Ngân hàng Trung ương Nigeria kêu gọi ưu tiên quản trị hơn mở tài khoản

Tại Hội nghị Quản trị Doanh nghiệp Quốc gia lần thứ 3 diễn ra tại Lagos, ông Philips Ikeazor - Phó Thống đốc phụ trách Chính sách Kinh tế của Ngân hàng Trung ương Nigeria (CBN) - đã kêu gọi các tổ chức tài chính không chỉ chú ý đến số lượng tài khoản mới mà quan tâm hơn đến kết quả khách hàng thực tế. Ông nhấn mạnh, dù khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính đã mở rộng, nhưng chỉ mở tài khoản là chưa đủ nếu thiếu đi quản trị doanh nghiệp chặt chẽ khiến hệ thống dễ bị tổn thương và người tiêu dùng đứng trước nguy cơ gian lận hoặc thất bại vận hành.

“Khả năng tiếp cận mở ra cánh cửa tài chính, nhưng quản trị doanh nghiệp giữ cho cánh cửa ấy luôn mở, đảm bảo hệ thống an toàn và bảo vệ khách hàng,” ông Ikeazor phát biểu tại hội nghị.

Theo đại diện CBN, bà Rakiya Yusuf - Giám đốc Bộ phận Giám sát Hệ thống Thanh toán, từ năm 2020 đến 2023, tỷ lệ bao phủ tài chính chính thức của Nigeria đã tăng từ 56% lên 64%. Tuy nhiên, sự tiếp cận không đồng nghĩa với việc người dân tích cực sử dụng dịch vụ hay cảm thấy an toàn khi giao dịch.

Ông Ikeazor giải thích rằng tài chính toàn diện thật sự phải bảo đảm người dân có thể dùng dịch vụ tài chính một cách tin cậy, phù hợp, an toàn và có khả năng giúp họ tăng thu nhập, tiết kiệm, đầu tư, chống chịu các cú sốc kinh tế và tham gia vào nền kinh tế chung.

CBN cảnh báo việc nhấn mạnh tăng số lượng khách hàng mà lơ là kỷ luật tổ chức có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng như dịch vụ kém chất lượng, cho vay kỹ thuật số liều lĩnh, sản phẩm không phù hợp, hành vi sai trái của đại lý, vi phạm quyền riêng tư và gian lận không kiểm soát.

Ngược lại, quản trị doanh nghiệp tốt sẽ thúc đẩy đổi mới sáng tạo có kỷ luật, rõ ràng về trách nhiệm, kiểm soát chặt chẽ và xây dựng niềm tin lâu dài trong xã hội.

Để giải quyết những hạn chế này, CBN đã đề xuất kế hoạch hành động 10 điểm yêu cầu các tổ chức tài chính xây dựng chính sách tài chính toàn diện được phê duyệt bởi hội đồng quản trị, đặt mục tiêu cụ thể cho nhóm dân số chưa được phục vụ và thực hiện đánh giá hiệu quả hàng quý. Quy chuẩn chất lượng dịch vụ và hành vi cũng phải liên quan trực tiếp đến đánh giá hiệu suất của các nhà quản lý cấp cao.

Đồng thời, các tổ chức cần đơn giản hóa điều khoản giao dịch, định giá dịch vụ, thủ tục khiếu nại và đảm bảo hoàn trả ngay lập tức các giao dịch thất bại. Với các tổ chức sử dụng trí tuệ nhân tạo và công cụ tự động trong quyết định tài chính, CBN yêu cầu kiểm tra kỹ lưỡng các yếu tố thiên vị và giám sát con người bắt buộc đối với những quyết định quan trọng.

Để giảm thiểu rủi ro ở các kênh giao dịch bán lẻ, CBN yêu cầu các ngân hàng và fintech phải nâng cao chất lượng tuyển chọn đại lý, đào tạo và hỗ trợ thanh khoản cho họ, đồng thời áp dụng biện pháp xử lý nghiêm khắc để ngăn chặn các hành vi gian lận trong mạng lưới đại lý.

Ông Ikeazor còn nhấn mạnh vai trò của hội đồng quản trị trong việc giám sát trực tiếp các cam kết tài chính toàn diện của tổ chức. Một nguyên tắc quản trị hiệu quả là mọi cam kết quan trọng phải có chủ sở hữu chịu trách nhiệm, kiểm soát, đo lường và báo cáo cho hội đồng quản trị.

Ông cũng cảnh báo, việc thiếu các cơ chế giải quyết khiếu nại hiệu quả sẽ làm suy yếu những thành quả lâu dài ở lĩnh vực tài chính. Khách hàng bị mất tiền mà không nhận được hỗ trợ có thể quay lại sử dụng tiền mặt và khiến người khác tránh xa hệ thống tài chính chính thức.

“Bảo vệ khách hàng không chỉ là nghĩa vụ tuân thủ pháp luật, mà còn là điều kiện thiết yếu để duy trì tài chính toàn diện,” ông Ikeazor nói.

Kết thúc bài phát biểu tại hội nghị, Phó Thống đốc CBN nhấn mạnh rằng tiến bộ kinh tế bền vững đòi hỏi sự phối hợp trách nhiệm giữa khu vực công và tư nhân.

Ông cho rằng bài kiểm tra thực sự cho tài chính toàn diện không chỉ là việc công dân có thể tham gia hệ thống tài chính mà còn là hệ thống đó có đối xử công bằng, hoạt động hiệu quả và hỗ trợ công dân phát triển hay không.

Bài phát biểu của CBN được trình bày trong phiên toàn thể đầu tiên của Hội nghị Quản trị Doanh nghiệp Quốc gia tại Lagos, do ông Olufemi Awoyemi - Giám đốc điều hành Proshare Nigeria Limited làm người điều phối. Phiên này còn có các bài trình bày về chính sách quản trị trong ngành khai thác và kinh tế tín dụng do các chuyên gia hàng đầu Nigeria đảm nhiệm.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.