Phiến quân Houthi tấn công các cơ sở dầu khí của Saudi trên biển Đỏ

Ngày 25/7, các tay súng Houthi ở Yemen, nhóm được Iran ủng hộ, đã phóng đòn tấn công vào các cơ sở dầu khí của Saudi Arabia nằm tại hai cảng Jizan và Yanbu trên bờ biển Biển Đỏ. Phát ngôn viên quân sự của lực lượng Houthi, Yahya Saree, xác nhận họ đã nhắm vào và gây thiệt hại cho các cơ sở thuộc tập đoàn dầu khí quốc doanh Aramco của Saudi tại hai miền duyên hải này.

Video được đăng tải trên mạng xã hội và được Reuters xác minh cho thấy một cột khói dày từ khu vực nhà máy lọc dầu Aramco ở Jizan. Một số nguồn tin thương mại tại châu Á cho biết họ được thông báo về khả năng các kho chứa nhiên liệu tại Jizan bị tổn thương. Tập đoàn Aramco chưa có phản hồi chính thức về các vụ việc này.

Tại cảng Yanbu, mục tiêu cũng là các cơ sở dầu khí, hai tên lửa đạn đạo nhắm tới đây đã bị bệ phóng Patriot do quân đội Hy Lạp vận hành tại Saudi bắt giữ theo thỏa thuận với Riyadh. Yanbu là cảng dầu khí chính của Saudi trên Biển Đỏ, nơi tiếp nhận hàng triệu thùng dầu mỗi ngày, đồng thời cũng là tuyến xuất khẩu quan trọng tránh qua eo biển Hormuz bị Iran phong tỏa. Trong khi đó, Jizan gần biên giới Yemen có nhà máy lọc dầu với công suất 400.000 thùng/ngày.

Cùng ngày, các lực lượng do Saudi Arabia hậu thuẫn thuộc chính phủ Yemen được quốc tế công nhận tiếp tục thực hiện các cuộc không kích nhằm vào các vị trí phóng tên lửa và máy bay không người lái của Houthi, cùng các kho vũ khí ở các tỉnh Marib và al-Jawf. Các quan chức Yemen tiết lộ những hoạt động này diễn ra trong bối cảnh cả hai bên tại Yemen tăng cường triển khai lực lượng dọc theo các mặt trận chiến sự.

Trước đó, liên minh do Saudi dẫn đầu cũng tiến hành không kích vào các vị trí quân sự của Houthi tại cảng Hodeidah do nhóm này kiểm soát trên bờ biển Biển Đỏ. Hoạt động của cảng Hodeidah gắn chặt với vấn đề nhân đạo trong suốt cuộc nội chiến kéo dài nhiều năm tại Yemen.

Cuộc nội chiến Yemen kéo dài hơn một thập kỷ đã khiến hàng trăm nghìn người thiệt mạng do xung đột và nạn đói. Mặc dù một thỏa thuận ngừng bắn được ký kết từ năm 2022, tình hình lại bùng phát căng thẳng trở lại trong tháng này khi Houthi tăng cường tham gia vào cuộc chiến mở rộng ở vùng Vịnh, đồng minh Iran của họ đối đầu với Mỹ và Israel.

Houthi đã tuyên bố phong tỏa hàng hải đối với Saudi Arabia trong tuần qua và lãnh đạo nhóm Abdul Malik al-Houthi cảnh báo mọi cơ sở dầu khí của Saudi sẽ là mục tiêu nếu Riyadh gia tăng chiến sự. Tuyên bố này đe dọa làm gián đoạn thêm nguồn cung dầu mỏ toàn cầu, đẩy giá dầu Brent vượt ngưỡng 100 USD/thùng lần đầu tiên từ tháng 5.

Về phía Hoa Kỳ, Tổng thống Donald Trump vào ngày 21/7 cam kết sẽ có những biện pháp quân sự mạnh mẽ nhằm trừng phạt Tehran và nhóm Houthi sau khi nhóm này tuyên bố tấn công hai tàu chở dầu Saudi trên biển Đỏ. Liên minh do Saudi dẫn đầu khẳng định sẽ tiếp tục các biện pháp bảo vệ các tàu thuyền và lợi ích của Saudi Arabia, đồng thời cảnh báo sẽ có phản ứng cứng rắn nếu các cuộc tấn công từ Houthi vẫn tiếp diễn.

Phía Houthi thông báo rằng cuộc không kích mới đây của Saudi vào Hodeidah là bước mở đầu cho một giai đoạn leo thang chiến sự, đồng thời đổ lỗi cho Saudi Arabia chịu trách nhiệm về mọi hệ quả tiếp theo. Truyền hình Al Masirah do Houthi kiểm soát cho biết các cuộc không kích của Saudi đã tấn công các cơ sở thuộc sở hữu công ty viễn thông nhà nước tại thành phố Hodeidah và cả đảo Kamaran ngoài khơi bờ Tây Yemen.

Đại sứ Saudi tại Yemen, Mohammed Al-Jaber, xác nhận trên mạng xã hội X rằng Saudi Arabia sẽ tiếp tục hỗ trợ cho hoạt động xuất nhập khẩu tàu thuyền qua cảng Hodeidah, bất chấp các nguy cơ từ các cuộc tấn công của Houthi trên Biển Đỏ. Hoạt động của cảng Hodeidah từng là mối quan tâm quốc tế lớn trong suốt thập kỷ chiến tranh Yemen vì các cuộc phong tỏa đã làm trầm trọng thêm tình trạng đói nghèo và thiếu thốn lương thực tại quốc gia này.

Vụ việc làm nổi bật sự phức tạp trong cuộc xung đột Yemen và ảnh hưởng gia tăng của nó đối với tình hình an ninh khu vực cũng như thị trường dầu mỏ thế giới.