Máy tính lượng tử đầu tiên của Hà Lan và thông điệp gửi về chính phủ

Quix Quantum, một công ty khởi nghiệp được tách ra từ Đại học Twente tại thành phố Enschede (Hà Lan), vừa hoàn thành và bàn giao chiếc máy tính lượng tử đầu tiên được xây dựng hoàn chỉnh cho Viện hàng không vũ trụ Đức (DLR). Quá trình phát triển kéo dài gần bốn năm, với mục tiêu tạo ra máy tính lượng tử vận hành bằng photon, có thể làm việc ở nhiệt độ phòng thay vì phải làm lạnh sâu như các đối thủ cạnh tranh khác.

Việc DLR trở thành khách hàng đầu tiên cho sản phẩm này không chỉ đánh dấu bước tiến quan trọng, mà còn gửi đi thông điệp rõ ràng về sự cần thiết phải thúc đẩy phát triển ngành công nghệ lượng tử tại Hà Lan. Quix Quantum sẽ cùng DLR tiến hành thử nghiệm hiệu năng của máy trong thời gian tới để xác nhận khả năng hoạt động thực tế so với thiết kế.

Ông Robin Wittland, Giám đốc thương mại của Quix Quantum, cho rằng việc Viện DLR của Đức là khách hàng đầu tiên vừa là sự khẳng định về năng lực nghiên cứu của Hà Lan, vừa là cảnh báo để Hà Lan nhanh chóng chuyển các thành tựu nghiên cứu thành vị thế dẫn đầu trong công nghiệp. Ông nhấn mạnh nhà nước Hà Lan cần trở thành “khách hàng khởi xướng” cho công nghệ trong nước, gia tăng đầu tư và đẩy nhanh tiến trình mua sắm, ứng dụng công nghệ lượng tử tại nội địa, theo cách mà Đức đang thực hiện với chương trình hỗ trợ start-up phát triển máy tính lượng tử, đồng thời đánh giá nghiêm ngặt sản phẩm trước khi đưa vào sử dụng.

Quix Quantum phát triển máy tính sử dụng các hạt ánh sáng (photon) để thực hiện các phép tính lượng tử, mang lại lợi thế lớn khi thiết bị có thể vận hành ở nhiệt độ phòng mà không cần đến hệ thống làm lạnh phức tạp gần mức -273 độ C. Điều này khác biệt hoàn toàn với nhiều đối thủ quốc tế như Google hay IBM vốn dùng các nguyên mẫu phải hoạt động trong môi trường nhiệt độ cực thấp.

Dù vậy, ông Wittland thẳng thắn cho biết sản phẩm mới, mang tên Carina, vẫn chưa thể vượt trội hơn máy tính cổ điển trong các nhiệm vụ công nghiệp thực tiễn. Giám đốc thương mại của Quix so sánh Carina với transistor đầu tiên từng được phát minh, nhằm nhấn mạnh đây là bước tiến về mặt kiến trúc công nghệ giúp máy tính lượng tử có thể sản xuất hàng loạt và mở rộng quy mô trong tương lai hơn là thành quả mang tính đột phá tức thì.

Quix Quantum đang cạnh tranh với các tập đoàn công nghệ hàng đầu của Mỹ như Google và IBM, nhưng ông Wittland nhận định các công ty trẻ sáng tạo trong lĩnh vực công nghệ phức tạp sẽ giành chiến thắng nhờ lựa chọn kiến trúc đúng đắn và giải quyết các bài toán kỹ thuật khó nhanh hơn thay vì dựa vào quy mô sản xuất ngay từ đầu.

Dự án hợp tác với Viện DLR có trị giá khoảng 14 triệu euro, được ông Wittland mô tả là giá trị của chương trình phát triển chứ không đơn thuần là giá một sản phẩm cuối cùng. Philippe Bouyer, Giám đốc tổ chức ngành công nghệ lượng tử Hà Lan QDNL, đánh giá việc DLR kiểm nghiệm thành công máy tính lượng tử Carina sẽ là bằng chứng mạnh mẽ cho thấy châu Âu đặc biệt là Hà Lan có thể cung cấp hệ thống lượng tử hoàn chỉnh.

Ông Wittland kết luận những quốc gia đầu tư và chấp nhận mua công nghệ lượng tử từ sớm không chỉ thu được sản phẩm mà còn góp phần xây dựng nền công nghiệp xung quanh lĩnh vực này, tạo lợi thế cạnh tranh lâu dài.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.