Bảy thủ tướng Anh trong vòng tám năm
Anh đang bước vào giai đoạn ổn định mới khi Andy Burnham, chính trị gia dày dạn kinh nghiệm của Đảng Lao động, được lựa chọn làm thủ tướng thứ bảy kể từ đầu năm 2016. Sự kiện này xảy ra sau khi Keir Starmer tuyên bố từ chức vào tháng 7 năm 2026 do ảnh hưởng tiêu cực từ các cuộc khảo sát giảm mạnh và áp lực nội bộ từ các nghị sĩ của đảng mình, những người hầu hết đã ủng hộ Burnham thay thế vị trí lãnh đạo cao nhất của đất nước.
Chu kỳ thay đổi thủ tướng tại Anh được xem là chưa từng có trong thời kỳ hiện đại, gây ra một loạt thách thức về tính ổn định chính trị cũng như triển vọng phát triển kinh tế - xã hội của đảo quốc này.
Lịch sử các thủ tướng Anh từ 2016 đến nay
David Cameron có nhiệm kỳ lãnh đạo bắt đầu từ năm 2010 và kết thúc vào tháng 7 năm 2016 sau thất bại trong cuộc trưng cầu dân ý về Brexit. Cameron, người đã vận động cho Anh ở lại Liên minh châu Âu, đã chính thức từ chức sau khi đa số cử tri Anh chọn rời khối này.
Theresa May tiếp quản vị trí thủ tướng từ tháng 7 năm 2016 đến tháng 7 năm 2019, giai đoạn khó khăn sau sự kiện Brexit. Bà từng làm nội các Nội vụ nhưng không thể đưa ra giải pháp Brexit đủ thuyết phục để được Quốc hội phê chuẩn, đồng thời thất bại trong cuộc bầu cử năm 2017 khi đảng Bảo thủ không giành được đa số tuyệt đối. Trước sức ép ngày càng tăng và kết quả bầu cử tồi tệ tại Nghị viện châu Âu năm 2019, May đã quyết định từ chức.
Boris Johnson lên nắm quyền từ tháng 7 năm 2019 đến tháng 9 năm 2022, trải qua giai đoạn dịch Covid-19 và tiến trình rút khỏi Liên minh châu Âu. Dù đạt chiến thắng trong cuộc tổng tuyển cử năm 2019, Johnson phải đối mặt với nhiều bê bối khiến các bộ trưởng và cố vấn liên tiếp từ chức, buộc ông phải ra đi.
Liz Truss có nhiệm kỳ ngắn ngủi nhất, chỉ trong 49 ngày từ tháng 9 đến tháng 10 năm 2022. Chính sách cắt giảm thuế của bà trong mini-budget gây hoảng loạn thị trường tài chính, làm mất lòng tin trong đảng và buộc bà phải từ chức nhanh chóng.
Rishi Sunak kế nhiệm Truss từ tháng 10 năm 2022 đến tháng 7 năm 2024, dẫn dắt đảng Bảo thủ thêm 20 tháng nhưng không thể ngăn cản những bất đồng sâu sắc trong nội bộ đảng và thua Keir Starmer trong cuộc bầu cử tổng tuyển cử năm 2024. Sunak bị chỉ trích vì không thể gắn kết với tầng lớp cử tri bình dân đang khốn khó vì khủng hoảng chi phí sinh hoạt.
Keir Starmer, 63 tuổi, lên nắm quyền sau chiến thắng áp đảo vào tháng 7 năm 2024, chấm dứt 14 năm Bảo thủ cầm quyền. Trước công chúng quốc tế, ông được tán dương vì lập trường kiên định trước Tổng thống Mỹ Donald Trump về cuộc chiến Iran và duy trì sự ủng hộ châu Âu dành cho Ukraine. Tuy nhiên, trong nước, ông thực hiện các chính sách cắt giảm phúc lợi không được lòng dân, gia tăng chi phí doanh nghiệp trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng cao, và phải đối mặt với sự trỗi dậy của đảng cực hữu Reform UK do Nigel Farage lãnh đạo. Thêm vào đó là thất bại ê chề của Labour trong các cuộc bầu cử địa phương và các tranh cãi về việc bổ nhiệm rồi sa thải đại sứ tại Mỹ Peter Mandelson liên quan đến bê bối về cá nhân liên quan đến Jeffrey Epstein.
Biến động chính trị và tác động dài hạn
Chu kỳ thay đổi thủ tướng liên tục không chỉ làm suy giảm niềm tin của công chúng và các nhà đầu tư đối với chính phủ Anh mà còn tạo ra thách thức lớn về chính sách và ổn định nền kinh tế. Có thể thấy sự tương phản rõ rệt khi đảng Lao động từng chỉ trích Bảo thủ vì sự bất ổn nhanh chóng của các thủ tướng, nay chính họ cũng rơi vào hoàn cảnh tương tự khi liên tục thay đổi người đứng đầu chỉ trong vòng hai năm.
Andy Burnham trong bài phát biểu nhậm chức đã thừa nhận sự cấp bách cần ổn định chính trị hơn, thể hiện mong muốn chấm dứt giai đoạn hỗn loạn, đem lại tỷ lệ ủng hộ cao hơn và cải thiện hiệu quả quản lý quốc gia.
Việc thay đổi thủ tướng nhiều lần trong thời gian ngắn làm nổi bật những khó khăn trong hệ thống đảng phái và các chính sách ưu tiên của Anh, cũng như tác động trực tiếp đến vị thế của nước này trên trường quốc tế và sự tin tưởng của cử tri.
Những điều bổ ích từ bài viết
- Anh đã trải qua bảy thủ tướng liên tiếp trong vòng 8 năm, từ 2016 đến 2024.
- Keir Starmer từ chức sau hai năm tại vị vì thất vọng trong các cuộc thăm dò và áp lực nội bộ.
- Liz Truss giữ chức thủ tướng trong 49 ngày, ghi dấu thời gian cầm quyền ngắn nhất trong lịch sử Anh hiện đại.
- Chu kỳ thay đổi lãnh đạo khiến Anh đối mặt với bất ổn chính trị và thất thoát niềm tin của công chúng.
- Andy Burnham thừa nhận nhu cầu cấp bách về ổn định chính trị khi nhậm chức thủ tướng thứ bảy.
Đăng ký bản tin QMVN
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.
