Ba Lan tham gia dự án vệ tinh EU phát triển mạng internet vệ tinh thay thế Starlink

Vừa qua, Ba Lan đã gia nhập chương trình IRIS² do Liên minh châu Âu phát động, nhằm thiết lập một mạng lưới internet vệ tinh an toàn, có thể thay thế các dịch vụ vệ tinh hiện có như Starlink của Elon Musk. Chính phủ Ba Lan cam kết đầu tư khoản tiền trị giá 656 triệu euro (tương đương 2,8 tỷ zloty) từ nguồn quỹ phục hồi hậu đại dịch của EU để đóng góp vào dự án này.

Tham gia IRIS² sẽ giúp Ba Lan tiếp cận mạng truyền thông vệ tinh bảo mật dành cho các cơ quan chính phủ, lực lượng vũ trang và dịch vụ khẩn cấp, đồng thời tạo điều kiện để ngành công nghiệp không gian địa phương được cạnh tranh và phát triển thông qua các hợp đồng gia công, sản xuất vệ tinh và các thiết bị liên quan.

IRIS² là một chương trình đầy tham vọng với kế hoạch triển khai khoảng 300 vệ tinh hoạt động ở quỹ đạo thấp và trung bình, nhằm cung cấp các dịch vụ truyền thông được mã hóa, chống nhiễu cho các cơ quan chính phủ, phòng thủ, dịch vụ khẩn cấp và một số người dùng thương mại trong Liên minh châu Âu.

Dự án được khởi động từ năm 2022, là một phần trong chiến lược của EU nhằm giảm sự phụ thuộc vào các nhà cung cấp vệ tinh phi châu Âu, đặc biệt trong bối cảnh gia tăng các mối đe dọa về an ninh mạng và các nguy cơ xung đột như cuộc chiến tranh Nga-Ukraine. Với tổng chi phí ước tính khoảng 10,6 tỷ euro, trong đó 6,5 tỷ euro là vốn công và gần 4 tỷ euro từ các nhà đầu tư tư nhân, IRIS² dự kiến hoạt động chính thức vào năm 2030.

Theo kế hoạch, Ba Lan sẽ tài trợ sản xuất sáu vệ tinh lớn vận hành ở quỹ đạo trung bình (MEO) và sáu vệ tinh nhỏ ở quỹ đạo thấp (LEO). Bên cạnh đó, Ba Lan cũng xây dựng một trạm kết nối mặt đất tại Warsaw nhằm liên kết vệ tinh với GovNet, mạng cáp quang bảo mật dành cho chính phủ nước này.

Bộ Nội vụ Ba Lan cho biết, khi hệ thống vệ tinh này đi vào hoạt động, các lực lượng cảnh sát, biên phòng và dịch vụ khẩn cấp nước này sẽ có thể sử dụng mạng vệ tinh trong các trường hợp thiên tai, mất điện hay khi hệ thống liên lạc trên mặt đất gặp sự cố. Ngoài ra, hệ thống còn có thể cung cấp sóng kết nối tạm thời cho người dân qua các điểm phát sóng khẩn cấp.

Chính phủ cũng kỳ vọng dự án sẽ kích thích phát triển kinh tế trong nước khi các doanh nghiệp Ba Lan có cơ hội nhận các hợp đồng thiết kế, sản xuất vệ tinh, thiết bị viễn thông và các phần mềm, hạ tầng mặt đất liên quan. Thông tin từ Bộ Nội vụ cũng cho biết mỗi zloty đầu tư sẽ được đền bù bằng năm zloty thông qua việc tạo ra việc làm, đổi mới công nghệ và phát triển ngành công nghiệp trong nước.

Bên cạnh việc tham gia dự án IRIS², Warsaw còn được chọn làm địa điểm đặt trung tâm an ninh không gian mới của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA), đánh dấu bước tiến mạnh mẽ của Ba Lan trong việc phát triển ngành không gian và củng cố vị thế trong lĩnh vực này tại châu Âu.

Đây sẽ là trung tâm an ninh đầu tiên của ESA được đặt bên ngoài 11 quốc gia thành viên sáng lập, thể hiện sự tin tưởng và kỳ vọng của châu Âu dành cho Ba Lan trong vai trò là một đối tác chiến lược trong các hoạt động an ninh không gian và phát triển hạ tầng công nghệ liên quan.

Tại lễ ký kết diễn ra ở Warsaw, Andrius Kubilius, Ủy viên phụ trách quốc phòng và không gian EU, nhấn mạnh tầm quan trọng của dự án đối với an ninh và tương lai phát triển kinh tế của Ba Lan cũng như toàn bộ Liên minh châu Âu. Ông gọi đây là một ngày trọng đại cho Ba Lan, vùng sườn phía Đông của châu Âu và EU nói chung.

Bộ trưởng Nội vụ Ba Lan, Marcin Kierwiński, cũng khẳng định rằng IRIS² không chỉ giúp bảo đảm an ninh và độc lập chiến lược của đất nước mà còn thể hiện tham vọng của Ba Lan trở thành quốc gia dẫn đầu trong ngành công nghiệp không gian châu Âu và trung tâm của các nỗ lực an ninh EU.

Ông nói thêm, việc xây dựng hệ thống vệ tinh như IRIS² là một thách thức lớn mà không một quốc gia đơn lẻ nào có thể thực hiện hiệu quả, do đó việc tham gia dự án sẽ giúp Ba Lan trở thành một phần tích cực và có quyền quản lý trong chương trình này.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.