Hai tác phẩm quan trọng về chiến tranh và hòa bình: nhật ký lưu vong của Brecht và sử thi chiến tranh trong vùng sertão Brazil

Bertolt Brecht, nhà viết kịch vĩ đại người Đức, không chỉ được biết đến qua các tác phẩm sân khấu mà còn qua nhật ký "Рабочий журнал" (Nhật ký lao động) ông viết trong giai đoạn lưu vong từ 1938 đến 1955. Bản dịch tiếng Nga mới của "Эмигрантские дневники. 1938–1955" do Zoya Borozdinova chuyển ngữ dưới sự biên tập khoa học của Olga Fedyanina vừa được xuất bản, mở ra không gian để độc giả tiếp cận trực tiếp sự phản tỉnh sâu sắc của Brecht trước lịch sử thế giới đầy biến động.

Điểm đặc biệt trong nhật ký của Brecht là cách ông tự rút lui khỏi vai trò cá nhân, chuyển trọng tâm về các biến cố lịch sử và ý thức tập thể. Ông coi tính cá nhân là thứ yếu trong bối cảnh thảm họa toàn cầu, phản ánh quan điểm cộng đồng sâu sắc điển hình của Brecht. Nhật ký không chỉ là ghi chép riêng tư mà còn làm cầu nối giữa lý thuyết và thực tiễn chính trị, giữa cuộc sống và lịch sử.

Trong đó, Brecht phê phán gay gắt chủ nghĩa hình thức, trong đó có cả sai lầm của Liên Xô, dẫn đến hình thức che giấu nội dung thực chất. Ông đau đáu trước sự bất ổn và bất công của thế giới, nhất là khi chứng kiến sự đàn áp các bạn bè văn hóa như Mikhail Koltsov và Sergey Tretyakov trong các cuộc thanh trừng ở Liên Xô.