Bộ phim Odyssey của Christopher Nolan gây tranh cãi vì đa dạng chủng tộc và phản ánh xã hội Mỹ hiện đại

Bộ phim Odyssey của đạo diễn Christopher Nolan dựa trên sử thi nổi tiếng của Homeros nhưng lại đưa ra cách hiểu hiện đại và phức tạp về tác động của việc phá vỡ truyền thống. Qua hình tượng Odysseus do Matt Damon thủ vai, phim mô tả một loạt các sự kiện bi kịch bắt nguồn từ âm mưu chiến tranh và sự phản bội, như vụ ngựa gỗ Trojan hay các hành động tàn bạo của người Hy Lạp chống lại dân thành Troy. Những hành động này cho thấy các luật lệ của các vị thần không còn được tôn trọng, dẫn tới sự sụp đổ và hậu quả nghiêm trọng cho nhân vật và thế giới xung quanh.

Điều này được nhiều người nhìn nhận như một lời cảnh báo về hậu quả lâu dài khi coi thường luật lệ và truyền thống, một thông điệp có thể hiểu là chỉ trích chủ nghĩa cực đoan theo kiểu Trump trong chính trường Mỹ.

Mặc dù được nhiều nhà phê bình đánh giá cao về mặt nghệ thuật, Odyssey lại gặp phải sự phản đối gay gắt từ nhóm cánh hữu Mỹ, đặc biệt là phe ủng hộ cựu Tổng thống Donald Trump. Elon Musk, nhà tỷ phú giàu nhất thế giới, đã tham gia vào làn sóng chỉ trích khi việc diễn viên da đen Lupita Nyong’o được chọn vào vai Helen, nhân vật lý do cho cuộc xâm lược Troy trong phim. Ngoài ra, diễn viên chuyển giới Elliot Page được giao vai Sinon, một nhân vật lấy lòng dũng khí đối lập với thái độ hèn nhát của một quý tộc; vai này càng làm nổi bật sự đối nghịch giữa lòng dũng cảm thực sự và định kiến xã hội.

Những người phản đối quay sang công kích về ngoại hình diễn viên hoặc tố phim không đúng lịch sử, trong khi Odyssey vốn là một tác phẩm giả tưởng với các yếu tố thần thoại và phép thuật. Các phản ứng này thực tế thể hiện sự chống đối chủ nghĩa đa văn hóa và yêu cầu duy trì các tác phẩm nghệ thuật chỉ dành riêng cho người da trắng.

Phe cánh hữu có xu hướng coi các thành tựu văn minh phương Tây cổ đại là tài sản riêng của người da trắng và dùng nó để biện luận cho sự phân biệt chủng tộc hiện đại. Họ thường nhấn mạnh nguồn gốc lịch sử từ Hy Lạp, La Mã, đến các thành phố như Philadelphia hay Monticello. Tuy nhiên, các học giả chỉ ra rằng khái niệm chủng tộc hiện đại chưa tồn tại trong thời Homer và người châu Phi cũng xuất hiện khá phổ biến trong nghệ thuật và văn bản cổ đại Hy Lạp, như các ghi chép về Ai Cập, Libya và Aethiopia (Ethiopia). Một nhân vật trong Odyssey còn được mô tả cụ thể là "da đen với tóc xoăn".

Việc lựa chọn diễn viên đa dạng về chủng tộc trong Odyssey không chỉ là sáng tạo nghệ thuật mà còn phản ánh thực tế lịch sử và phá vỡ những định kiến lệch lạc về quá khứ.

Odyssey của Nolan là một câu chuyện phổ quát, truyền cảm hứng và được kể lại qua nhiều thế hệ với nhiều góc nhìn khác nhau trên toàn thế giới. Việc chọn lựa diễn viên đa dạng không chỉ bình thường mà còn cần thiết để các thế hệ khán giả hiện đại, đặc biệt là ở những quốc gia đa chủng tộc như Mỹ, có thể cảm nhận và đồng cảm với các câu chuyện cổ điển.

Trong ký ức của nhiều người, kể cả tác giả bài viết, các tác phẩm kinh điển đã từng được giảng dạy và biểu diễn rộng rãi ở các trường học đa văn hóa mà không bị giới hạn bởi rào cản sắc tộc. Việc này giúp nhấn mạnh giá trị vượt thời gian của các tác phẩm nghệ thuật và cho thấy sự đa dạng là điều cần thiết để giữ cho những câu chuyện này luôn sống động và có ý nghĩa trong thế giới hiện đại.

Corey Hawkins, một cựu học sinh của trường Duke Ellington School of the Arts, cũng tham gia trong bộ phim với vai Polybus, một trong các người cầu hôn Penelope, cho thấy mối liên hệ giữa quá khứ và hiện tại trong nghệ thuật đương đại.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.