Những điểm chính
- Trung tá Bùi Thái Đức khuyến nghị sinh viên áp dụng nguyên tắc '4 không, 2 phải' để phòng tránh lừa đảo tuyển dụng.
- Các hình thức lừa đảo phổ biến bao gồm mời làm việc online với thu nhập cao nhưng yêu cầu đóng tiền giữ chỗ hoặc mua sản phẩm.
- Nguy cơ lao động cưỡng bức ở nước ngoài qua các lời mời việc nhẹ lương cao vẫn tồn tại và rất khó thoát.
- Thủ đoạn 'bắt cóc online' thao túng nạn nhân tự rời khỏi gia đình, đe dọa để chiếm đoạt tiền.
- Sinh viên cần ngắt máy khi nhận cuộc gọi giả danh cơ quan chức năng, không chuyển tiền và báo ngay cơ quan công an.
Nguyên tắc '4 không, 2 phải' giúp sinh viên phòng tránh lừa đảo tuyển dụng
Tại chương trình "Thực tập và sẵn sàng nghề nghiệp" tổ chức ngày 13-7 bởi Trường cao đẳng Kinh tế Đối ngoại, Trung tá Bùi Thái Đức thuộc Ban Chỉ huy đội 5, Phòng Tham mưu, Công an TP.HCM đã chia sẻ về các chiêu trò lừa đảo tuyển dụng nhắm tới sinh viên, nhất là trong bối cảnh nhiều bạn trẻ đang tìm kiếm việc làm thêm. Ông nhấn mạnh nguyên tắc "4 không, 2 phải" gồm: không sợ, không kết bạn với người lạ, không tham những lợi ích bất thường, không chuyển khoản hoặc cung cấp thông tin tài khoản cho người chưa xác thực; đồng thời phải luôn cảnh giác và phải tố giác ngay khi phát hiện dấu hiệu lừa đảo.
Trung tá Đức lưu ý rằng yếu tố đầu tiên cần ghi nhớ là không được để bị hoảng loạn khi nhận các cuộc gọi thông báo có liên quan đến ma túy, rửa tiền hoặc án hình sự. Tâm lý hoảng sợ khiến sinh viên mất đi sự tỉnh táo, dễ dàng bị kẻ gian thao túng và làm theo yêu cầu trái pháp luật.
Thủ đoạn lừa đảo tuyển dụng việc làm online phổ biến
Ông Đức cảnh báo về các hình thức mời gọi làm việc trực tuyến với nội dung đơn giản, thu nhập hấp dẫn như xem video quảng cáo, bình luận tốt về sản phẩm, viết bài đánh giá hoặc chụp màn hình sau khi hoàn thành nhiệm vụ. Ban đầu, kẻ lừa đảo có thể trả tiền đúng hẹn để tạo lòng tin, nhưng sau đó sẽ yêu cầu người tham gia mở tài khoản mới, đóng tiền giữ chỗ hoặc mua sản phẩm công ty. Họ đặt ra các chỉ tiêu không thể hoàn thành, dẫn đến việc người tham gia mất tiền mà không nhận lại được gì.
Thêm vào đó, những cuộc tuyển dụng không minh bạch tổ chức tại quán cà phê, không có văn phòng hoặc bảng hiệu rõ ràng thường tiềm ẩn rủi ro cao. Người tìm việc bị bắt buộc mua hàng hoặc ký giấy cam kết mua hàng tự nguyện. Nếu không tiêu thụ được sản phẩm, người này phải tự chịu thiệt hại về hàng hóa tồn đọng.
Nguy cơ lao động cưỡng bức qua những lời mời việc nhẹ lương cao
Nguy hiểm hơn, các lời mời việc nhẹ lương cao còn có thể dẫn sinh viên vào các đường dây cưỡng bức lao động nước ngoài. Có trường hợp nạn nhân bị đưa sang Campuchia, bị ép làm các hành vi lừa đảo, thậm chí bị đánh đập nếu không hoàn thành yêu cầu. Người bị lừa thường không biết đường về, thiếu tiền và không biết ngoại ngữ, khiến việc thoát khỏi cảnh cưỡng bức trở nên vô cùng khó khăn.
Thủ đoạn 'bắt cóc online' gây hoang mang cho sinh viên và gia đình
Ông Đức cũng phân tích hình thức lừa đảo gọi là "bắt cóc online", trong đó đối tượng lừa đảo đồng thời tấn công cả sinh viên và gia đình của họ. Chúng giả dạng cơ quan công an, viện kiểm sát để thông báo về kiện hàng nghi chứa ma túy hoặc ngoại tệ liên quan đến sinh viên. Nạn nhân bị yêu cầu giữ bí mật, ngắt liên lạc với bên ngoài và chỉ dùng ứng dụng mà đối tượng chỉ định.
Đăng ký bản tin QMVN
Nhận tin tổng hợp mỗi sáng - chỉ những bài đáng đọc, không spam.
Sau đó, người bị lừa bị buộc rời khỏi nơi cư trú, thực hiện các hành vi như tự trói hoặc tạo dáng bị khống chế nhằm cảnh báo cho gia đình, đồng thời bị đe dọa chuyển tiền để giải cứu. Thực tế, nạn nhân không bị bắt giữ trực tiếp mà bị thao túng khiến họ tự cách ly và tuân theo mọi yêu cầu của kẻ xấu.
Khuyến cáo khi gặp nghi vấn lừa đảo tuyển dụng
Trung tá Bùi Thái Đức khuyến cáo sinh viên khi nhận các cuộc gọi tự nhận là công an, tòa án hoặc viện kiểm sát đòi làm việc qua điện thoại cần ngắt máy ngay, tuyệt đối không chuyển khoản hoặc cài đặt phần mềm lạ. Ngoài ra, cần báo ngay cho gia đình và cơ quan công an để được hỗ trợ. Việc tố giác cần cung cấp đầy đủ thông tin về số điện thoại, tài khoản mạng xã hội, địa điểm, phương tiện và diễn biến xảy ra nhằm giúp cơ quan chức năng có căn cứ xác minh và xử lý kịp thời.
Nguyên tắc "4 không, 2 phải" không chỉ là lời nhắc nhở quan trọng giúp sinh viên tránh mắc bẫy lừa đảo tuyển dụng trực tuyến mà còn góp phần nâng cao nhận thức, bảo vệ bản thân trước những thủ đoạn ngày càng tinh vi. Việc cảnh giác và chủ động tố giác là biện pháp hữu hiệu ngăn chặn các hành vi gian dối, bảo vệ quyền lợi người lao động trẻ.
Câu hỏi thường gặp
Nguyên tắc '4 không, 2 phải' gồm những gì?
Nguyên tắc gồm không sợ, không kết bạn với người lạ, không tham lợi ích bất thường, không chuyển khoản cho người chưa xác minh, phải cảnh giác và phải tố giác khi phát hiện lừa đảo.
Thủ đoạn lừa đảo tuyển dụng phổ biến hiện nay là gì?
Các chiêu trò thường là mời làm việc trực tuyến như xem video quảng cáo hoặc viết bài, sau đó yêu cầu đóng tiền giữ chỗ hoặc mua sản phẩm mà không thể rút lại tiền.
Làm thế nào khi nhận cuộc gọi giả danh công an tố cáo người liên quan tội phạm?
Cần ngắt máy ngay, không chuyển tiền, không cài ứng dụng lạ và báo ngay cho gia đình cùng cơ quan công an để được hỗ trợ.
Nguy cơ nào liên quan đến lao động cưỡng bức qua lừa đảo tuyển dụng?
Nạn nhân bị đưa sang nước ngoài như Campuchia, ép làm hành vi lừa đảo, bị đánh đập nếu không đạt chỉ tiêu và khó thoát vì không biết đường và ngoại ngữ.
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.
