền lực từ London đến các vùng bên ngoài, tạo dựng một "phòng chính phủ Bắc Anh" tại Manchester. Chín người trong nội các đến từ các khu vực phía Bắc, bao gồm một số phụ nữ quyền lực được truyền thông gọi vui là "đoàn quân nữ Bắc Anh".

Theo phân tích của tổ chức Sutton Trust, nội các của Burnham có tới gần 24% thành viên từng học trường tư thục, cao hơn nhiều so với tỉ lệ 8% dưới chính phủ Keir Starmer cũng như so với tỉ lệ 6% của dân số nói chung. Ngoài ra, hơn một nửa thành viên nội các (54%) từng theo học hai đại học danh giá Oxford và Cambridge, trong khi con số này trong nội các của Starmer chỉ là 29% và cả nước chỉ có 1% dân số học các trường này.

Trong số những thành viên được nhắc đến có AI minister Kanishka Narayan từng học tại Eton College với học phí lên tới 65.000 bảng mỗi năm, và Hamish Falconer - Bộ trưởng Quan hệ Liên Chính phủ và Quan hệ Châu Âu - từng theo học Westminster School với học phí lên tới 63.000 bảng mỗi năm. Bên cạnh đó là các nhân vật được học bổng như Northern Ireland Secretary Sir Chris Bryant và Scotland Secretary Douglas Alexander.

Dù có nhiều điểm tích cực, chính phủ của Burnham cũng đối mặt với nhiều câu hỏi về tính trung thực và chuyên môn của một số thành viên. Thủ tướng đã bổ nhiệm Louise Haigh làm First Secretary of State dù bà từng bị kết án gian lận. Ngoài ra, Angela Rayner, người được giao lại phụ trách nhà ở, từng từ chức vì không nộp thuế stamp duty 40.000 bảng cho căn hộ trị giá 800.000 bảng tại Hove. Bộ trưởng Kinh doanh Jonathan Reynolds cũng xin lỗi vì từng nói dối về việc làm luật sư mà không có bằng cấp trước khi trở thành nghị sĩ. Bộ trưởng Giáo dục Lucy Powell cũng từng gây tranh cãi khi gọi vụ bê bối gang grooming là vấn đề “đánh trống lảng”.

Nội các của Andy Burnham gồm 14 thành viên từ khu vực Bắc Anh, 4 từ Midlands, 4 từ London, 3 từ xứ Wales, 2 từ miền Nam và 1 từ Scotland. Bản đồ cho thấy trung tâm quyền lực chính trị đang dịch chuyển về phía bắc, nằm giữa Sheffield và Knowsley ở Merseyside. Tuy số lượng nữ bộ trưởng trong nội các tăng lên, nhưng chỉ có Shabana Mahmood - Bộ trưởng Nội vụ - giữ vị trí quan trọng hiếm hoi của phụ nữ.

Nhiều vị trí chủ chốt trong nội các của Burnham liên quan đến các gia đình danh tiếng của đảng Lao động. Ví dụ, Bộ trưởng Ngoại giao Ed Miliband là em trai của cựu Ngoại trưởng David Miliband. Yvette Cooper giữ chức Bộ trưởng Y tế là vợ của Ed Balls, cựu Bộ trưởng và nghị sĩ Lao động. Bộ trưởng Môi trường Dame Angela Eagle có chị gái Maria Eagle cũng là thành viên đảng Lao động. Ngoài ra còn nhiều nhân vật khác có quan hệ gia đình trong chính trường như Stephen Kinnock, Ellie Reeves, Hamish Falconer, Douglas Alexander và Wes Streeting.

Các nghị sĩ phía sau tấm màn (backbenchers) tỏ ra hào hứng, ví dụ Oliver Ryan gọi đội ngũ của Burnham là "đoàn quân nữ Bắc Anh" gồm Louise Haigh, Anneliese Dodds, Angela Rayner, Lucy Powell, Lisa Nandy cùng Bridget Phillipson. Tuy nhiên, Chủ tịch đảng Bảo thủ Kevin Hollinrake khích bác rằng chính phủ của Labour với những cái tên như vậy là một sự thất vọng và khiến công chúng nghi ngờ về uy tín và khả năng điều hành.

Nội các của Andy Burnham đã tạo ra những thay đổi rõ rệt trong cách phân bổ và tập trung quyền lực ở nước Anh, đồng thời khẳng định tham vọng của Thủ tướng xây dựng một chính phủ có tiếng nói mạnh mẽ hơn từ phía Bắc nước này. Tuy nhiên, các tranh cãi về nhân sự và giới tính vẫn đặt ra nhiều câu hỏi về tính hiệu quả và niềm tin dành cho chính quyền mới.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.