Amman và Jordan trong vùng an ninh tương đối giữa khu vực biến động

Thủ đô Jordan, Amman, vốn không được giới báo chí chú ý nhiều như Jerusalem, Beirut hay Tehran vì không phải là điểm nóng xung đột trực tiếp. Được xem như vùng đất yên bình, Jordan giữ quan hệ hòa bình với Israel nhờ một thỏa thuận ổn định biên giới, đồng thời hạn chế giao thương hoặc hoạt động nhiều dọc biên giới với Syria và Saudi Arabia. Tuy nhiên, tình hình bất ngờ thay đổi khi Jordan bỗng trở thành điểm nóng của cuộc đối đầu giữa Iran và Mỹ.

Cuộc tấn công tên lửa tại Aqaba và các đòn tấn công vào căn cứ Mỹ

Ngày gần đây nhất, hệ thống phòng không Jordan và Israel phối hợp bắn hạ một quả tên lửa Iran nhắm vào cảng Aqaba bên bờ Biển Đỏ, tiếp giáp biên giới Israel. Đây là biểu hiện mới nhất của cuộc leo thang căng thẳng trên lãnh thổ Jordan. Trước đó trong vòng 5 ngày, Iran đã thực hiện 4 cuộc tấn công nhằm vào các lực lượng Mỹ đồn trú trên đất Jordan, dẫn đến ít nhất hai binh sĩ Mỹ thiệt mạng và nhiều người bị thương. Một lính Mỹ còn được báo cáo mất tích.

Quảng cáo300 × 250

Các đòn tấn công này gồm nhiều hình thức, bắt đầu bằng một vụ tấn công một khu sinh hoạt tại căn cứ Không quân Vua Faisal làm 5 binh sĩ bị thương. Một cuộc tấn công sau đó phá hủy một số trực thăng Black Hawk tại một căn cứ khác. Tên lửa thêm một lần nữa nhắm vào căn cứ Muwaffaq Salti tại Azraq, khiến nhiều người bị thương nhưng không có thiệt hại về người vào lần đầu tiên, trước khi một cuộc tấn công tiếp theo khiến hai binh sĩ tử vong và 4 người khác bị thương.

Ý nghĩa của các cuộc tấn công và phản ứng của Mỹ

Theo các quan chức Mỹ, các cuộc tấn công liên tiếp cho thấy Iran không chỉ sở hữu kho tên lửa lớn mà còn cải thiện khả năng né tránh hệ thống phòng không của Mỹ. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran xác nhận đã sử dụng tên lửa và drone để tấn công căn cứ ở Azraq, nhắm vào các kho nhiên liệu và chỗ trú ẩn của máy bay.

Jordan trở thành khu vực chiến lược khi Lầu Năm Góc dời lực lượng từ Bahrain, UAE và Qatar đến đây và Israel nhằm mục đích an toàn hơn do các đồng minh khác giới hạn không phận và lãnh thổ. Việc Iran mở rộng tấn công tới Jordan lần đầu tiên kể từ khi đạt thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ hồi tháng 6 năm nay báo hiệu mức độ căng thẳng ngày càng tăng.

Phản ứng lại, quân đội Mỹ đã tiến hành các đòn tấn công nhằm vào các mục tiêu do Iran kiểm soát, bao gồm hệ thống giám sát ven biển, phòng thủ tên lửa, kho tên lửa và drone trong hàng loạt không kích kéo dài nhiều đêm liên tiếp trên đất Iran. Các cuộc không kích này gây thiệt hại cơ sở hạ tầng trọng yếu và làm gián đoạn đời sống tại vùng phía Nam Iran như các tuyến đường vận tải và bệnh viện.

Căng thẳng lan rộng trong khu vực

Chưa dừng lại ở Jordan, Iran tuyên bố đã tiến hành cuộc tấn công bằng drone vào các cơ sở Mỹ tại Kuwait, nơi phía Kuwait cho biết đã đánh chặn thành công các cuộc tấn công này. Tại Bahrain, cảnh báo phòng không vang lên trên toàn quốc, trong đó có thủ đô Manama, khuyến cáo người dân tìm nơi trú ẩn.

Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz cảnh báo rằng nếu Iran tấn công lãnh thổ Israel lần nữa, nước này sẽ đáp trả bằng mọi biện pháp, cả phòng thủ lẫn tấn công nhằm vào Tehran. Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ mở rộng các cuộc không kích nhằm vào các cơ sở hạ tầng chiến lược của Iran và nhấn mạnh Washington không cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Phía Iran phát đi cảnh báo qua lãnh đạo tối cao Mojtaba Jamenei về việc sẽ dạy cho Mỹ những bài học không thể quên, đồng thời tố cáo Washington vi phạm thỏa thuận ngừng bắn mới ký và lên án Mỹ là “kẻ thù gian trá, phản bội và giả dối”. Tướng Ali Abdullahi còn đe dọa sẽ có phản ứng quyết liệt và tàn phá nếu Mỹ tiếp tục các hành động quân sự.

Jordan giữa tâm điểm xung đột

Trước đây luôn nổi tiếng với sự ổn định và yên bình, Amman giờ đây đã trở thành trung tâm của căng thẳng gia tăng giữa Mỹ và Iran, cho thấy cuộc xung đột tại Trung Đông không còn giới hạn bởi biên giới quốc gia mà đang có xu hướng lan rộng và phức tạp hơn.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Jordan trở thành mặt trận mới trong cuộc đọ sức giữa Iran và Mỹ với các đòn tấn công tên lửa và drone.
  • Iran đã tiến hành ít nhất bốn cuộc tấn công vào binh lính Mỹ tại Jordan trong vòng 5 ngày, khiến nhiều thương vong.
  • Israel và Jordan cộng tác để đánh chặn tên lửa Iran tấn công thành phố Aqaba gần biên giới Israel.
  • Mỹ đã đáp trả bằng các cuộc không kích nhằm vào nhiều cơ sở hạ tầng do Iran kiểm soát tại nước này.
  • Căng thẳng lan rộng ra Kuwait, Bahrain với các cảnh báo phòng không và cuộc đụng độ giữa Iran với đồng minh Mỹ.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.