Đảng Xanh kêu gọi tạm dừng một năm dự án trung tâm dữ liệu AI tại New Zealand

Đảng Xanh New Zealand vừa đề xuất một kế hoạch tạm ngừng cấp phép đối với các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) trong nước trong vòng một năm nhằm xem xét kỹ lưỡng hơn các quy định về môi trường và tiêu thụ năng lượng. Thông báo này được đưa ra trong cuộc họp đại hội thường niên tổ chức tại Auckland vào Chủ nhật vừa qua.

Chlöe Swarbrick, đồng lãnh đạo Đảng Xanh, nhấn mạnh rằng hiện nay các trung tâm dữ liệu AI có thể được chính quyền địa phương phê duyệt mà không cần tham khảo ý kiến cộng đồng, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng xấu đến môi trường và tăng giá điện cho người tiêu dùng.

Một trong những dự án gây chú ý nhất là trung tâm dữ liệu Datagrid tại Southland do công ty Singapore triển khai, được cấp phép xây dựng một cơ sở diện tích 78.000 mét vuông vào tháng Ba vừa qua. Dự án này dự kiến sử dụng đến 6% tổng điện năng của New Zealand, trở thành người tiêu thụ điện lớn thứ hai sau nhà máy alumin Tiwai.

Dù dự án được các thị trưởng khu vực ủng hộ vì lợi ích kinh tế và hứa hẹn tạo ra khoảng 1.200 việc làm, nó cũng vấp phải phản đối từ một số cộng đồng địa phương lo ngại về tác động lâu dài đối với nguồn nước và môi trường.

Bên cạnh đó, Amazon cũng dự kiến xây dựng một trung tâm dữ liệu quy mô lớn tại khu Westgate, Auckland, tuy nhiên hiện kế hoạch này đang đình trệ.

Đảng Xanh nhấn mạnh nhiều quốc gia và thành phố trên thế giới đã hoặc đang áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với trung tâm dữ liệu AI. Điển hình là bang New York, Mỹ, đã ban hành lệnh tạm dừng cấp phép trung tâm dữ liệu quy mô lớn trong một năm nhằm xây dựng các tiêu chuẩn bảo vệ người dùng và môi trường.

Tại Australia, chính phủ liên bang sẽ yêu cầu các trung tâm dữ liệu tự đảm bảo chi phí điện năng, lắp đặt hệ thống năng lượng tái tạo, kết nối lưới điện và cơ sở hạ tầng nước riêng, đồng thời tối thiểu hóa lượng nước tiêu thụ.

Chlöe Swarbrick hỏi lại rằng nếu một dự án trung tâm dữ liệu AI không đáp ứng được các tiêu chuẩn tối thiểu về điện, nước và tác động môi trường thì tại sao New Zealand lại chấp thuận xây dựng chúng. Bà kêu gọi tạm dừng trong một năm để phát triển các quy định "có chủ ý" và đưa cộng đồng vào quá trình quyết định.

Theo Đảng Xanh, hiện quy trình cấp phép các trung tâm dữ liệu tại New Zealand thường do các hội đồng địa phương quyết định dựa trên quy định quy hoạch, có thể được phê duyệt mà không cần thông báo công khai hoặc lấy ý kiến cộng đồng. Điều này tạo ra sự thiếu minh bạch và lo ngại về tác động môi trường chưa được đánh giá đầy đủ.

Bà Swarbrick cũng nhắc đến một số lập luận cho rằng các trung tâm dữ liệu AI giờ đây có thể tự sản xuất năng lượng tái tạo hoặc sử dụng hệ thống làm mát khép kín, tuy nhiên hiện luật pháp của New Zealand không bắt buộc thực hiện những biện pháp này.

Đảng Xanh cảnh báo rằng với sự phát triển nhanh chóng của các trung tâm dữ liệu AI, đã đến lúc New Zealand cần có các chính sách phù hợp để kiểm soát những tác động tiêu cực lâu dài tới môi trường và cộng đồng địa phương.

Bà nhấn mạnh "Bạn không thể cho phép "con thần đèn" đã thoát ra khỏi chiếc chai quay trở lại", từ đó kêu gọi chính phủ và các hội đồng địa phương thận trọng cân nhắc và xây dựng những quy định phù hợp trong thời gian tạm dừng cấp phép này.

Việc này diễn ra trong bối cảnh nhiều quốc gia nỗ lực kiểm soát sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, nhằm bảo vệ lợi ích môi trường và phát triển kinh tế bền vững hơn.

Theo Đảng Xanh, việc tạm dừng cấp phép trung tâm dữ liệu AI sẽ mở ra cơ hội để New Zealand thảo luận rộng rãi hơn về nguy cơ, lợi ích và trách nhiệm pháp lý liên quan đến lĩnh vực phát triển công nghệ đầy biến động này.