Mike Johnson có chiến thắng bước đầu về gói tái hòa giải 3.0 nhưng những thách thức còn phía trước

Ngày 21/7, Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson (Cộng hòa - Louisiana) đạt được bước tiến quan trọng khi phe Cộng hòa tại Hạ viện bỏ phiếu ủng hộ tiến trình ngân sách cho gói tái hòa giải thứ ba. Khuôn khổ ngân sách đưa ra tổng số chi tiêu mới khoảng 95 tỷ USD, trong đó 73 tỷ USD dành cho quốc phòng và tình báo liên quan đến xung đột với Iran, 12 tỷ USD hỗ trợ nông nghiệp, và 10 tỷ USD cho quỹ khuyến khích các bang áp dụng các hạn chế bầu cử theo đề xuất của cựu Tổng thống Donald Trump.

Mặc dù triệt để vượt qua được cuộc bỏ phiếu về quy trình, gói ngân sách vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức lớn khi các thành viên cực đoan trong đảng phản đối việc thiếu các khoản bù đắp chi tiêu (offsets). Họ yêu cầu các khoản chi tiêu mới phải được cân đối bằng các khoản cắt giảm tương ứng, góp phần đẩy nhanh quá trình đàm phán và quyết định liệu dự luật có được thông qua vào cuối tuần hay không.

Chủ tịch Johnson chỉ có thể chấp nhận tối đa ba phiếu chống từ phe Cộng hòa trong các dự luật theo đường lối đảng nếu toàn bộ thành viên đối lập đều có mặt và thống nhất phản đối, do đa số trong Hạ viện đang rất sít sao. Việc các nghị sĩ sẽ tạm nghỉ dài ngày vào tháng 8 cũng tạo áp lực buộc Johnson phải nhanh chóng thống nhất quan điểm trong đảng để tránh dự án ngân sách bị đình trệ.

Các thành viên phe cánh hữu như Ralph Norman (Cộng hòa - Nam Carolina) và Scott Perry (Cộng hòa - Pennsylvania) đều tỏ ra chưa quyết định ủng hộ, nhấn mạnh rằng các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp tục và họ băn khoăn về việc chi tiêu mà không có các khoản bù đắp. Scott Perry khẳng định: "Tôi không đến đây để làm sập nền kinh tế, nên tôi luôn lo ngại về việc tiêu tiền mà không có các khoản bù đắp".

Trong khi đó, một số nghị sĩ Cộng hòa lạc quan hơn về khả năng thông qua dự luật. Đại diện Rich McCormick (Cộng hòa - Georgia) nhận định khuôn khổ ngân sách "có thể sẽ được thông qua" vì đảng Cộng hòa hiện không có lựa chọn nào tốt hơn.

Đại diện Keith Self (Cộng hòa - Texas), thành viên của Đoàn Tự do Hạ viện (House Freedom Caucus), nhấn mạnh ưu tiên hàng đầu là việc thông qua Đạo luật SAVE America, cho rằng dù phải chấp nhận mức chi tiêu nhất định, đây là dự luật quan trọng nhất trong năm. Đạo luật SAVE America yêu cầu người đăng ký bầu cử trong các cuộc bầu cử liên bang phải có bằng chứng về quyền công dân và phải xuất trình giấy tờ tùy thân khi bỏ phiếu - một yêu cầu được các thành viên cực đoan đẩy mạnh chính thức hóa trong gói tái hòa giải.

Đại diện Dusty Johnson (Cộng hòa - South Dakota) cho biết phe Cộng hòa tại Hạ viện thường hoàn thành nhiệm vụ dù không phải lúc nào quá trình cũng suôn sẻ hay hoàn hảo. Ông nhận định ban đầu mọi người so sánh đề xuất với điều kiện lý tưởng, nhưng rồi dần nhận ra họ phải chọn lựa giữa đề xuất đó và các lựa chọn thực tế hơn.

Chủ tịch Ủy ban Ngân sách Hạ viện Jodey Arrington (Cộng hòa - Texas) cho biết ông không từ bỏ yêu cầu có các khoản bù đắp và tin rằng phe Cộng hòa nên để Thượng nghị sĩ Ron Johnson, Chủ tịch Ủy ban Ngân sách Thượng viện mới được bổ nhiệm, cùng các đồng nghiệp xử lý vấn đề này trong quá trình thảo luận tại Thượng viện, nơi gói tái hòa giải được áp dụng mạnh mẽ hơn.

Phát biểu trước đó, Tổng thống Donald Trump cũng kêu gọi các nghị sĩ Cộng hòa tại Hạ viện bỏ phiếu ủng hộ khuôn khổ ngân sách, gọi đây là "bước đi quan trọng đầu tiên để có một dự luật ngân sách".

Sự kiện này đánh dấu bước khởi đầu cho quá trình dài với nhiều tranh luận và thương thảo tiếp theo tại Quốc hội Mỹ nhằm thúc đẩy khung chi tiêu lớn, trong bối cảnh nhiều áp lực chính trị nội bộ và các yếu tố an ninh quốc gia liên quan đến căng thẳng với Iran.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.