Nguyên đơn cựu nguồn tin ASIO có thể không cung cấp chứng cứ vụ tấn công tại Bondi do bị từ chối visa

Ủy ban Hoàng gia đang điều tra vụ tấn công khủng bố tại Bondi vào tháng 12 năm ngoái có thể sẽ không nhận được lời khai quan trọng từ một cựu nguồn tin của Cục Tình báo An ninh Australia (ASIO). Người này, được gọi là Marcus, từng khai báo với truyền thông rằng ông đã từng cảnh báo ASIO về hai kẻ súng Sajid và Naveed Akram từ sáu năm trước vụ xả súng tại Bondi. Tuy nhiên, Marcus đã bị từ chối cấp visa đến Australia, khiến việc ông tham gia cung cấp chứng cứ trở nên khó khả thi.

Marcus hiện đang sinh sống ở nước ngoài sau khi rời Australia vào năm 2023 vì ASIO rút lại sự hỗ trợ đối với đơn định cư thường trú của ông. Do tính chất nhạy cảm và bí mật của thông tin, Ủy ban Hoàng gia muốn tiếp nhận lời khai của Marcus tại một địa điểm an toàn, có thể là trên đất Australia hoặc tại một đại sứ quán ở nước ngoài.

Những người đại diện pháp lý của Marcus cho biết ông sẽ không thể đến đại sứ quán Australia để cung cấp lời khai, vì vậy đã nộp đơn xin visa du lịch. Tuy nhiên, Cục Nội vụ Australia cho rằng Marcus không có ý định tạm trú hợp pháp tại Australia khi đưa ra quyết định từ chối đơn xin visa của ông. Việc không thể tham gia trực tiếp tại Australia khiến Marcus lo ngại về rủi ro an ninh và quyền pháp lý khi cung cấp lời khai từ nơi cư trú hiện tại.

Marcus cho biết trước đây ông đã từng xin sự bảo vệ và tái định cư từ chính phủ Australia, nhưng giờ đây việc từ chối visa làm gián đoạn quá trình hợp tác này. Đại diện của Ủy ban Hoàng gia cũng xác nhận họ muốn thu nhận lời khai của Marcus nhưng không thể bình luận thêm về cá nhân cụ thể.

Nhiều chính trị gia liên bang đã bày tỏ ý kiến và kêu gọi chính phủ Australia tạo điều kiện cho Marcus trở về nhằm cung cấp chứng cứ. Nghị sĩ độc lập Allegra Spender cho biết bà đã liên hệ với Bộ trưởng Nội vụ Tony Burke về vấn đề này và nhấn mạnh chính phủ cần giúp tạo điều kiện để ủy ban có thể nghe được lời khai quan trọng này trong môi trường an toàn.

Nghị sĩ độc lập David Pocock cũng nhấn mạnh không nên để việc xin visa ảnh hưởng đến quá trình thu thập chứng cứ trước Ủy ban Hoàng gia, bởi sức thuyết phục của chứng cứ phải do Ủy ban đánh giá chứ không phải quy trình cấp visa. Trong khi đó, Thượng nghị sĩ Greens David Shoebridge cho rằng lợi ích công cộng cần được đặt lên hàng đầu để có những bằng chứng thiết yếu cho cuộc điều tra mặc cho những rủi ro về đơn xin bảo vệ có thể phát sinh sau đó.

Phía ASIO cho biết việc chứng kiến và tham gia tố tụng thuộc thẩm quyền của Ủy ban Hoàng gia và họ sẽ hỗ trợ những quyết định của Ủy ban.

Marcus còn nhận được sự ủng hộ từ nhiều tổ chức bảo vệ người tố giác quốc tế. Gabriel Shipton, người sáng lập Mạng lưới Thông tin - Information Network và là em trai của Julian Assange, bày tỏ ông rất bất ngờ khi một nhân chứng quan trọng bị từ chối visa.

Mạng lưới Thông tin hiện hỗ trợ Marcus cả về mặt tài chính trong thời gian ông sống xa gia đình vì lý do an ninh. Ông Shipton nhấn mạnh thông tin mà Marcus cung cấp có giá trị rất lớn với Ủy ban và cam kết sẽ hỗ trợ tài chính cho ông để đảm bảo việc cung cấp chứng cứ được diễn ra.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.