Joe Ehizode và hành trình định danh Canagerian giữa hai nền văn hóa Nigeria và Canada

Joe Ehizode, một người Nigeria định cư tại Surrey, bang British Columbia, Canada, đã trải qua gần ba thập kỷ sinh sống và làm việc tại đây. Trước khi di cư, Ehizode từng là một nhà báo thể thao ở Nigeria. Dù sinh ra tại Nigeria, anh không phủ nhận cội nguồn của mình mà tạo dựng một bản sắc mới “Canagerian” - sự pha trộn giữa người Canada và Nigeria. Ehizode tự nhận: “Tôi dành sự trung thành tuyệt đối cho Canada trước tiên, và Nigeria, nơi tôi sinh ra, thứ hai.”

Tuy nhiên, khi đội tuyển Nigeria không vượt qua vòng loại World Cup, anh cảm thấy khó để chỉ ủng hộ một đội duy nhất và xoay chuyển sự cổ vũ theo diễn biến của giải đấu, từ đó hình thành một cái nhìn sâu sắc về bản sắc hiện đại trong thể thao và cuộc sống.

Ehizode không phải người duy nhất cảm nhận sự hụt hẫng khi đội tuyển Nigeria không có mặt tại World Cup. Femi Solaja, cư trú tại Vancouver, cho biết số lượng người Nigeria tại Bắc Mỹ là đông đảo nhất trong các cộng đồng diaspora tham dự giải, hứa hẹn làm sống động các sự kiện xem bóng đá công cộng. Tình cảm của người Nigeria xa quê không chỉ hướng về đội nhà mà còn thể hiện trong việc theo dõi các đội bóng khác.

Yemi Ojo, một mục sư và cựu nhà báo sống ở Baltimore, Maryland, bày tỏ nỗi tiếc nuối về việc Nigeria vắng mặt, nhấn mạnh họ có tiềm năng thi đấu tốt sau khi chứng kiến thành tích của các đội nhỏ như Cabo Verde tại giải đấu. Ký ức lịch sử cũng được nhắc lại khi Nigeria từng giành huy chương vàng đầu tiên cho châu Phi tại Olympic năm 1996 tại Mỹ.

Bên cạnh câu chuyện của những cá nhân hiện đại, mối liên hệ lịch sử giữa Nigeria và Canada cũng được bảo tồn qua các thế hệ. Năm 1957, Onwura Zonyeuno Chiazor trở thành sĩ quan hải quân châu Phi đầu tiên được cấp bằng bởi Nữ hoàng Elizabeth II, sau đó được tiến cử về phục vụ trong Hải quân Nigeria.

Năm 1963 chứng kiến thế hệ tiếp sau được đào tạo tại Canada, bao gồm nhiều người nổi bật trong quân đội Nigeria. Các vận động viên gốc Nigeria mặc sắc phục Canada cũng đa dạng ở nhiều môn thể thao như bóng rổ và bóng đá, với những tên tuổi như Natalie Achonwa, Tani Oluwaseyi, Fikayo Tomori.

Những người như Ehizode vẫn giữ vững nguồn gốc Esan và Igbo của mình trong cộng đồng diaspora, với các vùng quê Ekpon, Ogwa, Ebelle nổi tiếng với dòng máu Esan. Dù đã sống lâu năm ở Canada, Ehizode không quên cội nguồn mà vẫn ôm trọn lòng trung thành với quốc gia thứ hai của mình.

Trong khi World Cup diễn ra, Ehizode gửi lời nhắn ngắn gọn “The Desk Must Bubble” – câu khẩu hiệu cũ của anh từ Nigeria, kèm quà tặng gửi về quê nhà được quy đổi bằng đô la Canada. Đó là biểu tượng cho sự hòa quyện giữa hai bản sắc, niềm vui và giao thoa văn hóa.

Ehizode khẳng định: “Tôi sinh ra tại Nigeria và di sản đó luôn in đậm trong DNA của tôi. Tôi đã dành một nửa cuộc đời ở Canada, nơi gia đình và công việc của tôi đang hiện hữu. Canada đã cho tôi một cuộc sống tuyệt vời, vì vậy tôi là người Canada trước tiên, Nigeria thứ hai. Tôi nói điều này một cách chắc chắn và không cần xin lỗi.” Sự hòa trộn đó tạo nên hình mẫu “Canagerian” – người Canada gốc Nigeria, sống trên tinh thần chiến thắng đôi bên.

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Quang Minh Việt Nam.