Chuyến bay thứ 13 của Starship đạt dấu mốc mới với 20 vệ tinh Starlink

Ngày 13 chuyến bay thử nghiệm của tên lửa Starship do SpaceX phát triển đã diễn ra thành công hơn sau khi được cất cánh thuận lợi lúc 17 giờ 50 theo giờ địa phương tại cơ sở phóng ở bang Texas, Mỹ. Đây là lần đầu tên lửa này mang theo 20 vệ tinh Internet Starlink phiên bản mới nhất đem lên quỹ đạo, đánh dấu bước tiến trong việc vận chuyển hàng hóa lên không gian. Trước đó, lịch phóng dự kiến một ngày đã phải hoãn vì thời tiết xấu.

Với chiều cao 122 mét và lượng nhiên liệu hơn 5.000 tấn, Starship được đánh giá là tên lửa lớn nhất thế giới hiện nay. Ngoài việc thay thế 2 trong tổng số 33 động cơ của tầng đẩy, đội kỹ thuật của SpaceX đã phải xử lý sự cố trong lần phóng trước đó khi bốn động cơ không thể khởi động vì lỗi bơm oxy.

Động cơ Raptor 3 vẫn gặp vấn đề trong giai đoạn hãm phanh

Một trong những thách thức lớn nhất trong thiết kế Starship là hệ thống 33 động cơ ở tầng đẩy, với độ tin cậy chưa được tối ưu. Trước đây, đế chế tên lửa N1 của Liên Xô cũng từng sử dụng một số lượng tương đương động cơ nhưng toàn bộ bốn lần thử nghiệm đều thất bại với các vụ nổ.

Ở chuyến bay mới nhất, một số động cơ không hoạt động như dự kiến trong giai đoạn hãm phanh khi Starship chuẩn bị hạ cánh xuống vùng biển ngoài khơi Texas. Thay vì 13 động cơ cần thiết để phanh hãm, chỉ có khoảng 5 động cơ được kích hoạt, khiến việc hạ cánh xuống mặt nước diễn ra với tốc độ cao hơn so với kế hoạch. Đại diện SpaceX thừa nhận điều này nhưng nhấn mạnh chuyến bay vẫn đánh dấu bước tiến quan trọng.

Tiến trình phát triển và các mục tiêu trong tương lai

Starship đã chứng minh được khả năng mang hàng hóa lên vũ trụ, tuy nhiên những cột mốc quan trọng như bay vòng quanh Trái Đất, tiếp nhiên liệu trên quỹ đạo và tái sử dụng toàn bộ hai tầng tên lửa vẫn chưa hoàn thành. Dù vậy, lần đầu tiên tầng trên của Starship đã tiếp đất nguyên vẹn và nổi trên mặt biển tại Vịnh Mexico, mở ra triển vọng cho kế hoạch tái sử dụng để giảm chi phí phóng trong tương lai.

Dự kiến, các thao tác quay trở lại cột phóng và bắt giữ tên lửa bằng hệ thống cơ khí "Mechazilla" sẽ được thử nghiệm ở những chuyến bay tiếp theo, sau khi các vấn đề về độ tin cậy của động cơ được giải quyết. Lần cuối cùng SpaceX thành công trong việc bắt giữ tầng đẩy ở cột phóng là vào ngày 16/1/2025 trong chuyến bay thứ 7.

Ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán và kế hoạch tài chính

Kể từ khi SpaceX chính thức lên sàn chứng khoán vào giữa tháng 6, việc khởi động các chuyến bay của Starship được ngành tài chính theo dõi sát sao. Những lần thất bại hoặc trục trặc kỹ thuật khiến giá cổ phiếu lập tức giảm sút, như sự cố hủy phóng gần đây đã khiến cổ phiếu giảm 3-4%. Mức giá giao dịch dao động mạnh với giá phát hành ban đầu là 135 USD, từng đạt đỉnh 225 USD nhưng hiện chỉ còn khoảng 113 USD, giảm gần một nửa so với mức cao nhất.

Theo thông tin từ hồ sơ phát hành, SpaceX đã đầu tư khoảng 15 tỷ USD cho phát triển Starship và tiếp tục nâng cao hiệu suất của thế hệ thứ ba tên lửa này. Starship đang được kỳ vọng không chỉ hỗ trợ mạng lưới Starlink mà còn là nền tảng cho các chuyến bay có người tới Mặt Trăng trong chương trình Artemis và khám phá sao Hỏa.

Tầm nhìn mở rộng mạng lưới vệ tinh và tác động lâu dài

Starship có khả năng mang tải trọng lớn, với dung tích ban đầu 100 tấn và kỳ vọng lên đến 200 tấn trong tương lai, giúp đẩy nhanh việc triển khai hệ thống vệ tinh Starlink thế hệ mới. Các kế hoạch dài hạn của SpaceX còn bao gồm việc phóng đến 60 vệ tinh Starlink mỗi lần, tăng gấp hơn 20 lần so với hiện tại sử dụng tên lửa Falcon 9 mang theo khoảng 20-24 vệ tinh mỗi lần.

Trong tháng 1 vừa qua, SpaceX đã xin cấp phép triển khai lên tới một triệu vệ tinh trong quỹ đạo thấp, phục vụ như trung tâm tính toán cho trí tuệ nhân tạo. Mục tiêu thiết lập mạng lưới lớn mạnh với 100.000 vệ tinh Starlink thế hệ V3 cho thấy tham vọng mở rộng chưa từng có trên thị trường và nhu cầu phóng nhiều chuyến hơn nữa.

Để thực hiện kế hoạch này, sử dụng Falcon 9 với số chuyến bay ước tính 165 lần trong năm 2025 khó có thể đáp ứng hiệu quả vì các vệ tinh mới trọng lượng lớn hơn nhiều. Sự phát triển Starship đóng vai trò then chốt tạo điều kiện cho các hoạt động này.

Những điều bổ ích từ bài viết

  • Chuyến bay thứ 13 của Starship đánh dấu lần đầu đạt thành công khi mang theo 20 vệ tinh Starlink lên quỹ đạo.
  • Động cơ Raptor 3 vẫn là điểm yếu với nhiều sự cố trong quá trình hãm phanh khi quay về hạ cánh.
  • Tầng trên của Starship lần đầu tiên hạ cánh nguyên vẹn và nổi trên mặt biển Vịnh Mexico.
  • SpaceX đã đầu tư 15 tỷ USD cho phát triển Starship và kỳ vọng phục vụ các chuyến bay có người lên Mặt Trăng và Sao Hỏa.
  • SpaceX đề xuất xây dựng mạng lưới vệ tinh lên tới một triệu vệ tinh để phục vụ trí tuệ nhân tạo trong tương lai.

Đăng ký bản tin QMVN

Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.