Tòa án Mỹ xem xét yêu cầu cung cấp nguồn tin của New York Times về chuyến bay của ông Trump

Vào ngày 23/7, Bộ Tư pháp Mỹ dưới sự điều hành của Tổng thống Donald Trump đã trình lên một thẩm phán liên bang tại Manhattan yêu cầu duy trì các trát đòi cung cấp nguồn tin đã phát hành ngày 10/7 đối với các nhà báo của báo New York Times. Các nhà báo này đã thực hiện các bài viết về những lo ngại an ninh liên quan đến việc ông Trump bay trên chiếc Air Force One do Qatar tài trợ.

Trát đòi được Văn phòng Công tố Hoa Kỳ tại Manhattan do Jay Clayton lãnh đạo ban hành, thuộc nhóm biện pháp áp dụng nhằm buộc các nhà báo tiết lộ nguồn tin trong các cuộc điều tra. Động thái này là phần trong chiến dịch rộng lớn mà giới phê bình cho rằng chính quyền Trump gây áp lực lên báo chí.

Thẩm phán liên bang Arun Subramanian đã tạm hoãn việc thi hành các trát đòi này cho đến phiên điều trần dự kiến diễn ra lúc 14 giờ theo giờ miền Đông Hoa Kỳ (18 giờ GMT) tại tòa án liên bang Manhattan. Các công tố viên cũng đề nghị thẩm phán tạm hoãn trát trong vòng hai tuần để xem xét bước đi tiếp theo của cuộc điều tra sẽ ảnh hưởng thế nào đến quyết định của tòa.

Phía báo New York Times thì đề nghị bác bỏ toàn bộ các trát này, cho rằng chúng mang tính chất quấy rối và đe dọa, vi phạm quyền tự do báo chí được bảo vệ theo Tu chính án thứ nhất của Hiến pháp Hoa Kỳ.

Jay Clayton, được đề cử làm giám đốc tình báo quốc gia Mỹ trong chính quyền Trump, đã phát hành các trát đòi sau khi New York Times đưa tin rằng Tổng thống Trump đã phải rời Thổ Nhĩ Kỳ bằng chiếc Air Force One đời cũ do chiếc máy bay mới được Qatar tài trợ thiếu các tính năng phòng vệ như chống tên lửa.

Bài báo sử dụng các nguồn tin ẩn danh và xuất hiện trong bối cảnh lệnh ngừng bắn trong cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran đổ vỡ.

Báo New York Times phản đối việc sử dụng trát đòi nhằm mục đích quấy rối, vi phạm các chính sách nội bộ Bộ Tư pháp về việc hạn chế sử dụng trát đối với nhà báo, vốn cần sự chấp thuận cấp cao. Theo báo cáo tòa án của bộ này, các công tố viên khẳng định không có sai sót trong việc ban hành trát và cho rằng Tu chính án thứ nhất không bảo vệ các nhà báo khỏi việc phải cung cấp thông tin quan trọng trong các cuộc điều tra hình sự.

Phản hồi của chính phủ cũng nhấn mạnh rằng bài viết của New York Times gây ra mối lo ngại đáng kể về an ninh quốc gia do rò rỉ thông tin bảo mật, nhất là trong bối cảnh Tổng thống bay giữa thời điểm đối đầu với một quốc gia thù địch, ám chỉ đến Iran.

Cả chính quyền đảng Cộng hòa và đảng Dân chủ trước đây đều từng cố gắng buộc các nhà báo tiết lộ nguồn tin trong các vụ điều tra rò rỉ thông tin, tuy nhiên nhóm bảo vệ báo chí tố cáo chính quyền Trump đã lạm dụng các trát đòi và lệnh khám xét quá mức, bao gồm các trường hợp của Washington Post và Wall Street Journal.

Nhóm này cũng cáo buộc ông Trump tận dụng quyền lực nhà nước và các vụ kiện dân sự để gây áp lực và quấy rối giới truyền thông.

Phía chính quyền Trump khẳng định mục tiêu là truy tố những người rò rỉ thông tin trái phép chứ không nhằm vào các nhà báo, còn các luật sư riêng của ông thì cho rằng đang giữ báo chí có trách nhiệm với các thông tin sai lệch.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.