Mỹ tuyên bố sẵn sàng tấn công Iran, vừa cảnh báo vừa mở cửa cho đàm phán

Ngày 26/7, lực lượng Mỹ đã tiến hành các cuộc tấn công tên lửa nhắm vào nhiều mục tiêu trên khắp Iran. Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ áp dụng "hình phạt quân sự lớn" đối với Iran và nhóm Houthi tại Yemen, những đồng minh chủ chốt của Tehran. Tuy nhiên, ông cũng mở ra khả năng đàm phán với Iran khi cho biết Washington đang trong giai đoạn trao đổi để tìm giải pháp ngoại giao.

Cùng ngày, quân đội Mỹ thông báo đã bắn hạ một tàu chở dầu sau nhiều lần cảnh báo không được tuân thủ mệnh lệnh phong tỏa các cảng Iran. Đây là động thái mới nhất trong chuỗi căng thẳng gia tăng giữa Mỹ và Iran kể từ khi lệnh ngừng bắn tạm thời đổ vỡ cách đây hai tuần.

Phản ứng trước các đòn đánh của Mỹ, lực lượng vũ trang Iran đã nã pháo vào các căn cứ Mỹ ở các nước láng giềng thuộc khu vực Trung Đông và cảnh báo có thể mở rộng tấn công các tòa nhà không mang tính quân sự đang được Mỹ sử dụng.

Tổng thống Trump ngày 26/7 thông báo ông chưa quyết định sẽ tiến hành các cuộc tấn công lớn mới, nhưng khẳng định Mỹ "đang trong trạng thái sẵn sàng" để hành động. Ông cho biết có hai hướng giải quyết: tiếp tục chiến tranh với "liều lượng mạnh hơn" hoặc theo đuổi một thỏa thuận ngoại giao.

Vùng eo biển Hormuz trở thành trung tâm căng thẳng trong cuộc chiến, ảnh hưởng đến nguồn cung dầu mỏ toàn cầu và đẩy lạm phát lên cao, gây lo ngại về suy thoái kinh tế. Nhóm Houthi kiểm soát phần lớn miền bắc và tây Yemen đã tuyên bố phong tỏa hải quân đối với Saudi Arabia, chuyển lưu lượng dầu thô sang đường ống chạy ra biển Đỏ nhằm tránh phong tỏa tại Hormuz do Iran áp đặt gần như hoàn toàn.

Sau thông báo nhóm Houthi đánh trúng hai tàu chở dầu Saudi tại biển Đỏ, ông Trump cảnh báo Iran phải chịu trách nhiệm cho mọi cuộc tấn công tương tự từ nhóm này. Trong khi đó, giá dầu thô Brent giảm sau đợt tăng mạnh do căng thẳng vùng Vịnh.

Theo Bộ Y tế Iran, cuộc xung đột kể từ khi cuộc đụng độ với Mỹ khởi phát trở lại cuối tháng Sáu đã khiến ít nhất 59 người thiệt mạng và 666 người bị thương tại Iran. Giới chức quân sự nước này tuyên bố sẽ trả thù bằng cách giết một lính Mỹ cho mỗi người Iran bị thiệt mạng.

Phía Mỹ công bố đã có 18 binh sĩ thiệt mạng và hơn 100 người bị thương từ ngày 7/7, với tổng thương vong vượt 500 người theo các nguồn tin khác. Căng thẳng leo thang làm gián đoạn đường vận chuyển dầu mỏ quốc tế, buộc nhiều tàu chở dầu phải đổi hướng đi vòng qua kênh đào Suez kéo dài đáng kể hành trình tới châu Á.

Có thông tin Pakistan đang xúc tiến các cuộc thảo luận nhằm nối lại đàm phán giữa Mỹ và Iran sau khi Trung Quốc chủ trì khởi xướng. Thượng nghị sĩ Pakistan và quan chức Iran đã thảo luận trong chuyến thăm Islamabad gần đây về khả năng nối lại giải pháp ngoại giao.

Tuy nhiên, Ngoại trưởng Iran Araghchi cho rằng không cần thêm trung gian trong khi phía Mỹ được yêu cầu thay đổi lập trường trước khi cuộc đàm phán tiếp tục. Đáng chú ý, chính phủ Israel và Mỹ vẫn duy trì chiến dịch quân sự chống Iran, với thời điểm quan trọng khi Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu dự kiến đến Washington vào tuần tới để bàn về cuộc chiến kéo dài năm tháng.

Bên cạnh đó, các lực lượng vũ trang Iran còn thông báo đã tấn công các cơ sở quân sự của Mỹ tại Kuwait và làm hư hại một trạm quan sát của Hải quân Mỹ ở Bahrain. Không quân Kuwait cho biết đã đánh chặn các mục tiêu được mô tả là "thù địch" xuất phát từ Iran.

Theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế, có khoảng 6.000 thủy thủ bị kẹt lại trên gần 400 tàu đang hoạt động quanh eo biển Hormuz. Các thủy thủ này bị bỏ mặc không có nguồn cung cấp thực phẩm, nước uống, nhiên liệu, chăm sóc y tế hay liên lạc với gia đình trong điều kiện rất khó khăn, gây thêm áp lực nhân đạo cho khu vực.

Đến nay vẫn chưa có dấu hiệu tiến triển tích cực trong các nỗ lực đàm phán, trong khi chiến sự tiếp tục gây ảnh hưởng sâu rộng đến an ninh khu vực và kinh tế toàn cầu.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.